Σε fast track αδειοδοτήσεις για όλες τις επιχειρήσεις, ακόμα και για βαριές βιομηχανίες, με "αυτοσυμμόρφωση" και πιστοποιήσεις τρίτων, εκχώρηση βασικών λειτουργιών του κράτους, όπως ο έλεγχος, σε ιδιώτες, με όρους λειτουργίας - πρότυπα ως "μπούσουλα" και εξαιρέσεις, που δεν έχουν ακόμα καθοριστεί, προχωρά η κυβέρνηση.
Ενόψει της νέας έλευσης της τρόικας, παρουσιάστηκε χθες πανηγυρικά το σχέδιο νόμου για την απλοποίηση των διαδικασιών αδειοδότησης επιχειρήσεων του υπουργείου Ανάπτυξης, που αποτελεί μνημονιακή υποχρέωση, με εισαγωγική ομιλία του πρωθυπουργού Α. Σαμαρά και παρουσία εκπροσώπων οκτώ υπουργείων που συνεργάζονται για το νέο πλαίσιο.
Ο πρωθυπουργός έκανε λόγο για μεταρρυθμίσεις που αλλάζουν την εικόνα σε σχέση με τις αδειοδοτήσεις με συνολική αναθεώρηση του πλαισίου, αναφέροντας: "Θέλω με λίγα λόγια και πολλές πράξεις να εργαζόμαστε όλοι για να έρθει η ανάπτυξη μέσα από τις επιχειρήσεις". Χαρακτήρισε το νέο πλαίσιο "πολύτιμο κρίκο στη μεγάλη μάχη για την ανάκαμψη της οικονομίας και την καταπολέμηση της μάστιγας που λέγεται γραφειοκρατία" και πρόσθεσε ότι "αποποινικοποιούμε την επιχειρηματικότητα, βελτιώνουμε το επενδυτικό περιβάλλον, ενισχύουμε τη διαφάνεια, μειώνουμε το κόστος ίδρυσης μιας επιχείρησης" κάνοντας λόγο για αδειοδοτήσεις ηλεκτρονικά και αυθημερόν. Οι στοχεύσεις αυτές, κατά τον πρωθυπουργό, είναι αναγκαίες για επιστροφή στην ανάπτυξη και καταπολέμηση της ανεργίας και γίνονται "με έργα και όχι με ευχές".
Το σχέδιο
Όπως ανακοινώθηκε, το σχέδιο τίθεται σε δημόσια διαβούλευση, με στόχο να ψηφιστεί στις αρχές Απριλίου. Ωστόσο, πρόκειται για νόμο - πλαίσιο, τα βασικά σημεία του οποίου είναι:
* Ο προσδιορισμός γενικών όρων λειτουργίας για συγκεκριμένες οικονομικές δραστηριότητες.
* Οι όροι και οι προϋποθέσεις για άσκηση συγκεκριμένης οικονομικής δραστηριότητας για την οποία απαιτείται έγκριση λειτουργίας, η τήρηση συγκεκριμένων προτύπων, η δυνατότητα και οι προϋποθέσεις για τη θέση ειδικών όρων και προϋποθέσεων σε μία επιχείρηση.
* Ο καθορισμός της διαδικασίας διεξαγωγής των ελέγχων, τα πιθανά πρότυπα διεξαγωγής ελέγχου, οι εκθέσεις που υποβάλλονται, το μητρώο των ελεγκτών, η αμοιβή, οι όροι λειτουργίας των ελεγκτών, η υποβολή εκθέσεων προς τις αρμόδιες αρχές.
* Η προσθήκη ή αφαίρεση συγκεκριμένων οικονομικών δραστηριοτήτων από το σχετικό παράρτημα.
* Ο καθορισμός, τροποποίηση ή κατάργηση των προτύπων για συγκεκριμένη οικονομική δραστηριότητα κ.ά.
* Τα σημεία αυτά θα καθοριστούν στο πλαίσιο της δευτερογενούς νομοθεσίας και ειδικότερα με τον καθορισμό και την υπογραφή συνολικά 21 Προεδρικών Διαταγμάτων (Π.Δ.), Κοινών Υπουργικών Αποφάσεων (ΚΥΑ) και Υπουργικών Αποφάσεων (Υ.Α.), που αναμένεται να έχουν υπογραφεί έως το τέλος του έτους.
Επιπλέον τα κρίσιμα ζητήματα της χωροθέτησης και των χρήσεων γης δεν περιλαμβάνονται στον νόμο - πλαίσιο, "δεν καλύπτονται από αυτό το νομοθέτημα", αλλά βρίσκονται υπό επεξεργασία στο ΥΠΕΚΑ, ενταγμένα στη γενικότερη πολιτική της κυβέρνησης για ενθάρρυνση και διευκόλυνση της επιχειρηματικής δραστηριότητας, σύμφωνα με τον Στ. Καλαφάτη.
Ο υπουργός Ανάπτυξης Κ. Χατζηδάκης ανέφερε ότι με τον νόμο αυτόν θα έρθουν τα πάνω - κάτω στις αδειοδοτήσεις, κατά της γραφειοκρατίας και φαινομένων διαφθοράς, ενώ γίνεται ένα ουσιαστικό άνοιγμα στην επιχειρηματικότητα με την αξιοποίηση διεθνώς επιτυχημένων προτύπων και τις "ευλογίες" της Παγκόσμιας Τράπεζας, που είναι ενθουσιασμένη... Δήλωσε, πάντως, ότι δεν είναι δυνατόν να προσδιοριστεί το ύψος των επενδύσεων τα επόμενα χρόνια βάσει αυτού του νομοσχεδίου, αλλά είναι ένα μήνυμα στην επενδυτική κοινότητα.
Οι βασικοί άξονες
Όπως ανακοινώθηκε οι βασικοί άξονες του νόμου - πλαισίου για τις αδειοδοτήσεις όλων των επιχειρήσεων είναι οι εξής:
1. Σύστημα απλής αδειοδότησης ή υπεύθυνης δήλωσης ή -σύμφωνα με τον υπουργό- "fast track για όλους" με τρεις μεθόδους:
α) αυτοσυμμόρφωση με υπεύθυνη δήλωση της ίδιας της επιχείρησης ότι συμμορφώνεται και φέρει το βάρος της απόδειξης,
β) πιστοποίηση τρίτου (outsourcing) της διαδικασίας αδειοδότησης (π.χ. όπως η έκδοση πολεοδομικών αδειών με πιστοποιητικά που εκδίδουν οι μηχανικοί κ.λπ.),
γ) αξιοποίηση εργαλείων της αγοράς (π.χ. μέσω ενός ασφαλιστηρίου συμβολαίου συνάγεται ότι η εγκατάσταση ήδη τηρεί προδιαγραφές ασφαλείας κ.λπ.).
Σε κάποιες περιπτώσεις, όπως φαρμακοβιομηχανίες, τσιμεντοβιομηχανίες κ.ά., για συνταγματικούς και άλλους λόγους θα απαιτείται "κάποια έγκριση από τις αρχές", αλλά και πάλι δεκάδες επιμέρους άδειες αντικαθίστανται από υπεύθυνες δηλώσεις - πιστοποιήσεις τρίτων. Οι εξαιρέσεις αυτές θα καθοριστούν περιοριστικώς από τα αρμόδια υπουργεία και σύμφωνα με τον υπουργό εμπεριέχουν την ανησυχία "να μην υπάρξει παραβίαση του Συντάγματος" (ζητήματα περιβαλλοντικής αδειοδότησης, αδειών της αρχαιολογίας, ασφάλειας και υγιεινής κ.λπ.), προϊδεάζοντας για αντιδράσεις. Στόχος ο περιορισμός των βημάτων αδειοδότησης κατά τουλάχιστον 60% (από 21 βήματα, θα καταργηθούν τα 14).
2. Όχι έλεγχοι εκ των προτέρων, αλλά έλεγχοι κατά τη λειτουργία. Ο έλεγχος θα είναι σε δειγματοληπτική βάση σε πραγματικές συνθήκες λειτουργίας με την υιοθέτηση συγκεκριμένων προτύπων και προδιαγραφών, που θα εφαρμόζονται ως "τυφλοσούρτης". Γίνεται οριζόντια παρέμβαση στις διαδικασίες αδειοδότησης από όλα τα συναρμόδια υπουργεία και φορείς του Δημοσίου (π.χ. περιβαλλοντικές άδειες, πιστοποιητικά πυρασφάλειας) αλλά και κάθετη στις διαδικασίες αδειοδότησης συγκεκριμένων κλάδων (π.χ. μεταποίηση, τουρισμός, εξόρυξη κ.λπ.).
3. Έλεγχος των επιχειρήσεων από πιστοποιημένους φορείς του δημοσίου και του ιδιωτικού τομέα. Outsourcing δηλαδή όχι μόνο στη διαδικασία αδειοδοτήσεων αλλά και σε μέρη των ελέγχων. Η κεντρική διοίκηση θα ελέγχει τους ελεγκτές των επιχειρήσεων (κατά το παράδειγμα των ιδιωτικών ΚΤΕΟ).
4. Κεντρικό ηλεκτρονικό σύστημα διαχείρισης.
Επίσης απλοποιείται το πλαίσιο για την αδειοδότηση επιχειρηματικών πάρκων που θα αδειοδοτούνται για συγκεκριμένες χρήσεις και ο εκάστοτε διαχειριστής ή φορέας λειτουργίας τους θα αδειοδοτεί τις επιχειρήσεις που εγκαθίστανται σε αυτά (δεν θα έχουν καμία επαφή με το Δημόσιο για την αδειοδότησή τους).
Σύμφωνα με τον υπουργό ο νόμος θα αφορά καινούργιες και ήδη λειτουργούσες επιχειρήσεις με πρόβλεψη να υπάρξουν μεταβατικές ρυθμίσεις περιλαμβάνοντας περιόδους προσαρμογής.
ΣΥΡΙΖΑ: Αντί για απλοποίηση, απόσυρση του κράτους
Όπως επισήμανε ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Γ. Σταθάκης σχολιάζοντας τις δηλώσεις Σαμαρά για το νέο καθεστώς αδειοδότησης επιχειρήσεων, η ίδρυση νέων επιχειρήσεων και η προώθηση νέων επενδύσεων περιορίζεται από τις πολιτικές των μνημονίων και της λιτότητας που έχουν οδηγήσει στη σημερινή παρατεταμένη ύφεση. Η ενδεδειγμένη απλοποίηση του αδειοδοτικού συστήματος, πρόσθεσε, δεν μπορεί να γίνει με την απόσυρση του κράτους και την ανάθεση σε ιδιώτες των τεχνικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών όρων λειτουργίας τους, που αποτελεί εξάλλου και ευρωπαϊκό κεκτημένο, ενώ μεσοπρόθεσμα ενδέχεται να αυξήσει και το κόστος εισόδου νέων επιχειρήσεων στη αγορά.
Τόνισε δε ότι η κυβέρνηση απέχει συστηματικά από τη στήριξη της νεανικής και νεοφυούς επιχειρηματικότητας σε κλάδους υψηλής προστιθέμενης αξίας και τεχνολογικής αιχμής που να συνάδουν με το εργατικό δυναμικό της χώρας, την πληθώρα, δηλαδή, μορφωμένων νέων οι οποίοι στις σημερινές συνθήκες εξαναγκάζονται σε μαζική εξωτερική μετανάστευση.
