Με στόχο την άμεση πάταξη της φοροδιαφυγής, η οποία θα φέρει "ζεστό" χρήμα στα κρατικά ταμεία, αλλά και την παροχή κινήτρων σε καταναλωτές, επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες, έρχεται περί τα τέλη Ιουνίου με αρχές Ιουλίου το νομοσχέδιο του υπουργείου Οικονομικών για τις ηλεκτρονικές συναλλαγές. Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, το ν/σ θα υποχρεώνει 200.000 ελληνικές επιχειρήσεις σε χρήση POS για φέτος, ενώ θα περιλαμβάνει και μια σειρά κινήτρων. Σε δεύτερο χρόνο και μεταξύ άλλων, η κυβέρνηση εξετάζει τη θέσπιση επιστροφής χρημάτων σε όσους ελεύθερους επαγγελματίες ξεπερνούν ένα ορισμένο όριο ηλεκτρονικών συναλλαγών, ενώ για τους φορολογούμενους θα υπάρχει η σύνδεση με το αφορολόγητο όριο.
Σύνδεση όλων των συναλλαγών με τη ΓΓΔΕ
Σύμφωνα με έγκυρες πηγές, το σχέδιο νόμου προβλέπει την ηλεκτρονική διασύνδεση των Φορολογικών Ηλεκτρονικών Μηχανών με τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και online διαβίβαση στοιχείων στο υπουργείο Οικονομικών.
Κι αυτό γιατί, για παράδειγμα, υπό τις παρούσες συνθήκες, μια εταιρεία είναι σε θέση να φέρει ένα POS από τη Βουλγαρία, οπότε οι όποιες συναλλαγές θα φορολογούνται εκεί, γεγονός το οποίο παρατηρήθηκε από το καλοκαίρι και μετά κυρίως σε τουριστικές επιχειρήσεις. Με το νέο νομοσχέδιο, κάτι τέτοιο δεν θα μπορεί να γίνει, οπότε θα υπάρξει μεγάλη αύξηση στα έσοδα από ΦΠΑ, επί παραδείγματι, ενώ τα χρήματα από τις όποιες συναλλαγές θα μένουν εντός Ελλάδας.
Η υποχρεωτικότητα των επιχειρήσεων
Ιδιαιτέρως σημαντικό ζήτημα, το οποίο θα θέτει το νέο ν/σ, είναι αυτό της υποχρεωτικότητας. Βάσει αυτού, θα προβλέπεται υποχρεωτική αποδοχή Ηλεκτρονικών Μέσων Πληρωμών από επαγγελματίες και επιχειρήσεις σε περίπτωση που ο καταναλωτής επιθυμεί να πληρώσει με αυτό τον τρόπο. Σύμφωνα με έγκυρες πληροφορίες, το νομοσχέδιο προβλέπει την τήρηση POS για 200.000 επιχειρήσεις για φέτος. Αν και δεν έχουν γίνει γνωστοί οι συγκεκριμένοι κλάδοι που θα ενταχθούν σε αυτήν, τα κριτήρια είναι δύο: α) Η διείσδυση στην αγορά και β) η υψηλή φοροδιαφυγή του κλάδου, βάσει των στοιχείων που τηρούνται ήδη στο ΥΠΟΙΚ. Από εκεί και πέρα, σύμφωνα με τραπεζικές εκτιμήσεις, είναι δυνατή η εγκατάσταση περίπου 50.000 POS ανά τρίμηνο.
Διοικητικά πρόστιμα... κινήτρου
Επί της ουσίας, πάντως, η κυβέρνηση δεν επιθυμεί να υποχρεώσει δια ροπάλου τις επιχειρήσεις να διαθέτουν μηχανήματα ηλεκτρονικών συναλλαγών. Για τον λόγο αυτό, θα προβλέπεται μόνο η επιβολή αγορανομικού προστίμου, το οποίο όμως δεν θα είναι εξοντωτικό, αλλά 3πλάσιο ή 4πλάσιο του κόστους κτήσης ενός POS, ούτως ώστε να συμφέρει την επιχείρηση να το αγοράσει. Επίσης, προβλέπεται η δημιουργία παρατηρητηρίου τιμών για τις επιβαλλόμενες χρεώσεις από τα τραπεζικά ιδρύματα και τους παρόχους πληρωμών, ώστε οι καταναλωτές και οι επαγγελματίες να μπορούν να έχουν πλήρη εικόνα των χρεώσεων, προάγοντας τον υγιή ανταγωνισμό.
Ταυτοποίηση με ΑΦΜ
Γίνεται υποχρεωτική η ταυτοποίηση του πολίτη (μέσω ΑΦΜ) με το ηλεκτρονικό μέσο πληρωμής που κατέχει (κάρτες, τραπεζικοί λογαριασμοί κ.λπ.). Με τον τρόπο αυτό αντιμετωπίζονται φαινόμενα νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες, που προκύπτουν από την χρήση μέσων πληρωμών τα οποία δεν συνδέονται ονομαστικά με τον χρήστη που τα χρησιμοποιεί και πιάνονται στην "τσιμπίδα" του νόμου και τα μη ονομαστικοποιημένα μέσα πληρωμής, όπως ανώνυμες προπληρωμένες κάρτες και voucher. Σύμφωνα με πληροφορίες, τέτοια μέσα "διακίνησης" χρήματος χρησιμοποιήθηκαν από τρομοκράτες στις επιθέσεις του Παρισιού.
Ακόμη, διευρύνεται το Σύστημα Μητρώων Τραπεζικών Λογαριασμών και Λογαριασμών Πληρωμών των πιστωτικών ιδρυμάτων, των ιδρυμάτων πληρωμών και των ιδρυμάτων ηλεκτρονικού χρήματος που λειτουργούν στην Ελλάδα.
Επιστροφή χρημάτων για ελεύθερους επαγγελματίες
Κεφαλαιώδους σημασίας πάντως θεωρείται η επιστροφή χρημάτων σε κάποιες επαγγελματικές ομάδες, κυρίως υψηλής φοροδιαφυγής, όπως για παράδειγμα οι γιατροί. Σύμφωνα με πληροφορίες, η κυβέρνηση εξετάζει, σε δεύτερη φάση και ως σενάριο την επιστροφή ποσού (π.χ. 10%) για έναν επαγγελματία ο οποίος θα ξεπερνά ένα ποσοστό συναλλαγών. Επίσης, θα δίνεται κίνητρο σε πολίτες να αποκομίσουν κέρδος από τις καθημερινές ηλεκτρονικές συναλλαγές, όπως συμμετοχή σε λοταρίες κ.λπ., κατά το παράδειγμα της Πορτογαλίας και της Σλοβενίας.
Χτίσιμο αφορολόγητου
Το αφορολόγητο για μισθωτούς και συνταξιούχους, που πιθανόν θα ισχύσει από 1.1.2017, θα "χτίζεται" με συναλλαγές που γίνονται με «πλαστικό χρήμα» ή τραπεζικές συναλλαγές. Το ποσοστό του εισοδήματος που πρέπει να καλύπτεται από αγορές με κάρτα ή μέσω τραπεζικών συναλλαγών θα κλιμακώνεται από το 10% έως και το 30% ανάλογα με το ύψος του εισοδήματος. Για παράδειγμα, μισθωτός με ετήσιο εισόδημα 8.000 ευρώ θα πρέπει να πρέπει να έχει αγορές με κάρτα τουλάχιστον 800 ευρώ. Επίσης υπάρχει πρόβλεψη στον νόμο για παροχή επιπλέον κινήτρων (με έκδοση Υπουργικών Αποφάσεων) για την προώθηση των ηλεκτρονικών πληρωμών όπως λοταρίες με ακίνητα του Δημοσίου σε περίπτωση πραγματοποίησης δαπανών με ηλεκτρονικές πληρωμές άνω ενός συγκεκριμένου ορίου ή επιστροφή χρηματικού ποσού σε συναλλαγές με συγκεκριμένες κατηγορίες επαγγελματιών υψηλού κινδύνου φοροδιαφυγής.
Τι αναφέρουν τέσσσερα τραπεζικά στελέχη για τις ψηφιακές πληρωμές
Εκτός των όποιων κινήτρων στους πολίτες, είναι βέβαιο ότι ευνοούνται οι τράπεζες, καθώς υπάρχουν προμήθειες επί των συναλλαγών, οι οποίες βαίνουν μειούμενες το τελευταίο διάστημα, αν και υπάρχει μεγάλο ακόμη περιθώριο. Η “Αυγή” επικοινώνησε με τραπεζικά στελέχη σχετικά με τα όσα θετικά προσφέρουν οι ψηφιακές συναλλαγές. Κοινός τόπος όλων είναι ότι δεν τίθενται θέματα "στατιστικής" εκμετάλλευσης των δεδομένων των συναλλασσομένων προς επίτευξη επιχειρηματικών στόχων λόγω του τραπεζικού απορρήτου.
"Απαιτείται η εκπαίδευση του κοινού στα οφέλη από τη χρήση των ηλεκτρονικών μέσων πληρωμών έναντι του φυσικού χρήματος, τόσο σε επίπεδο ευελιξίας, ευκολίας και ασφάλειας, όσο και σε επίπεδο οικονομικού κέρδους" σημειώνει ο Σταύρος Πέτρουλας, αναπληρωτής διευθυντής Δ/νσης Ηλεκτρονικών Εργασιών και Εναλλακτικών Δικτύων, στην Εθνική Τράπεζα.
Από την πλευρά του, ο Σωτήρης Κυριάκος, διευθυντής της Διεύθυνσης Εναλλακτικών δικτύων της Alpha Bank σημειώνει: "Η ηλεκτρονική τραπεζική και τα ψηφιακά μέσα πληρωμών μπορούν να συμβάλουν στην ενίσχυση της διαφάνειας, στον περιορισμό της φοροδιαφυγής και της παραοικονομίας, καθώς και στη διευκόλυνση των καθημερινών συναλλαγών των ιδιωτών και των επιχειρήσεων".
"Οι ανέπαφες πληρωμές παρουσιάζουν θεαματική αύξηση το τελευταίο διάστημα σε όλη την Ευρώπη, τόσο ως προς το πλήθος των συναλλαγών όσο και ως προς τη μέση αξία κάθε συναλλαγής. Αξίζει να αναφέρουμε ότι, σύμφωνα με στοιχεία της Visa Europe, μόνο τον Απρίλιο του 2016 πραγματοποιήθηκαν 360 εκατομμύρια συναλλαγές με τεχνολογία contactless, με μέση αξία περίπου 14 ευρώ ανά συναλλαγή" λέει χαρακτηριστικά ο Γιάννης Γραμματικός (βοηθός γενικός διευθυντής Λιανικής Τραπεζικής της Τράπεζας Πειραιώς).
Τέλος, η επικεφαλής Επιχειρηματικής Μονάδας Ηλεκτρονικού Επιχειρείν της Eurobank Έφη Πρεσβεία κάνει την εξής πρόταση: "Υποχρεωτική χρήση καρτών για όλες τις συναλλαγές από ένα ποσό και πάνω (π.χ. άνω των 100 ευρώ) και σχεδιασμός κατάλληλου μηχανισμού ελέγχου σε συνεργασία με τις τράπεζες".
* Τις επόμενες ημέρες, η “ΑΥΓΗ” και το avgi.gr θα φιλοξενήσουν αναλυτικά τις απόψεις των συγκεκριμένων αρμόδιων στελεχών για τις ηλεκτρονικές πληρωμές
