Τι θα σημάνει για τους ανθρώπους σε ανεπτυγμένο και αναπτυσσόμενο κόσμο η συγχώνευση δύο γιγάντων της αγροχημικής βιομηχανίας; Ποιοι είναι οι βαθύτεροι λόγοι -πέρα από την προφανή διεύρυνση του μεριδίου αγοράς- για τους οποίους η γερμανική Bayer θέλει να αποκτήσει την αμερικανική Monsanto, μια εταιρεία που έχει συνδεθεί με τη διάδοση των μεταλλαγμένων και με την εφαρμογή κανόνων πνευματικής ιδιοκτησίας σε γενετικά τροποποιημένους σπόρους;
Πώς θα μας επηρεάσει η δημιουργία ενός βιομηχανικού υπερκολοσσού που θα κυριαρχεί στα αγροχημικά και τη βιοτεχνολογία σε μια εποχή που η διατροφική ασφάλεια ανάγεται σε ζήτημα στρατηγικής σημασίας για τον πλανήτη καθώς ο παγκόσμιος πληθυσμός αυξάνεται, η γεωργία εντατικοποιείται και το κλίμα αλλάζει;
Ερωτήματα που μαζί με πολλά άλλα ζητούν από χθες απαντήσεις μετά την επισημοποίηση της πρότασης εξαγοράς της Monsanto από την Bayer, ένα εγχείρημα που, αν ευοδωθεί, θα οδηγήσει στη δημιουργία του μεγαλύτερου προμηθευτή γεωργικών εφοδίων στον κόσμο, ο οποίος, αν μη τι άλλο, στοχεύει να επωφεληθεί από το γεγονός ότι οι αγορές φυτοφαρμάκων και σπόρων τείνουν να ενοποιηθούν.
Μεγάλες συγχωνεύσεις
Η Monsanto αποκάλυψε προχθές την κατάθεση επίσημης προσφοράς από τη γερμανική εταιρεία, πριν η Bayer επιβεβαιώσει με τη σειρά της την κίνηση αυτή, αν και καμία εκ των δύο εταιρειών δεν έχει δημοσιοποιήσει μέχρι στιγμής τους όρους της προτεινόμενης συμφωνίας. Οι υπεύθυνοι της Bayer επιβεβαίωσαν ότι γίνονται διαπραγματεύσεις και πως συναντήθηκαν με στελέχη της Monsanto για να συζητήσουν κατ' ιδίαν το θέμα της εξαγοράς με στόχο τη δημιουργία «μιας κορυφαίας, ολοκληρωμένης αγροχημικής εταιρείας».
Το διοικητικό συμβούλιο της Monsanto εξετάζει την πρόταση, η οποία υπόκειται σε λεπτομερή νομικό και οικονομικό έλεγχο από τα αρμόδια τμήματα της εταιρείας, ενώ φυσικά θα πρέπει να συναινέσουν σε αυτή και οι αρμόδιες αντιμονοπωλιακές αρχές των ΗΠΑ. Στη σχετική ανακοίνωση υπογραμμίζεται πάντως πως "δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι θα προχωρήσει η συναλλαγή".
Μια συγχώνευση αυτού του μεγέθους δύο εταιρειών με εμπορική αξία 90 δισ. δολ η μία (Bayer) και 42 δισεκ. δολ. η άλλη (Monsanto) είναι επόμενο να εγείρει τις ανησυχίες των αμερικανικών ρυθμιστικών αρχών όχι μόνον για το μέγεθος της συνδυασμένης εταιρείας που θα προκύψει, αλλά και για το ότι θα μπορεί να ελέγχει την αγορά γεωργικών εφοδίων, σπόρων και φυτοφαρμάκων. Οι Αμερικανοί αγρότες φοβούνται ότι συγχωνεύσεις αυτού του μεγέθους μπορούν να οδηγήσουν σε λιγότερες επιλογές και σε υψηλότερες τιμές.
Το σχέδιο Bayer - Monsanto εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο μεγάλων εξαγορών και συγχωνεύσεων που μεταβάλλει ριζικά τον χάρτη της παγκόσμιας αγροχημικής βιομηχανίας, με την περυσινή συγχώνευση της Dow Chemical με την Du Pont και την εξαγορά, εφέτος τον Φεβρουάριο, της ελβετικής Syngenta από την κινεζική ChemChina να δίνουν τον ρυθμό.
Νέα εποχή
Σύμφωνα με το αφεντικό της Monsanto Χιου Γκραντ, η γεωργία δεν είναι παρά ένα μέρος της νέας βιομηχανικής επανάστασης. Μια επιτυχημένη εταιρεία στον τομέα αυτόν θα πρέπει να αξιοποιεί τα δεδομένα για το έδαφος και τις καιρικές συνθήκες και να προσφέρει στους αγρότες ακριβείς και στοχευμένες συμβουλές σχετικά με τους σπόρους και τα φυτοφάρμακα που θα πρέπει να χρησιμοποιούν στις καλλιέργειές τους ώστε να μεγιστοποιήσουν τις αποδόσεις τους.
«Η εταιρεία του μέλλοντος δεν θα πουλά μόνον σπόρους και φάρμακα, αλλά σπόρους, φάρμακα και δεδομένα ως υπηρεσία πλέον. Αυτός είναι ο λόγος που η Monsanto εξαγόρασε πέρυσι την Climate Corporation (εταιρεία παροχής πληροφοριών μικροκλίματος και γεωργικού σχεδιασμού), αυτός είναι ο λόγος που προσπάθησε πέρυσι ανεπιτυχώς να εξαγοράσει τη Syngenta, αυτός είναι ο λόγος που η Bayer θέλει σήμερα να εξαγοράσει τη Monsanto» τονίζει ο Γκραντ.
ΝΙΚΟΣ ΚΥΡΙΑΚΙΔΗΣ
