Το Facebook σχεδιάζει να κλείσει το σύστημα αναγνώρισης προσώπου μέχρι τον Δεκέμβριο, ένα σύστημα που έχει εισαγάγει από το 2010, διαγράφοντας οριστικά τα δεδομένα σάρωσης προσώπου σε περισσότερο από ένα δισεκατομμύριο χρήστες. Η απόφαση ελήφθη καθώς η αναγνώριση προσώπου έχει προκαλέσει ανησυχίες για την προστασία της ιδιωτικής ζωής σύμφωνα με κυβερνητικές έρευνες, ενώ έχουν γίνει ομαδικές αγωγές.
Ο Τζερόμ Πεσέντι, αντιπρόεδρος τεχνητής νοημοσύνης στη Meta, τη νεοσύστατη μητρική εταιρεία του Facebook, δήλωσε σε ανάρτηση στο ιστολόγιο την Τρίτη ότι το κοινωνικό δίκτυο προχωρά σε αυτή την αλλαγή λόγω «πολλών ανησυχιών σχετικά με τη θέση της τεχνολογίας αναγνώρισης προσώπου στην κοινωνία». Πρόσθεσε ότι η εταιρεία εξακολουθεί να βλέπει το λογισμικό ως ένα ισχυρό εργαλείο, αλλά «κάθε νέα τεχνολογία φέρνει μαζί της δυνατότητες τόσο για όφελος όσο και για ανησυχία, και θέλουμε να βρούμε τη σωστή ισορροπία».
Η απόφαση κλείνει μια λειτουργία που εισήχθη τον Δεκέμβριο του 2010, ώστε οι χρήστες του Facebook να μπορούν να εξοικονομούν χρόνο. Το λογισμικό αναγνώρισης προσώπου αναγνώριζε αυτόματα τους ανθρώπους που εμφανίζονταν στις φωτογραφίες των χρηστών και πρότεινε στους χρήστες να τους «μαρκάρουν» με ένα κλικ, συνδέοντας τους λογαριασμούς τους με τις εικόνες. Έτσι το Facebook έχει δημιουργήσει ένα από τα μεγαλύτερα αποθετήρια ψηφιακών φωτογραφιών στον κόσμο, χάρη σε αυτό το λογισμικό.
Το Facebook χρησιμοποιούσε τις δυνατότητες αναγνώρισης προσώπου μόνο στον δικό του ιστότοπο και δεν πούλησε το λογισμικό του σε τρίτους. Ακόμα κι έτσι όμως, η λειτουργία έγινε πονοκέφαλος για την προστασία της ιδιωτικής ζωής και της νομοθεσίας. Οι υποστηρικτές της ιδιωτικής ζωής έθεσαν επανειλημμένα ερωτήματα σχετικά με το πόσα δεδομένα προσώπου είχε συγκεντρώσει το Facebook και τι θα μπορούσε να κάνει η εταιρεία με αυτές τις πληροφορίες. Οι εικόνες των προσώπων που βρίσκονται στα κοινωνικά δίκτυα μπορούν να χρησιμοποιηθούν από νεοσύστατες επιχειρήσεις και άλλες οντότητες για την εκπαίδευση λογισμικού αναγνώρισης προσώπου.
Όταν η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Εμπορίου επέβαλε πρόστιμο ρεκόρ ύψους 5 δισεκατομμυρίων δολαρίων στο Facebook για να διευθετήσει καταγγελίες για την προστασία της ιδιωτικής ζωής το 2019, το λογισμικό αναγνώρισης προσώπου ήταν μεταξύ των ανησυχιών. Πέρυσι, η εταιρεία συμφώνησε επίσης να καταβάλει 650 εκατομμύρια δολάρια για να διευθετήσει μια ομαδική αγωγή στο Ιλινόις, η οποία κατηγορούσε το Facebook για παραβίαση νόμου της πολιτείας που απαιτεί τη συγκατάθεση των κατοίκων για τη χρήση βιομετρικών πληροφοριών τους, συμπεριλαμβανομένης της «γεωμετρίας του προσώπου» τους.
Το Facebook προχώρησε στην ανακοίνωση κατάργησης του συστήματος καθώς αντιμετωπίζει έντονο δημόσιο έλεγχο. Οι βουλευτές και οι ρυθμιστικές αρχές έχουν ξεσηκωθεί για την εταιρεία τους τελευταίους μήνες μετά τη διαρροή χιλιάδων εσωτερικών εγγράφων από την πρώην υπάλληλο του Facebook, Φράνσις Χάουγκεν, που έδειξαν ότι η εταιρεία γνώριζε πώς επέτρεπε τη διάδοση παραπληροφόρησης, ρητορικής μίσους και περιεχομένου που υποκινεί τη βία.
Οι αποκαλύψεις οδήγησαν σε ακροάσεις στο Κογκρέσο και σε ρυθμιστικές έρευνες. Την περασμένη εβδομάδα, ο Μαρκ Ζούκερμπεργκ, ο διευθύνων σύμβουλος, μετονόμασε τη μητρική εταιρεία του Facebook σε Meta και δήλωσε ότι θα στρέψει τους πόρους προς την ανάπτυξη προϊόντων για το επόμενο διαδικτυακό σύνορο, έναν ψηφιακό κόσμο γνωστό ως metaverse.
Επηρεάζεται το ένα τρίτο των χρηστών
Σύμφωνα με τους New York Times αλλαγή επηρεάζει περισσότερο από το ένα τρίτο των καθημερινών χρηστών του Facebook που είχαν ενεργοποιήσει την αναγνώριση προσώπου στους λογαριασμούς τους. Η λειτουργία είχε χρησιμοποιηθεί επίσης για να βρίσκει λογαριασμούς που μπορεί να υποδύονταν κάποιον άλλο και είχε ενσωματωθεί σε λογισμικό που περιέγραφε φωτογραφίες σε τυφλούς χρήστες.
Αν και το Facebook σχεδιάζει να διαγράψει περισσότερα από ένα δισεκατομμύριο πρότυπα αναγνώρισης προσώπου, τα οποία είναι ψηφιακές σαρώσεις των χαρακτηριστικών του προσώπου, μέχρι τον Δεκέμβριο, δεν θα σταματήσει το λογισμικό που τροφοδοτεί το σύστημα, το οποίο είναι ένας προηγμένος αλγόριθμος που ονομάζεται DeepFace. Η εταιρεία δεν έχει επίσης αποκλείσει την ενσωμάτωση της τεχνολογίας αναγνώρισης προσώπου σε μελλοντικά προϊόντα, δήλωσε ο ο Jason Grosse, εκπρόσωπος της Meta.
Οι υπέρμαχοι της προστασίας της ιδιωτικής ζωής επικρότησαν ωστόσο την απόφαση. «Η αποχώρηση του Facebook από την επιχείρηση αναγνώρισης προσώπου είναι μια κομβική στιγμή στην αυξανόμενη δυσφορία με αυτή την τεχνολογία», δήλωσε ο δικηγόρος του Electronic Frontier Foundation, μιας οργάνωσης για τις πολιτικές ελευθερίες. «Η εταιρική χρήση της παρακολούθησης προσώπων είναι πολύ επικίνδυνη για την ιδιωτική ζωή των ανθρώπων».
Το Facebook δεν είναι η πρώτη μεγάλη τεχνολογική εταιρεία που αποσύρεται από το λογισμικό αναγνώρισης προσώπου. Η Amazon, η Microsoft και η IBM έχουν διακόψει ή σταματήσει να πωλούν τα προϊόντα αναγνώρισης προσώπου τα τελευταία χρόνια, εκφράζοντας ανησυχίες για την προστασία της ιδιωτικής ζωής και την αλγοριθμική μεροληψία και ζητώντας σαφέστερη ρύθμιση.
Το λογισμικό αναγνώρισης προσώπου του Facebook έχει μακρά και δαπανηρή ιστορία. Όταν το λογισμικό κυκλοφόρησε στην Ευρώπη το 2011, οι αρχές προστασίας δεδομένων είχαν δηλώσει η κίνηση ήταν παράνομη και ότι η εταιρεία χρειαζόταν τη συγκατάθεσή της για να αναλύσει τις φωτογραφίες ενός ατόμου και να εξάγει το μοναδικό μοτίβο ενός μεμονωμένου προσώπου.