Στον άλλοτε άσπονδο εχθρό τους την ταραγμένη περίοδο του Ψυχρού Πολέμου, το Βιετνάμ, τον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα του οποίου πολέμησαν με μανία επί σχεδόν 20 χρόνια σε ένα λουτρό αίματος που σημάδεψε τον 20ό αιώνα, έχουν βρει σήμερα οι ΗΠΑ το καλύτερο «ανάχωμα» στην επέκταση της κινεζικής επιρροής στην νοτιοανατολική Ασία και τα «δώρα» που άνοιξε χθες ο Ομπάμα επισκεπτόμενος το Ανόι, το επιβεβαίωσαν περίτρανα.
Οκτώ μήνες πριν λήξει η θητεία του -στη διάρκεια της οποίας δρομολογήθηκε η περίφημη «στροφή» της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής προς την Ασία- ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε ενώπιον των Βιετναμέζων ηγετών την πλήρη άρση του εμπάργκο στις πωλήσεις αμερικανικού στρατιωτικού εξοπλισμού τονίζοντας πως η κίνηση αυτή απομακρύνει ένα «παρατεταμένο κατάλοιπο του Ψυχρού Πολέμου». "Εκτιμούμε ιδιαίτερα την απόφαση να αρθεί πλήρως το εμπάργκο. Αυτό δείχνει ότι οι σχέσεις των χωρών μας έχουν εξομαλυνθεί πλήρως" δήλωσε από την πλευρά του ο Βιετναμέζος πρόεδρος Τραν Ντάι Κουάνγκ.
Φαίνεται πως η σπουδή της Ουάσιγκτον να δημιουργήσει νέους πιστούς συμμάχους στην περιοχή είναι τέτοια ώστε δεν επηρεάζεται ούτε από το βεβαρημένο ιστορικό παρελθόν των αμερικανοβιετναμικών σχέσεων ούτε από το ζήτημα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που συχνά - πυκνά επικαλούνται οι ΗΠΑ ως πρόσχημα για να μην εξομαλύνουν «προβληματικές» διμερείς σχέσεις με μη αρεστές κυβερνήσεις και καθεστώτα.
«Η άρση του εμπάργκο δεν έχει να κάνει με την αμερικανική πολιτική έναντι της Κίνας» έσπευσε να διευκρινίσει ο Ομπάμα, αλλά «με την επιθυμία μας να ολοκληρώσουμε αυτή τη μακρά διαδικασία εξομάλυνσης με το Βιετνάμ». Η ασιατική χώρα είναι μια από τις πολλές της περιοχής που έχουν εμπλακεί σε εδαφικές διενέξεις με την Κίνα καθώς το Πεκίνο επιδιώκει να εδραιώσει την κυριαρχία του στην πλούσια σε ενεργειακά αποθέματα Νότια Σινική Θάλασσα. Η τοποθέτηση πετρελαϊκής εξέδρας από την Κίνα κοντά στα νησιά Παρασέλ το 2014 λίγο έλειψε να οδηγήσει σε σινοβιετναμική σύρραξη, ενώ αντικινεζικό μένος σάρωσε τη βιετναμική επικράτεια.
Εκτός από τη δημιουργία "αντίβαρου" στην κινεζική επιρροή, στόχος της επίσκεψης Ομπάμα σε Ανόι και Σαϊγκόν είναι να προωθήσει την αμφιλεγόμενη συμφωνία ελευθέρων συναλλαγών του Ειρηνικού (TPP) στο πλαίσιο της οποίας η αναδυόμενη οικονομία του Βιετνάμ έχει να παίξει σημαντικό ρόλο καθώς η χώρα εξελίσσεται σε στρατηγικό εμπορικό εταίρο για την Ουάσιγκτον. Είναι ενδεικτικό ότι η βιετναμέζικη αεροπορική εταιρία VietJet έκλεισε συμφωνία με την αμερικανική Boeing για την αγορά 100 επιβατικών αεροσκαφών τύπου 737 MAX 200, ύψους 11,3 δισ. δολαρίων. Η παραγγελία αυτή την καθιστά την ταχύτερα αναπτυσσόμενη εταιρεία χαμηλού κόστους στην Ασία.
Πάντως, η επίσκεψη Ομπάμα στο Βιετνάμ δεν ξεφεύγει από το άγρυπνο βλέμμα του Πεκίνου, που επεσήμανε με χαρακτηριστική διπλωματική διακριτικότητα πως "η βελτίωση των σχέσεων Βιετνάμ - ΗΠΑ θα πρέπει να ωφελήσει την ειρήνη, τη σταθερότητα και την ανάπτυξη στην περιοχή".
ΝΙΚΟΣ ΚΥΡΙΑΚΙΔΗΣ
