Ενώ στη χώρα μας ακόμα και η προωθούμενη πιλοτική εφαρμογή του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος εξαιρεί, εν μέσω δραματικής ανθρωπιστικής κρίσης σχεδόν όλους τους χαμηλοσυνταξιούχους και τους άνεργους αν έχουν κάποιους πόρους από άλλες πηγές, στην υπόλοιπη Ευρώπη η χορήγησή του δεν έχει ανάλογους αποκλεισμούς.
Αναλυτικά:
Γερμανία και Γαλλία χορηγούν το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα (ΕΕΕ) σε όσους δεν μπορούν να εργαστούν λόγω ασθένειας ή αναπηρίας, αλλά και σε συνταξιούχους με την κατώτατη σύνταξη ή παιδιά σε κατάσταση ανάγκης, ενώ και οι δύο χώρες έχουν συνδέσει το ΕΕΕ με τον στόχο επανένταξης στην αγορά εργασίας. Και οι δύο χώρες παρέχουν ένα βασικό εισόδημα σε κάθε άτομο άνω των 25 ετών ή μικρότερης ηλικίας εάν είναι γονέας, ενώ ταυτόχρονα στηρίζουν όσους είναι ανίκανοι να εργαστούν άλλα και τους ανέργους. Μάλιστα, για τους τελευταίους, σε περίπτωση που διαθέτουν εισόδημα ή πόρους κάτω από το εγγυημένο ποσό, τότε μπορούν να αποδεχτούν ένα ατομικό πρόγραμμα επανένταξης στην αγορά εργασίας.
Στην Πορτογαλία, δικαίωμα αίτησης για το ΕΕΕ έχουν όλοι όσοι διαμένουν μόνιμα στη χώρα. Το ελάχιστο εισόδημα αναγνωρίζεται ως ατομικό δικαίωμα και ορίζεται ως ένα χρηματικό επίδομα για την εξασφάλιση ενός ικανοποιητικού επίπεδου διαβίωσης σε συνάρτηση με κάποιο πρόγραμμα κοινωνικής ή επαγγελματικής ένταξης. Η διάρκεια της παροχής είναι για 12 μήνες και το εγγυημένο ποσό έχει καθοριστεί με βάση τη βασική μη ανταποδοτική σύνταξη.
Από... σαράντα κύματα έχει περάσει η θέσπιση του ΕΕΕ στη γειτονική Ιταλία. Αρχικά θεσπίστηκε το 1999, και εφαρμόστηκε πιλοτικά μέχρι το 2004 σε 305 δήμους, κυρίως στη νότια Ιταλία. Το 2004 η κυβέρνηση σχεδίασε ένα νέο σύστημα ελάχιστης στήριξης του εισοδήματος, με την ονομασία Reddito di ultimaistanza, αλλά στο τέλος δεν το χρηματοδότησε. Το 2001, μετά από αναθεώρηση του Συντάγματος, οι περιφέρειες ανέλαβαν την άσκηση κοινωνικής πολιτικής, αφήνοντας στο εθνικό Κοινοβούλιο μόνο τον ορισμό των «εθνικών ελάχιστων προτύπων της ποιότητας και της διαθεσιμότητας της κοινωνικής βοήθειας». Μετά την τροποποίηση αυτή, ορισμένες από τις περιφέρειες, κυρίως στο νότιο τμήμα της Ιταλίας, θέσπισαν διάφορα μέτρα εμπνεόμενα από το εθνικό πείραμα του ΕΕΕ που όμως τελικά δεν υλοποιήθηκαν.
Οι δυνητικοί δικαιούχοι ήταν οικογένειες με εισόδημα κάτω από ένα συγκεκριμένο όριο, διαμορφωμένο με βάση μια κλίμακα ισοδυναμίας που λάμβανε υπόψη τη σύνθεση του νοικοκυριού και δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στα άτομα με αναπηρία και τα παιδιά. Η οικονομική φτώχεια ήταν το μοναδικό κριτήριο για την πρόσβαση στο μέτρο χωρίς να θέτει ως απαραίτητη προϋπόθεση την ενεργοποίηση των δικαιούχων. Το 72% των δικαιούχων ήταν άνεργοι, το 20,3% εργαζόμενοι και το 7,3% συνταξιούχοι. Η διαχείριση των προγραμμάτων ΕΕΕ ανατέθηκε στις τοπικές κοινωνικές υπηρεσίες.
