«Ζούμε σε ένα περιβάλλον παραπληροφόρησης από όλες τις πλευρές και όπου οι εξελίξεις τρέχουν με μεγάλη ταχύτητα. Δυστυχώς, φαίνεται πως ο πόλεμος θα κρατήσει πολύ κι αυτό επίσης φαίνεται πως δεν ενοχλεί την Αμερική. Η Ρωσία δεν πετυχαίνει τους στόχους της. Η Ουκρανία αντιστέκεται γιατί οι εξοπλισμοί που έχουν σταλεί τη βοηθούν και υπερασπίζεται πολύ σωστά τον εαυτό της από την εισβολή, αλλά η κατάσταση αυτή επί του εδάφους έχει εξελιχθεί σε μεγάλο πρόβλημα για τη Ρωσία» τόνισε στην ΑΥΓΗ της Κυριακής η Μαριλένα Κοππά, αναπληρώτρια καθηγήτρια Συγκριτικής Πολιτικής στο Τμήμα Διεθνών, Ευρωπαϊκών και Περιφερειακών Σπουδών του Παντείου Πανεπιστημίου.
Ο πόλεμος πλήττει σκληρά την Ευρώπη…
Αυτή τη στιγμή η Ευρώπη πλήττεται από τον πόλεμο πάρα πολύ και κάθε μέρα που περνά επιδεινώνεται η οικονομική της κατάσταση, αντιμετωπίζοντας τον κίνδυνο μιας μεγάλης καταστροφής. Την ίδια στιγμή, η απόφαση της Ρωσίας να διακόψει την παροχή φυσικού αερίου στην Πολωνία και τη Βουλγαρία λειτούργησε διαλυτικά, γιατί κάποιες χώρες της Ε.Ε. δέχθηκαν να καταβάλουν το τίμημα σε ρούβλια, παρά το γενικό κλίμα ότι δεν θα γινόταν κάτι τέτοιο. Το γεγονός αυτό μας δείχνει ότι η παράταση της σύγκρουσης απειλεί τη σταθερότητα της Ε.Ε., γιατί φαίνεται πως εξαιτίας τής οικονομικής πίεσης όλα μπορούν να υποχωρήσουν.
Η κατάσταση αυτή δεν διαταράσσει τις ΗΠΑ, γιατί έχουν βρει μια πολύ καλή αγορά για να πουλήσουν φυσικό αέριο και θα κερδίσουν πάρα πολλά χρήματα από αυτό. Κάτι που θα έχει όμως μεγάλο κόστος για την Ευρώπη. Βρισκόμαστε σε μια κατάσταση που βλέπουμε την Ευρώπη να συνθλίβεται από αυτόν τον πόλεμο. Η Ευρώπη θα στηρίξει την Ουκρανία -και ορθώς το πράττει γιατί δεν μπορεί να κάνει κάτι άλλο-, αλλά από την άλλη έχει κάθε λόγο να επιδιώξει τον τερματισμό τής σύγκρουσης.
Βλέπουμε όμως ότι οι λέξεις «ειρήνη», «εκεχειρία» ή «κατάπαυση του πυρός», τα συνώνυμα και τα παράγωγά τους έχουν διαγραφεί από τα χείλη των Ευρωπαίων ηγετών και κυρίως του Σολτς, που κυβερνά τη μεγαλύτερη χώρα της Ε.Ε.…
Ακριβώς. Αυτό αποτελεί ένα τεράστιο πρόβλημα, γιατί αν η Αμερική έχει την πολυτέλεια προσωρινά -γιατί μόνο προσωρινά έχει κέρδος από αυτή την ιστορία, αφού ο μεγάλος κερδισμένος αυτής της ιστορίας είναι η Κίνα, που βλέπει όλους τους αντιπάλους της να σφάζονται-, μακροπρόθεσμα ο πόλεμος στην Ουκρανία στερεί την προσοχή των ΗΠΑ από τον βασικό τους αντίπαλο, που είναι η Κίνα. Η Αμερική αναγκάζεται σήμερα να επενδύσει και στρατιωτικά στην Ευρώπη, κάτι που είχε σκοπό να σταματήσει να το κάνει.
Η Ευρώπη είναι ο δεύτερος μεγάλος χαμένος μετά την Ουκρανία, που καταστρέφεται, διαλύεται και σφαγιάζεται. Για τον λόγο αυτόν θα έπρεπε να έκανε ένα αποφασιστικό αίτημα για τερματισμό του πολέμου. Δεν το συζητώ ότι κάθε λαός που δέχεται μια άδικη εισβολή πρέπει να αμυνθεί. Η Ευρώπη όμως πρέπει από κάποια στιγμή και μετά να βρει τη χρυσή γέφυρα που θα οδηγήσει στην ειρήνη, γιατί είναι αυτή που έχει κυρίως το συμφέρον να το κάνει. Αντιθέτως, κάθε μέρα που περνά λειτουργεί αρνητικά για την Ευρώπη.
Βλέπουμε παράλληλα μια μεγάλη αύξηση των στρατιωτικών δαπανών σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες.
Όλες αυτές οι δαπάνες θα αυξήσουν αναπόφευκτα τις ανισότητες, γιατί πάρα πολλοί πόροι θα φύγουν από τις κοινωνικές δαπάνες για να πάνε στην άμυνα. Είναι σαφές. Οι οικονομικοί πόροι και οι προϋπολογισμοί είναι δεδομένοι. Εκεί που ελπίζαμε στους πόρους από το νέο ευρωπαϊκό ταμείο για την αντιμετώπιση των συνεπειών της δεύτερης φάσης της πανδημίας, βλέπουμε ότι αυτό δεν μπορεί να υλοποιηθεί. Η άμυνα και η σκληρή ισχύς κυριαρχούν σήμερα ως προτεραιότητες. Το πρόβλημα είναι ότι όσο συνεχίζεται αυτό, θα είναι πιο δύσκολο να σταματήσει. Πρέπει να μπει ένα τέλος στον πόλεμο. Υπάρχουν κάποιοι που τους συμφέρει, αλλά σίγουρα δεν είναι η Ευρώπη.
Εδώ μπαίνει ασφαλώς και το θέμα της ευρωπαϊκής ηγεσίας, της πολιτικής βούλησης, κατά πόσο έχουμε τους ηγέτες που να μπορέσουν να πάρουν πρωτοβουλίες σ’ αυτή την κατεύθυνση. Και μπορούν; Είναι ακόμα ένα ερώτημα. Ο Πούτιν συνομιλεί μαζί τους; Το προηγούμενο διάστημα φάνηκε ότι δεν τους λαμβάνει σοβαρά υπόψη του. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να προσπαθήσουμε μέχρι τέλους να σταματήσομε τον πόλεμο. Δεν υπάρχει άλλη δυνατότητα.
Η απάντηση της Ευρώπης φαίνεται ότι είναι η διεύρυνση του ΝΑΤΟ στη Σκανδιναβία.
Δυστυχώς, η εισβολή του Πούτιν πέτυχε όσο δεν πέτυχαν τόσες δεκαετίες οι αμερικανικές πιέσεις. Η Φινλανδία λόγω της εγγύτητάς της με τη Ρωσία και των 1.300 χιλιομέτρων των κοινών συνόρων τους ήταν λογικά ουδέτερη, ενώ η Σουηδία ήταν μια χώρα παραδοσιακά κατά της ένταξης σε στρατιωτικές συμμαχίες. Αυτές οι δύο χώρες τρέχουν αυτή τη στιγμή να μπουν στο ΝΑΤΟ. Το Ελσίνκι απέχει λιγότερα από 400 χιλιόμετρα από την Αγία Πετρούπολη. Καταλαβαίνουμε τι συγκέντρωση πυρηνικών όπλων θα γίνει σε αυτή την περιοχή; Θα ζούμε πια σε έναν πάρα πολύ επικίνδυνο κόσμο.
Η Κίνα πάντως κινείται στον Ειρηνικό και υπογράφει συμμαχίες με τα Νησιά Σολομώντα αναγκάζοντας τις ΗΠΑ να απειλούν με επέμβαση, στα πρότυπα του Πούτιν στην Ουκρανία.
Το μεγάλο παγκόσμιο πρόβλημα είναι η αντιπαλότητα των ΗΠΑ με την Κίνα. Αυτό ήταν γνωστό από την περίοδο της αντιπαράθεσης για τις Νότιες Θάλασσες της Κίνας και την περιοχή του Ειρηνικού. Ήταν ήδη μια καυτή στρατιωτικά και αμυντικά περιοχή του πλανήτη. Ο Πούτιν απέσπασε την προσοχή από την περιοχή αυτή.
Η Κίνα για χρόνια επένδυε στην οικονομία, αλλά τελευταία είχε δείξει ότι θα ασχοληθεί πολύ και με τη στρατιωτική της ενίσχυση και υποδομή. Το θέμα είναι ότι φτάσαμε σε έναν κόσμο που είναι πολύ πιο επικίνδυνος από ό,τι ήταν πριν την εισβολή, πιο απρόβλεπτος, που έχει σπάσει το ταμπού της στρατιωτικής βίας, το οποίο είχε διατηρηθεί τουλάχιστον στον δυτικό κόσμο από το τέλος του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου. Η Κίνα ήθελε να ανήκει στις οικογένειες των ανεπτυγμένων χωρών, το ακολουθούσε. Τώρα πια δεν ξέρουμε τι μπορεί να συμβεί. Βρισκόμαστε μπροστά σε έναν απρόβλεπτο κόσμο, όπου κάποιοι θα κερδίζουν αυξάνοντας τις οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες χρησιμοποιώντας τη δικαιολογία της άμυνας της κάθε χώρας.