Το ΣτΕ ξαναβρίσκει τον παλιό καλό εαυτό του, του θεματοφύλακα των Συνταγματικών Διατάξεων βάσει των οποίων το οικιστικό, φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον αποτελεί συνταγματικά προστατευόμενη αξία.
Με το πρακτικό επεξεργασίας 28/2015 το Ε' Τμήμα του Συμβουλίου απαγορεύει τη δημιουργία πολυτελούς οικισμού προς πώληση ή ενοικίαση στη μοναδική και πολλαπλώς προστατευόμενη περιοχή του "Αστέρα" Βουλιαγμένης στη χερσόνησο του Μικρού Καβουριού. Έτσι, με την ένδειξη "παράνομο", επιστρέφει σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος στα υπουργεία Οικονομικών και ΠΕΚΑ "κατά το μέρος που επιτρέπει αυτοτελείς κατοικίες με τη διαμόρφωση και ανακατασκευή υφιστάμενων κτισμάτων και με την ανέγερση νέων κατοικιών, καθώς και κατά το μέρος που επιτρέπει τη δόμηση σε αδόμητες επιφάνειες της χερσονήσου".
Το εν λόγω Διάταγμα "περιέχει" την έγκριση του Ειδικού Σχεδίου Χωρικής Ανάπτυξης Δημοσίου Ακινήτου και την τροποποίηση του εγκεκριμένου σχεδίου πόλεως Βουλιαγμένης Αττικής στην έκταση του "Αστέρα" Βουλιαγμένης, ενώ καθορίζει χρήσεις γης και όρους δόμησης. Το Σχέδιο Χωρικής Ανάπτυξης, το εφεύρημα του Μεσοπρόθεσμου για την υφαρπαγή της δημόσιας περιουσίας, στην περιοχή του "Αστέρα" αφορά περίπου 304 στρέμματα γης. Σε έκταση 161 στρεμμάτων (Ζώνη Α' τουρισμού - αναψυχής - παραθεριστικής κατοικίας), όπου και το ξενοδοχειακό συγκρότημα του Αστέρα, αλλά και το εγκαταλελειμμένο ξενοδοχείο "Αφροδίτη", επέτρεπε δόμηση 56.000 τ.μ. από την οποία 17.000 για ξενοδοχειακές εγκαταστάσεις και 39.500 τ.μ. για κατοικίες και εμπορικές χρήσεις (καταστήματα, εστιατόρια, αναψυκτήρια κ.ά.).
Πριν από ένα χρόνο ακριβώς, το ΤΑΙΠΕΔ είχε ανακηρύξει "προτιμώμενο" επενδυτή για την πώληση της "Αστήρ Παλλάς Βουλιαγμένης ΑΞΕ", θυγατρική της Εθνικής Τράπεζας, σε εταιρεία real estate αραβικών κεφαλαίων. Μετά την κρίση του Ε' Τμήματος του ΣτΕ αφενός μπλοκάρεται η εκποίηση του "Αστέρα", αφετέρου οι παρατηρήσεις των δικαστών στο 72σέλιδο πρακτικό επεξεργασίας στην ουσία "εξουδετερώνουν" τα ΕΣΧΑΔΑ ως εργαλείο παράκαμψης του θεσμοθετημένου σχεδιασμού.
Πολλαπλώς προστατευόμενη περιοχή
Έτσι, για παράδειγμα, πατάει στο Ρυθμιστικό Σχέδιο της Αθήνας του 1985, που κατ' εφαρμογήν του εκδόθηκε το 2004 από τον καταργημένο σήμερα Οργανισμό Αθήνας Προεδρικό Διάταγμα προστασίας των ακτών της Αττικής: «Καθορισμός Ζωνών Προστασίας, χρήσεων γης και όρων και περιορισμών δόμησης στην παραλιακή ζώνη της Αττικής από τον Φαληρικό Όρμο μέχρι την Αγία Μαρίνα Κρωπίας».
Όπως επισημαίνει, η Ζώνη 2δ του Π.Δ. αποτελεί περιοχή προστασίας φυσικών και αρχαιολογικών στοιχείων και ανάπλασης υφιστάμενων τουριστικών χρήσεων στον "Αστέρα" Βουλιαγμένης, όπου επιτρέπεται μόνο η ανακαίνιση των νομίμως υφισταμένων τουριστικών εγκαταστάσεων και η μετατροπή του υπόγειου χώρου στάθμευσης του ξενοδοχείου "Αφροδίτη" σε αίθουσα πολλαπλών χρήσεων...
Παραθέτει αναλυτικά τους κηρυγμένους από το 1957 αρχαιολογικούς χώρους στην περιοχή του ΕΣΧΑΔΑ, αλλά και στην όμορη, όπως και τους πολιτιστικούς θησαυρούς που περιγράφονται στην απόφαση ΥΠΠΟΑ / ΓΔΑΠΚ / ΔΙΠΚΑ / ΤΑΧ / Φ43/211149/113904/13939/6398/8.11.2013 του υπουργού Πολιτισμού και Αθλητισμού, με την οποία καθορίστηκαν οι Ζώνες Α' Απολύτου Προστασίας του αρχαιολογικού χώρου στην περιοχή της Βουλιαγμένης, Δήμου Βούλας - Βάρης - Βουλιαγμένης.
Στις Ζώνες Α' Απολύτου Προστασίας, όπου απαγορεύεται οποιασδήποτε μορφής δόμησης, ανήκει ο Ναός του Απόλλωνος Ζωστήρος, ο βωμός του, κρήνη - δεξαμενή στα βόρεια, μνημεία τα οποία βρίσκονται εντός του ακινήτου του «Αστήρ Παλλάς», και την Ιερατική Οικία στα Βορειοανατολικά. Επίσης εντός του ακινήτου του «Αστήρ Παλλάς», στην περιοχή των «Καμπανών», στον λοφίσκο δυτικά της πισίνας του Ν.Ο. Βουλιαγμένης, όπου έχουν εντοπιστεί ελληνιστικό κτήριο και προϊστορική εγκατάσταση.
Ο νέος οικισμός έρχεται από το πουθενά
Συμπερασματικά, το Ε' Τμήμα αποφαίνεται ότι "η μεταβολή των επιτρεπομένων χρήσεων που επιχειρείται με το παρόν σχέδιο στη Ζώνη Ι του ΕΣΧΑΔΑ δεν συνιστά ρύθμιση απορρέουσα από χωροταξικό και πολεοδομικό σχεδιασμό της ευρύτερης περιοχής και ειδικότερα από το νέο ΡΣΑ ή το ΓΠΣ του οικείου Δήμου Βάρης - Βούλας - Βουλιαγμένης.
Εξάλλου, η προσθήκη με το υπό επεξεργασία σχέδιο της χρήσης κατοικίας στις νυν επιτρεπόμενες χρήσεις τουρισμού - αναψυχής και των συνοδευτικών τους χρήσεων στη Ζώνη Ι του ΕΣΧΑΔΑ, η οποία περιλαμβάνεται στη χερσόνησο του Μικρού Καβουρίου, και μάλιστα με τη δημιουργία ή την ανέγερση μεγάλου αριθμού κατοικιών ύψους 7,5 μ. σε δομημένες αλλά και αδόμητες επιφάνειες της χερσονήσου, συνιστά επιβάρυνση των ήδη επιτρεπομένων χρήσεων και μετατρέπει στο διηνεκές την ευαίσθητη περιοχή της χερσονήσου σε οικιστική περιοχή με μεικτές χρήσεις, προεχόντως κατοικίας, εν όψει και του συνολικού αριθμού των κατοικιών (έως 100), και δευτερευόντως τουρισμού.
Συνεπώς από την εξεταζόμενη άποψη των μέχρι τούδε επιτρεπομένων χρήσεων στην περιοχή και των προϋποθέσεων της άσκησής τους, η προσθήκη της χρήσης κατοικίας στη Ζώνη Ι του ΕΣΧΑΔΑ συνιστά επιδείνωση του υφισταμένου φυσικού, πολιτιστικού και οικιστικού περιβάλλοντος της περιοχής (πρβλ. Σ.τ.Ε. 1027/1999)".
Άφαντες... οι θέσεις απασχόλησης
Αξίζει να σημειωθεί ότι τρεις από τους πέντε δικαστές, ανάμεσά του και η πρόεδρος του Ε' Τμήματος και αντιπρόεδρος του δικαστηρίου Αγγ. Θεοφιλοπούλου, σημείωσαν ότι η επιδείνωση τους περιβάλλοντος της περιοχής για λόγους δημοσίου συμφέροντος με χρήση κατοικίας θα μπορούσε να δικαιολογηθεί μόνον στις υφιστάμενες ξενοδοχειακές μονάδες. Ταυτόχρονα υποστήριξαν πως δεν τεκμηριώνεται από το συμπέρασμα των μελετών που συνοδεύουν το σχέδιο Π.Δ. το ότι η μετατροπή του ευαίσθητου τοπίου σε οικιστική περιοχή με αυτοτελείς κατοικίες ενισχύει την απασχόληση, διότι "η χρήση μόνιμης κατοικίας εκτός των ξενοδοχείων είναι αυτάρκης και πλην του σταδίου κατασκευής δεν συμβάλλει στην απασχόληση, αφού οι ανάγκες των μόνιμων κατοίκων δεν εξυπηρετούνται, κατά κανόνα από τις παρεχόμενες στις ξενοδοχειακές μονάδες υπηρεσίες".
Πολυτελής γειτονιά
Η σύμβουλος επικρατείας Αικ. Σακελλαροπούλου υπογράμμισε ότι το Μικρό Καβούρι αποτελεί σημείο αναφοράς του ιδιαίτερου παραλιακού μετώπου της Αττικής υπενθυμίζοντας ότι τα ξενοδοχεία κτίστηκαν προ του Συντάγματος του 1975 και με την ανέγερση κατοικιών η περιοχή θα μετατραπεί από περιοχή φυσικού κάλλους σε πολυτελή "γειτονιά της Βουλιαγμένης in". Άρα η περιοχή του "Αστέρα" "έχει αποκτήσει ιστορική ταυτότητα, η οποία δεν επιτρέπεται να αλλοιωθεί με την προσθήκη χρήσης κατοικίας, εν όψει και των στόχων του Ρυθμιστικού Σχεδίου Αττικής που συνίστανται στην προστασία του φυσικού τοπίου και την ακτών, την ενίσχυση του κοινόχρηστου χαρακτήρα της παράκτιας ζώνης και την ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς".