Νόμπελ οικονομίας στη "σχολή" της επιβολής ρυθμιστικών κανόνων στην επιχειρηματική δραστηριότητα απένειμε χθες η επιτροπή των διεθνών βραβείων τιμώντας τον 61χρονο Γάλλο οικονομολόγο Ζαν Τιρόλ. Το γεγονός προκάλεσε σχεδόν εθνικό ενθουσιασμό στη Γαλλία αφού είναι ο δεύτερος Γάλλος που βραβεύεται εφέτος με Νόμπελ μετά τον συγγραφέα Πατρίκ Μοντιανό.
Άγνωστος στο πλατύ κοινό, πολύ γνωστός όμως στους διεθνείς οικονομικούς κύκλους, ο Τιρόλ είναι πρόεδρος της Οικονομικής Σχολής της Τουλούζης (TSE) - Ίδρυμα Ζαν-Ζακ Λαφόν. Βραβεύθηκε για τις αναλύσεις του σε σχέση με «τη δύναμη των αγορών και τη ρύθμισή τους». «Ο Ζαν Τιρόλ είναι ένας από τους πλέον σημαντικούς σύγχρονους οικονομολόγους με μεγάλη επιρροή» σημειώνει η Σουηδική Ακαδημία, τονίζοντας ότι «η συνεισφορά του έγκειται στην κατανόηση της οργάνωσης των επιχειρήσεων και του ανταγωνισμού». Ανήκει στην «ανερχόμενη γενιά» των 25 σύγχρονων ταλέντων της οικονομικής επιστήμης, σύμφωνα με την έκδοση Σεπτεμβρίου του τριμηνιαίου περιοδικού «Χρηματοπιστωτικό σύστημα και ανάπτυξη» (Finance & Development) του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου. "Η βράβευση αυτή δεν άλλαξε τίποτε για εμένα. Αυτό που μου αρέσει είναι οι μέθοδοι έρευνας μέσα στις οποίες ζω και οι φίλοι με τους οποίους συναναστρέφομαι και στη συνέχεια η έρευνά μου με τους φοιτητές μου. Ελπίζω ότι αυτά δεν θα αλλάξουν πολύ", δήλωσε από την πλευρά του ο Γάλλος επιστήμονας.
Με τις έρευνες του, τις οποίες είχε ξεκινήσει εδώ και χρόνια μαζί με τον Ζαν-Ζακ Λαφόν (1947-2004), ο Τιρόλ προτείνει μια νέα θεωρία προσέγγισης όσον αφορά τη ρύθμιση και την επιβολή κανόνων στις σύγχρονες οικονομίες που στηρίζονται στις νέες τεχνολογίες.
Βάσει μιας «θεωρίας κινήτρων», ο Τιρόλ αναζητεί τους τρόπους με τους οποίους θα πρέπει να στέλνονται τα κατάλληλα μηνύματα ώστε να επιβάλλονται ρυθμίσεις και κανόνες στις επιχειρήσεις, αλλά και στο κράτος, επομένως σε όλους τους τομείς της οικονομικής δραστηριότητας: τηλεπικοινωνίες, μεταφορές, χρηματοπιστωτικό σύστημα. Οι εργασίες του αναγνωρίζονται ως «σημαντικές» στην αναζήτηση νέων μεθόδων ώστε οι κλάδοι αυτοί να λειτουργούν σωστά, χωρίς να υφίστανται τις συνέπειες ενός άγριου, δυνητικά καταστροφικού ανταγωνισμού.
"Πολλοί τομείς της βιομηχανίας κυριαρχούνται σήμερα από έναν μικρό αριθμό μεγάλων εταιρειών ή ένα και μοναδικό μονοπώλιο. Αφήνοντας αρρύθμιστη την κατάσταση, οι αγορές αυτές συχνά οδηγούνται σε κοινωνικά ανεπιθύμητα αποτελέσματα: τιμές υψηλότερες από εκείνες που υπαγορεύονται από τα κόστη ή μη παραγωγικές εταιρείες που επιβιώνουν μπλοκάροντας την είσοδο στην αγορά νέων, περισσότερο παραγωγικών. Πριν την εργασία του κ. Τιρόλ, κυβερνήσεις και ρυθμιστικές αρχές χρησιμοποιούσαν συχνά απλούς κανόνες για να αντιμετωπίσουν την κατάσταση, επιβάλλοντας ανώτατο όριο τιμών στις επιχειρήσεις-μονοπώλια ή απαγορεύοντας τη συνεργασία μεταξύ των ανταγωνιστών τους. Οι εργασίες του κ. Τιρόλ έδειξαν ότι, κάτω από ορισμένες συνθήκες, κάτι τέτοιο μπορεί να κάνει περισσότερο κακό παρά καλό", επισημαίνεται στη σχετική ανακοίνωση της Βασιλικής Σουηδικής Ακαδημίας.
Εθνική αγαλλίαση
Η αναγγελία της απονομής του Νόμπελ Οικονομίας στον Τιρόλ, τρεις μόλις μέρες μετά το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας που κέρδισε ο Πατρίκ Μοντιανό, προκάλεσε εθνική ανάταση στη Γαλλία. Σύσσωμη η πολιτική και πολιτειακή ηγεσία της χώρας χαιρέτισε τη βράβευση, με τον Γάλλο πρωθυπουργό Μανουέλ Βαλς να την χαρακτηρίζει μάλιστα ως «απάντηση στο 'french bashing' (τη δυσφήμηση της Γαλλίας)».
