ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΓΟΥΡΙΔΗΣ
Κατατίθεται στη Βουλή το νομοσχέδιο της κυβέρνησης για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Σύμφωνα με πληροφορίες, την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές αναμενόταν να κατατεθεί το σχετικό Σχέδιο Νόμου αργά χθες το βράδυ, ή σήμερα το πρωί, με τη μορφή του κατεπείγοντος. Χθες "έκλεισαν" και οι τελευταίες λεπτομέρειες, αφού, όπως ανέφερε κυβερνητικό στέλεχος στην "Αυγή", "ενσωματώθηκε και το τελευταίο draft που απέστειλαν οι θεσμοί, οπότε σήμερα (σ.σ.: Τρίτη) θα αποσταλεί στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους".
Αξίζει δε να σημειωθεί ότι τα μηνύματα που λάμβαναν τόσο η κυβέρνηση όσο και οι τράπεζες, το ΤΧΣ και η ΤτΕ είναι ότι οι κεφαλαιακές ανάγκες που θα καταδείξει η ΕΚΤ το ερχόμενο Σάββατο για τις συστημικές τράπεζες θα είναι διαχειρίσιμες. Σύμφωνα με ορισμένους τραπεζικούς παράγοντες, το συνολικό ποσό που θα "βγάλουν" τα stress tests θα είναι της τάξης των 15,5 - 16 δισ. ευρώ. Οι ίδιοι ανέφεραν ότι οι ιδιώτες μέτοχοι θα κληθούν να συμμετάσχουν με περίπου 5,5 - 6 δισ. ευρώ, ενώ τα υπόλοιπα 10 δισ. ευρώ θα καταβληθούν από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας.
Ανακεφαλαιοποίηση τώρα!
Το βέβαιο είναι πως όλες οι πλευρές θέλουν να ολοκληρωθεί η ανακεφαλαιοποίηση εντός του 2015, ώστε να αποφευχθεί οποιοδήποτε ενδεχόμενο κουρέματος καταθέσεων άνω των 100.000 ευρώ. Κυβερνητικό στέλεχος που μίλησε στην "Αυγή" σημείωσε ότι "επιθυμούμε να έχει σταλεί μήνυμα τη Δευτέρα στις αγορές ότι κλείνει το θέμα της ανακεφαλαιοποίησης" προσθέτοντας πως δεν θα πρέπει να συνδέεται το θέμα αυτό με την αξιολόγηση, κάτι το οποίο φέρεται να ενόχλησε και τον διοικητή της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι.
Φυσικά, πρόκειται για το θέμα που ανέκυψε μετά τις δηλώσεις του αντιπροέδρου της Κομισιόν Βάλντις Ντομπρόβσκις τη Δευτέρα, που συνέδεαν τα δύο θέματα. Βέβαια, το παραπάνω δεν το επανέλαβε κατά τη χθεσινή του συνάντηση με τον διοικητή της ΤτΕ Γιάννη Στουρνάρα, με τον πρώτο να αναφέρει ότι θα πρέπει να προχωρήσει η ανακεφαλαιοποίηση με τους υπάρχοντες νομικούς όρους και βάσει των αποτελεσμάτων που θα εξαγάγει η ΕΚΤ. Από την πλευρά του ο Γιάννης Στουρνάρας επανέλαβε ότι στόχος όλων των πλευρών είναι η ολοκλήρωση των διαδικασιών εντός του 2015.
Τα τρία σημεία - "κλειδιά" του νομοσχεδίου
Αναφορικά με τον νέο νόμο, σύμφωνα με πληροφορίες, το σχέδιο νόμου θα αποτελείται από τρία βασικά τμήματα. Το πρώτο θα αφορά την εναρμόνιση του πλαισίου των τραπεζών και του ΤΧΣ με την ευρωπαϊκή τραπεζική αρχή, το δεύτερο θα περιλαμβάνει τα κριτήρια διορισμού των μελών του ΤΧΣ, τον ρόλο τους και το πώς θα γίνεται η εποπτεία των ελληνικών τραπεζών και των διοικητικών συμβουλίων.
Στο τρίτο μέρος θα περιλαμβάνεται το πλαίσιο για το «καυτό» ζήτημα της ανακεφαλαιοποίησης και, σύμφωνα με πληροφορίες, οι τεχνικές λεπτομέρειες του τρόπου ενίσχυσης των τραπεζών θα δημοσιοποιηθούν αργότερα με κοινή υπουργική απόφαση. Πηγές αναφέρουν πως αναμένεται να υπάρχουν ρυθμίσεις για το πότε και πώς θα επεμβαίνει το ΤΧΣ τις αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου των εμπορικών τραπεζών.
Συμμετοχή ιδιωτών
Από εκεί και πέρα δυνατότητα προσφυγής στους ιδιώτες επενδυτές για την κάλυψη του συνόλου των κεφαλαιακών αναγκών που θα αναδείξουν τα stress tests, αλλά με αυστηρή προϋπόθεση να καλύψουν από αυτούς οπωσδήποτε το τμήμα των αναγκών που θα αντιστοιχεί στο AQR και το βασικό σενάριο (σ.σ.: περίπου 5,5-6 δισ. ευρώ) του τεστ αντοχής, θα παρέχει στις τράπεζες ο νόμος της ανακεφαλαιοποίησης.
Με το ν/σ θα αποφευχθεί διά νόμου ο μηδενισμός της συμμετοχής και της αξίας των ιδιωτών μετόχων στην περίπτωση που μία τράπεζα δεν καταφέρει να καλύψει τον λογαριασμό του βασικού σεναρίου με κεφάλαια ιδιωτών. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, το ζήτημα αποτέλεσε σημείο τριβής με τους θεσμούς, κυρίως με τη Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού της Κομισιόν (DG comp), οι αρμόδιες υπηρεσίες της οποίας αντιδρούσαν στην υιοθέτηση του μέτρου.
Κάτω από τα όρια των προβλέψεων
Πάντως, το ύψος των κεφαλαίων θα είναι διαχειρίσιμο. Τα αποτελέσματα των stress tests που διενεργεί η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στις τέσσερις συστημικές τράπεζες της Ελλάδας, που ανακοινώνονται το Σάββατο, θα είναι καλύτερα των προσδοκιών, ανέφερε υψηλόβαθμο στέλεχος της Τράπεζας της Ελλάδος σε δήλωσή του στο Reuters. "Οι κεφαλαιακές ανάγκες θα είναι κάτω από τα όρια των προβλέψεων" υπογράμμισε ο αξιωματούχος.
Με υπουργική τα Cocos
Σύμφωνα με πληροφορίες, δεν "έκλεισε" το θέμα του ύψους του κουπονιού που θα φέρουν τα CoCos με τα οποία θα γίνει η κάλυψη των κεφαλαιακών αναγκών που θα προκύψουν από το δυσμενές σενάριο του stress test. Υπενθυμίζεται ότι το εύρος του επιτοκίου που συζητείται για τα CoCos κινείται από 7% μέχρι 9,3%, ίσως και λίγο υψηλότερα, σύμφωνα με τραπεζικό στέλεχος. Το ύψος θα καθοριστεί με μετέπειτα απόφαση του υπουργικού συμβουλίου.
Προνομιούχες
Άλλο σημαντικό ανοιχτό ζήτημα είναι αυτό της αντιμετώπισης των προνομιούχων μετοχών του Δημοσίου που κατέχουν ακόμη Εθνική και Eurobank. Σύμφωνα με πληροφορίες, θα προσμετρηθούν στο κομμάτι των κεφαλαιακών αναγκών οι μετατρεπόμενες σε κοινές και οι μέτοχοι θα υποστούν dilution (απομείωση της συμμετοχής τους), ενώ θα αποφασιστεί ο υπολογισμός της μετατροπής των προνομιούχων στον μέσο όρο τιμής του τελευταίου εξαμήνου το πιθανότερο.
Αναβαλλόμενος και οι ημερομηνίες
Χωρίς οριστική απόφαση παραμένει και η οριστικοποίηση του υπολογισμού του αναβαλλόμενου φόρου. Ως φαίνεται, οι τράπεζες θα προσμετρήσουν τον αναβαλλόμενο φόρο στα κεφάλαιά τους μέχρι και τις 30.6.2015. Κατόπιν διαπραγμάτευσης θα εξασφαλίσουν δυνατότητα επιστροφής του αναβαλλόμενου φόρου όταν θα επιστρέψουν στην κερδοφορία επιτυγχάνοντας να μετατεθεί η έναρξη ισχύος της εγγύησης από το Δημόσιο για πληρωμή τυχόν αναβαλλόμενου φόρου που δεν μπορεί να συμψηφιστεί με κέρδη τρέχουσας χρήσης, την 1η.1.2016 αντί της 1ης.1.2015 όπως ισχύει σήμερα. Από το Σάββατο θα δοθούν στις τέσσερις συστημικές τράπεζες 10 ημέρες για να προχωρήσουν τις κινήσεις κεφαλαιακής ενίσχυσης.
Σε ό,τι αφορά την κεφαλαιακή στήριξη, από την πλευρά του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Στήριξης (ESM) έχουν ήδη εκταμιευθεί κεφάλαια ύψους 10 δισ. ευρώ με στόχο την αξιοποίησή τους για την ανακεφαλαιοποίηση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος. Με βάση δε την απόφαση του Eurogroup του καλοκαιριού, τα υπόλοιπα 15 δισ. ευρώ προβλέπεται να δοθούν έως τις 15 Νοεμβρίου 2015.
Νέο μοντέλο διοίκησης των τραπεζών
Σχετικά με τη δομή της διοίκησης των τραπεζών, θα σχεδιαστεί νέα διαδικασία επιλογής και διορισμού μελών της εκτελεστικής επιτροπής και του γενικού συμβουλίου του ΤΧΣ. Επίσης, όπως προβλέπει η συμφωνία, θα συσταθεί επιτροπή επιλογής από έξι ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες, εκ των οποίων τρεις θα διοριστούν από τα θεσμικά όργανα της Ε.Ε., συμπεριλαμβανομένου του προέδρου, του οποίου η ψήφος θα υπερισχύει σε περίπτωση ισοψηφίας, και τρεις θα διοριστούν από τις αρχές, δηλαδή δύο από το υπ. Οικονομικών και ένας από την Τράπεζα της Ελλάδος.
Ακόμη θα καθορίζονται τα κριτήρια και οι διαδικασίες με βάση τις οποίες το ΤΧΣ θα μπορεί να εξετάζει και να αλλάζει τα διοικητικά συμβούλια και τις επιτροπές των τραπεζών που τελούν υπό τον έλεγχό του, ενώ θα αυξηθεί η λογοδοσία του μέσω της ετήσιας δημοσιοποίησης των στρατηγικών του στόχων και την εξαμηνιαία αναφορά επιδόσεων.
Όπως αναφέρει η συμφωνία του Αυγούστου, τα μέλη των διοικητικών συμβουλίων και τα ανώτατα διευθυντικά στελέχη θα διορίζονται χωρίς καμία κρατική παρέμβαση με βάση τη νομοθεσία της Ε.Ε. και τις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές, λαμβάνοντας υπόψιν τους ειδικούς κανόνες για το ελληνικό ΤΧΣ αναφορικά με τα δικαιώματα των ιδιωτών μετόχων.
