Τα απαξιωτικά σχόλια του Γερούν Ντάισελμπλουμ για τις χώρες και τους λαούς της νότιας Ευρώπης, που δήθεν ξοδεύουν τα χρήματά τους σε ποτά και γυναίκες και στη συνέχεια ζητούν βοήθεια, απηχούν μεν την επικρατούσα στους Βόρειους αντίληψη περί "τεμπέληδων του Νότου", αλλά ξεσήκωσαν θύελλα αντιδράσεων και αιτήματα για την απομάκρυνσή του από το τιμόνι του Eurogroup. Ο Ολλανδός υπουργός Οικονομικών βρήκε στήριγμα στο Βερολίνο και δήλωσε ότι δεν σκοπεύει να παραιτηθεί παρ’ ότι αποδοκιμάστηκε έντονα από τις δύο μεγαλύτερες ομάδες του Ευρωκοινοβουλίου και από την κυβέρνηση της Πορτογαλίας.
Ο Πορτογάλος σοσιαλιστής πρωθυπουργός Αντόνιο Κόστα κατήγγειλε ως «ρατσιστικά, ξενοφοβικά και σεξιστικά» τα σχόλια Ντάισελμπλουμ και τόνισε ότι η Ευρώπη θα είναι αξιόπιστη ως κοινό σχέδιο μόνο εάν εκείνος αποχωρήσει. Αντίθετα, η εκπρόσωπος του γερμανικού υπουργείου Οικονομικών ανέφερε ότι ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε εκτιμά παρά πολύ την εργασία του και αναμένει ότι θα παραμείνει στη θέση του, τουλάχιστον για όσο καιρό δεν αλλάζει η κυβέρνηση στην Ολλανδία. Για την εκπρόσωπο του Σόιμπλε δεν τίθεται θέμα ουσίας αλλά στιλ, καθώς, όπως είπε χαρακτηριστικά, «Δεν δίνω βαθμούς για το στιλ στις συνεντεύξεις».
Ευρωπαίοι σοσιαλιστές κατά Ντάισελμπλουμ
Ντροπιαστικές, σοκαριστικές και προκατειλημμένες χαρακτήρισε τις δηλώσεις Ντάισελμπλουμ ο Τζιάνι Πιτέλα, ενώ το Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα αποδοκίμασε έντονα τον Ολλανδό αξιωματούχο, ο οποίος ανήκει στο Εργατικό Κόμμα, αναφέροντας μεταξύ άλλων: «Με μια φράση ο Γ. Ντάισελμπλουμ κατάφερε να προσβάλει και να υποβαθμίσει τόσους ανθρώπους και να σπείρει τη διχόνοια. Τα λόγια του ήταν προσβλητικά τόσο για τις νότιες, όσο και για τις βόρειες ευρωπαϊκές χώρες, αλλά και για τις γυναίκες και τους άντρες. Τα σχόλιά του είναι απαράδεκτα, ειδικά σε μια τόσο κρίσιμη περίοδο για το σχέδιο της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Λίγες μόνο ημέρες πριν από την 60ή επέτειο της Συνθήκης της Ρώμης, είναι ντροπή για έναν εκπρόσωπο της πολιτικής μας οικογένειας να αντιτίθεται στην ουσία των αξιών της Ένωσής μας, στον σεβασμό και στην αλληλεγγύη, που είναι η βάση του ευρωπαϊκού σχεδίου.
Αλλά και ο Μάνφρεντ Βέμπερ, επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος έγραψε στο Τwitter: “Στην Ευρωζώνη πρέπει να κυριαρχεί η υπευθυνότητα, η αλληλεγγύη αλλά και ο σεβασμός - δεν υπάρχει θέση για στερεότυπα”.
Αποστάσεις πήρε ο εκπρόσωπος του προέδρου της Κομισιόν, λέγοντας ότι "Ο καθένας είναι υπεύθυνος για τα σχόλια που κάνει". “Ο Ζαν Κλοντ Γιούνκερ πάντοτε εκφράζει τον σεβασμό, τη συμπάθεια και την αγάπη του για τις χώρες της νότιας Ευρώπης” συμπλήρωσε ο εκπρόσωπος. Τις δηλώσεις Ντάισελμπλουμ αποδοκίμασε η επίτροπος για τον Ανταγωνισμό Μαργκρέτε Βεστάγκερ.
Δεν παραιτείται ο Ντάισελμπλουμ
Η επίμαχη δήλωση Ντάισελμπλουμ στη γερμανική εφημερίδα “Frankfurter Allgemeine Zeitung” έχει ως εξής: «Στην κρίση του ευρώ, οι βόρειες χώρες της Ευρωζώνης επέδειξαν αλληλεγγύη στις χώρες σε κρίση. Ως σοσιαλδημοκράτης, πιστεύω ότι η αλληλεγγύη είναι εξαιρετικά σημαντική. Όποιος, όμως, τη ζητά, έχει και υποχρεώσεις. Δεν μπορώ να ξοδεύω όλα τα χρήματά μου σε ποτά και γυναίκες και στη συνέχεια να ζητώ τη στήριξή σου. Αυτή η αρχή ισχύει σε προσωπικό, τοπικό, εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο». Όταν ρωτήθηκε σχετικά προχθές το βράδυ σε επιτροπή της Ευρωβουλής, ο Ντάισελμπλουμ ισχυρίστηκε πως οι δηλώσεις του παρερμηνεύτηκαν και αρνήθηκε να ζητήσει συγγνώμη.
Μετά τον σάλο που ξέσπασε, ο Ντάισελμπλουμ επανήλθε χθες το βράδυ επιχειρώντας να δικαιολογήσει τα αδικαιολόγητα. «Λυπάμαι αν κάποιος προσβλήθηκε από αυτό το σχόλιο. Ήταν άμεσο και μπορεί να εξηγηθεί (αν ιδωθεί) από μια αυστηρή ολλανδική, καλβινιστική κουλτούρα, με ολλανδική αμεσότητα. Αντιλαμβάνομαι ότι αυτό δεν γίνεται πάντοτε κατανοητό, ούτε εκτιμάται αλλού στην Ευρώπη. Αυτό είναι άλλο ένα μάθημα που παίρνω. Ταυτόχρονα, νομίζω πως με εκτιμούν για το ότι διατηρώ το δικό μου στιλ και ότι απευθύνομαι με κάποια αυστηρότητα σε όλους τους υπουργούς - πρέπει να είμαι αυστηρός μερικές φορές. Το ύφος μου είναι άμεσο... Εάν υπάρχουν άνθρωποι που προσβάλλονται από αυτό, φυσικά λυπάμαι. Δεν έχω καμιά πρόθεση να παραιτηθώ» κατέληξε.
“Όσο νωρίτερα παραιτηθεί ο Γερούν Ντάισελμπλουμ, τόσο το καλύτερο” έγραψε στο Facebook ο Ιταλός πρώην πρωθυπουργός Ματέο Ρέντζι, σημειώνοντας ότι οι δηλώσεις του «αρμόζουν σε συζήτηση καφενείου». Την άμεση παραίτηση Ντάισελμπλουμ ζήτησε και το κίνημα Πέντε Αστέρων του Μπέπε Γκρίλο.
Ευρωπαϊκές ισορροπίες
Σύμφωνα με ανταπόκριση του ΑΠΕ-ΜΠΕ από τις Βρυξέλλες, ο ίδιος ο Ντάισελμπλουμ δεν φαίνεται να βιάζεται, ούτε δείχνει διατεθειμένος να ζητήσει συγγνώμη για αυτά που είπε και υπολογίζει στις ισορροπίες που υπάρχουν στα όργανα της Ε.Ε. Ο νέος πρόεδρος του Eurogroup, του οποίου η θητεία, με βάση την ευρωπαϊκή νομοθεσία, θα αρχίσει την 1η/1/2018, πιθανότατα θα είναι κεντροαριστερός, αφού η ευρωπαϊκή Κεντροδεξιά κατέχει τις τρεις προεδρίες της Ε.Ε., δηλαδή του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ευρωκοινοβουλίου. Αλλά στον χώρο της ευρωπαϊκής Σοσιαλδημοκρατίας δεν υπάρχουν, στην παρούσα φάση, πολλοί υπουργοί Οικονομίας οι οποίοι να μπορούν, με αξιώσεις, να διεκδικήσουν την προεδρία της Ευρωζώνης. Ένας από αυτούς θα ήταν ο Ιταλός Πιέρ Κάρλο Παντοάν. Όμως, η Ιταλία, με τον Ντράγκι στην ΕΚΤ, τον Ταγιάνι στην Ευρωβουλή και τη Μογκερίνι επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, δεν μπορεί να έχει απαιτήσεις για ακόμη ένα ηγετικό πόστο στην Ε.Ε. Μια άλλη πιθανή υποψηφιότητα είναι αυτή του Σλοβάκου υπουργού Πέτερ Κάζιμιρ, ο οποίος, παρόλο που δηλώνει σοσιαλιστής, συνήθως συντάσσεται με τον Σόιμπλε.
Με αυτά τα δεδομένα, πολλοί στη νότια Ευρώπη ενδέχεται να αναρωτηθούν αν τελικά είναι προτιμότερο να έχουν έναν συντηρητικό Νοτιοευρωπαίο στην προεδρία του Eurogroup, αντί ενός κεντροαριστερού Βορειοευρωπαίου. Σε αυτή την περίπτωση, η υποψηφιότητα του Ισπανού Λουίς Ντε Γκίντος δεν θα πρέπει να αποκλειστεί. Οι συζητήσεις θα συνεχιστούν τις επόμενες εβδομάδες στις Βρυξέλλες, ενώ οι αποφάσεις μάλλον θα ληφθούν μετά τις γαλλικές εκλογές, η έκβαση των οποίων θα είναι καθοριστικής σημασίας. Το ενδεχόμενο να ζητήσει η Γαλλία την προεδρία της Ευρωζώνης δεν θα πρέπει να αποκλειστεί, κυρίως αν δεν κερδίσουν οι δυνάμεις της Δεξιάς. Ένα άλλο σενάριο θέλει τη νέα γαλλική κυβέρνηση να στηρίζει εκ νέου τον Ντάισελμπλουμ για μια θητεία δυόμισι ετών.
