Ο εμπορικός πόλεμος μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας κλιμακώνεται ταχύτερα από τις συγκρούσεις επί του ουκρανικού εδάφους. Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν αντέδρασε χθες στις κυρώσεις που επέβαλαν στη χώρα του οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρωπαϊκή Ένωση με απαγορεύσεις και περιορισμούς στις εισαγωγές προϊόντων από την Ευρώπη. Με διάταγμά του ο Πούτιν ανακοίνωσε ότι οι περιορισμοί στις εισαγωγές αφορούν αγροτικά προϊόντα, τρόφιμα και πρώτες ύλες από τις χώρες εκείνες που επέβαλαν κυρώσεις στη Ρωσία. Και θα διαρκέσουν έναν χρόνο, αρχής γενομένης από τώρα.
Σημειώνεται ότι η Ελλάδα ανήκει στις χώρες που εξάγουν τρόφιμα στη Ρωσία, γι' αυτό και αναμένεται με ιδιαίτερη αγωνία ο ακριβής κατάλογος με τα προϊόντα που εντάσσονται στο ρωσικό εμπάργκο.
Σε δεύτερη φάση ο Πούτιν κάλεσε τα νοσοκομεία της χώρας να ετοιμαστούν για τον τερματισμό των εισαγωγών ιατρικής τεχνολογίας από τη Δύση, καθώς και τους δήμους και τις κρατικές υπηρεσίες να σταματήσουν να χρησιμοποιούν αυτοκίνητα, λεωφορεία και τραμ αλλοδαπής κατασκευής.
Απευθυνόμενος στο εσωτερικό της χώρας, ο Πούτιν εμφανίστηκε σίγουρος ότι οι κυρώσεις δεν θα έχουν βαριές επιπτώσεις. Μάλιστα, ο αναπληρωτής πρωθυπουργός Ντιμίτρι Ρογκόζιν υποστήριξε ότι οι κυρώσεις «είναι μια φανταστική ευκαιρία να αφιερωθούμε στη δική μας οικονομία και να προχωρήσουμε στην επαναβιομηχανοποίηση της χώρας».
Την αισιοδοξία της ρωσικής κυβέρνησης δεν συμμερίζονται οι ρωσικές τράπεζες -πέντε από τις οποίες έχουν αποκλειστεί από τις ευρωπαϊκές χρηματαγορές- ούτε οι μεγάλες ρωσικές επιχειρήσεις. Μέχρι την έναρξη των κυρώσεων πολλές από αυτές μπορούσαν να δανείζονται από το εξωτερικό με επιτόκιο 3%, την ώρα που από τη ρωσική χρηματαγορά δανείζονταν με 15%. «Επειδή είναι πλέον δύσκολη η πρόσβασή μας σε χρηματοδότηση, μειώνουμε τις επενδύσεις μας, ενώ ταυτόχρονα αυξάνει το κόστος εξυπηρέτησης των δανείων μας» δήλωσε ο Βάγκιτ Αλεκπέροφ, συνιδιοκτήτης και μάνατζερ του πετρελαϊκού ομίλου Lukoil.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Bloomberg, τον μήνα Ιούλιο ούτε μια ρωσική επιχείρηση δεν δανείστηκε σε δολάρια ή ευρώ, κάτι που συμβαίνει για πρώτη φορά έπειτα από πέντε χρόνια.
Ετοιμάζεται ρωσική επέμβαση στην Ουκρανία;
Στο μεταξύ, η ενισχυμένη παρουσία ρωσικών στρατευμάτων στα σύνορα με την Ουκρανία κάνει τις ανατολικές χώρες της Ε.Ε. να χάνουν τον ύπνο τους. Ο πρωθυπουργός της Πολωνίας Ντόναλντ Τουσκ υποστήριξε χτες ότι αυξάνεται ο κίνδυνος μιας ρωσικής επέμβασης στην Ουκρανία, ενώ η εκπρόσωπος του ΝΑΤΟ από τις Βρυξέλλες μίλησε για «επικίνδυνη κατάσταση» που προκαλεί η αύξηση των συνοριακών ρωσικών δυνάμεων στους 20.000 άνδρες: «Δεν ξέρουμε τι σκοπεύει να κάνει η Ρωσία, αλλά παρακολουθούμε πολύ προσεκτικά τις κινήσεις στα σύνορα» είπε. Αυτό που φοβάται το ΝΑΤΟ είναι μήπως η Μόσχα χρησιμοποιήσει «το πρόσχημα μιας ανθρωπιστικής ή ειρηνευτικής αποστολής ως μια δικαιολογία για να στείλει τις ένοπλες δυνάμεις της στην ανατολική Ουκρανία».
Πάντως, σήμερα επισκέπτεται το Κίεβο ο απερχόμενος γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Άντερς Φο Ράσμουσεν έπειτα από πρόσκληση του Ουκρανού προέδρου Πέτρο Ποροσένκο.
Ανθρωπιστική καταστροφή στο Ντονέτσκ
Η συγκυρία της επίσκεψης είναι εκρηκτική, καθώς στις ανατολικές επαρχίες της χώρας μαίνονται οι μάχες μεταξύ του ουκρανικού στρατού και των φιλορώσων αυτονομιστών, κυρίως κοντά στο προπύργιο των δεύτερων, το Ντονέτσκ. Σύμφωνα με την ουκρανική κυβέρνηση, στις μάχες αυτές -«αντιτρομοκρατική επιχείρηση» τις ονομάζει το Κίεβο- σκοτώθηκαν τουλάχιστον 18 Ουκρανοί στρατιωτικοί μέσα στις τελευταίες 24 ώρες.
Νωρίτερα, ο πρέσβης της Ρωσίας στον ΟΗΕ Βιτάλι Τσούρκιν είχε καλέσει το Συμβούλιο Ασφαλείας να λάβει «μέτρα επείγοντος χαρακτήρα», επικαλούμενος τη ραγδαία επιδείνωση της κατάστασης ανάμεσα στους αυτονομιστές και στις ουκρανικές δυνάμεις.
Η Ρωσία υποστηρίζει ότι η κατάσταση που επικρατεί πλέον στο Ντονέτσκ και στο Λουγκάνσκ είναι μια «καταστροφή» και καταγγέλλει πως το Κίεβο «συνεχίζει να κλιμακώνει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του».
Σύμφωνα με μαρτυρίες κατοίκων του Ντονέτσκ, όλοι τη νύχτα χτες ακούγονταν «ισχυρές εκρήξεις» και «ανταλλαγές πυρών», ενώ η δημαρχία έκανε λόγο για τουλάχιστον δύο άμαχους νεκρούς.
Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, τουλάχιστον 285.000 άνθρωποι έχουν εγκαταλείψει την ανατολική Ουκρανία, στην πλειονότητά τους (168.000) αναζητώντας καταφύγιο στη Ρωσία, ενώ κατά μέσον όρο φεύγουν από την περιοχή 1.200 άνθρωποι την ημέρα εδώ και δύο εβδομάδες. Η μαζική φυγή των αμάχων δημιουργεί έντονες ανησυχίες, ιδίως στο Λουγκάνσκ, μια πόλη όπου η υδροδότηση και η ηλεκτροδότηση έχουν διακοπεί εδώ και εβδομάδες.