H χίμαιρα της αρχαίας μυθολογίας ήταν ένα τέρας με σώμα κατσίκας, κεφάλι λιονταριού και ουρά φιδιού. Εκείνη της σύγχρονης γενετικής έχει σώμα γουρουνιού και πάγκρεας ανθρώπου. Σε πρώτη φάση τουλάχιστον.
Οι σύγχρονοι "Δρ Μορό" δεν χρησιμοποιούν νυστέρια, αλλά ένα από τα ισχυρότερα εργαλεία της σύγχρονης βιολογίας: την τεχνική Crispr, που επιτρέπει την ακριβή επεξεργασία του DNA στον πυρήνα κάθε κυττάρου. Στόχος της ερευνητικής ομάδας του Πανεπιστημίου Ντέιβις στην Καλιφόρνια είναι να αναπτύξει μέσα σε χοίρους ανθρώπινα όργανα που προορίζονται για μεταμόσχευση, κάτι που, εφόσον επιτευχθεί, θα λύσει το πρόβλημα της έλλειψης οργάνων για μεταμοσχεύσεις.
Οι ερευνητές συνδύασαν ανθρώπινα βλαστοκύτταρα με χοιρινό DNA επιτρέποντας στα έμβρυα να ωριμάσουν για 28 μέρες προτού τερματίσουν το πείραμα και αναλύσουν τον ιστό. Σύμφωνα με τα πρώτα συμπεράσματα, εάν τα ζώα μεγάλωναν, θα είχαν αναπτύξει ανθρώπινο πάγκρεας, αλλά θα έμοιαζαν και θα συμπεριφέρονταν σαν φυσιολογικά γουρούνια.
Στόχος του πειράματος είναι η εργαστηριακή παραγωγή ανάλογων ζώων που θα μπορούν να χρησιμοποιούνται ως πηγή ανθρώπινων οργάνων. "Η ελπίδα μας είναι πως τα έμβρυα των γουρουνιών θα αναπτυχθούν φυσιολογικά, αλλά το πάγκρεάς τους θα έχει σχηματιστεί αποκλειστικά από ανθρώπινα κύτταρα και θα είναι συμβατό με ασθενείς για μεταμόσχευση" δηλώνει στο BBC o επικεφαλής της έρευνας, βιολόγος Πάμπλο Ρος. Οι ερευνητές σχεδιάζουν την ανάπτυξη και άλλων οργάνων σε χοίρους. Πρόκειται να συνεχίσουν με καρδιά, ήπαρ, νεφρά και πνεύμονες.
Για να δημιουργήσουν τα "χιμαιρικά" έμβρυά τους οι επιστήμονες χρησιμοποιούν την τεχνική γονιδιακής επεξεργασίας του Crispr για να επιτύχουν κάτι που αποκαλείται γενετικό "μοντάζ". Αφαιρούν από το DNA του γουρουνιού ό,τι χρειάζεται ώστε το έμβρυο να αναπτύξει πάγκρεας και στη συνέχεια το εμπλουτίζουν με ανθρώπινα βλαστοκύτταρα. Παρότι ξένα προς τον οργανισμό, τα βλαστοκύτταρα δεν αποβάλλονται καθώς το έμβρυο δεν έχει ακόμη αναπτύξει ανοσοποιητικό σύστημα.
Μια τόσο επαναστατική τεχνική προκαλεί, όπως είναι επόμενο βάσιμες ανησυχίες. Τον Σεπτέμβριο του 2015 τα εθνικά ινστιτούτα υγείας των ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι δεν πρόκειται να χρηματοδοτήσουν προγράμματα για τη δημιουργία "χιμαιρικών" εμβρύων μέχρις ότου εξεταστούν όλες οι πιθανές παράμετροι.
Ένας φόβος είναι ότι τα ανθρώπινα κύτταρα θα βρουν κάποια στιγμή τον δρόμο για τον εγκέφαλο του πειραματόζωου αλλάζοντας τελικά τη συμπεριφορά του και κάνοντας το πιο ανθρώπινο. Από την άλλη οι ακτιβιστές υπέρ της προστασίας των ζώων θεωρούν ότι η τεχνική ανοίγει ένα νέο πεδίο βασανιστηρίων για τα πειραματόζωα.
"Μου προκαλεί νευρικότητα το να ανοίξουμε έναν νέο δρόμο στο βασανισμό των ζώων. Ας πείσουμε πρώτα περισσότερους ανθρώπους να γίνουν δωρητές. Αν εξακολουθεί να υπάρχει έλλειψη μοσχευμάτων, τότε ας σκεφτούμε τη λύση των γουρουνιών" δηλώνει ο Πίτερ Στίβενσον από τον φιλοζωικό οργανισμό "Compassion in World Farming".
ΜΙΧΑΛΗΣ ΤΡΙΚΚΑΣ
