Συνέντευξη στον Σπύρο Κακουριώτη
Είκοσι χρόνια παρουσίας στο θεατρικό γίγνεσθαι συμπληρώθηκαν για το θέατρο "Σφενδόνη", την καλλιτεχνική στέγη που έφτιαξε σχεδόν χειρωνακτικά η Άννα Κοκκίνου σε μια παλιά αποθήκη στου Μακρυγιάννη, πολύ πριν οι πεζοδρομήσεις και το Μουσείο της Ακρόπολης κάνουν την περιοχή ένα από τα πιο πολυσύχναστα μέρη της πόλης...
Εκεί πρωτοπαρουσιάστηκαν οι Μορφές από το έργο του Βυζιηνού, με την ίδια να καθηλώνει το κοινό σε μια συγκλονιστική ερμηνεία, σε σκηνοθεσία του Δήμου Αβδελιώδη με την συνεργασία της Μίρκας Γεμεντζάκη και τη φιλολογική συμβολή του Βασίλη Διοσκουρίδη -μια παράσταση σταθμός για το σύγχρονο ελληνικό θέατρο, που δεν σταμάτησε να παρουσιάζεται έκτοτε.
Στον ίδιο ζεστό χώρο, που στέγασε πολλές και σημαντικές παραστάσεις, μερικά χρόνια αργότερα έδωσε ένα ακόμη συγκλονιστικό ρεσιτάλ ερμηνείας, με ένα σύγχρονο αυτή τη φορά έργο, το Λα Πουπέ του Βαγγέλη Χατζηγιαννίδη.
Σε αυτές τις δύο παραστάσεις επιστρέφει φέτος, ξαναχτίζοντάς τις σε νέες εκδοχές, παρουσιάζοντας ένα θεατρικό τετράπτυχο με τον γενικό τίτλο "Τέσσερις ελληνικές φωνές". Δύο καινούργια έργα θα προστεθούν, το Εγώ ο Θουκυδίδης, ένας Αθηναίος, που ετοιμάζεται να κάνει την πρεμιέρα του την Παρασκευή 25 Απριλίου, ενώ θα ακολουθήσει θεατροποιημένο το δοκιμιακό έργο του Δημήτρη Χατζή Αναζητώντας το πρόσωπο του νέου ελληνισμού.
Μιλώντας με την Άννα Κοκκίνου, παρατηρούμε πως το έργο του Χατζή φαίνεται σαν να έρχεται να συνενώσει τις τρεις διαφορετικές "στιγμές", της αρχαιότητας, του 19ου αιώνα, της σύγχρονης εποχής. "Μα, ακριβώς γι' αυτό κάνουμε λόγο για 3+1 στιγμές", απαντά.
Την ρωτάμε γιατί επέλεξε να δραματοποιήσει ένα αυστηρά ιστορικό κείμενο, όπως αυτό. "Μπορεί ο Θουκυδίδης να έχει μια αυστηρή ματιά πάνω στα γεγονότα, αλλά είναι ποτισμένος από την εποχή του, από όσα συνέβαιναν στην πόλη σε πνευματικό επίπεδο. Η φιλοσοφία και η ποίηση βρίσκονται 'κρυμμένες' στον λόγο του, σαν υπόβαθρο το οποίο φωτίζει ό,τι βρίσκεται στην επιφάνεια..." Στην παράσταση που ερμηνεύει και σκηνοθετεί η ίδια επέλεξε κυρίως αποσπάσματα από τον διάλογο Αθηναίων - Μηλίων, από τα Κερκυραϊκά, που αφορούν τον πρώτο εμφύλιο, ένα κομμάτι από τον Επιτάφιο και μέρη από τα Σικελικά.
Αναγνωρίζει, άραγε, κάποιο στοιχείο συνέχειας σε αυτά τα τόσο απομακρυσμένα μεταξύ τους κείμενα; "Για να το θέσω όπως ο Χατζής, η επισήμανση της ασυνέχειας είναι ένας τρόπος να δεις τη συνέχεια... Η συνέχεια αυτή είναι η γλώσσα, η κοινή τους πηγή. Δεν νομίζω πως υπάρχει τίποτε άλλο που να μας συνδέει με εκείνο το παρελθόν..."
Σε κείμενό της για την παράσταση, η Άννα Κοκκίνου σημειώνει ότι "Πελοποννησιακός πόλεμος είναι η καθημερινή ζωή του ανθρώπου". Την ρωτάμε αν πιστεύει πως η καθημερινότητά μας είναι ένας διαρκής πόλεμος. "Αυτό είναι κάτι που το ζει κανείς καθημερινά. Υπάρχουν απίστευτες αντιστοιχίες στην ατμόσφαιρα της εποχής εκείνης και της δικής μας. Μην ξεχνάτε ότι μιλάμε για την περίοδο της παρακμής της δημοκρατίας. Μόνο οι πολιτικοί παραμένουν ολόιδιοι! Όλα αλλάζουν, μόνο τα μέσα που χρησιμοποιούν για να κυβερνήσουν και να επιβληθούν παραμένουν τα ίδια", λέει.
Ρωτάμε πώς αντιμετωπίζει το γεγονός ότι ο πολιτισμός είναι από τα πρώτα θύματα αυτού του (οικονομικού) πολέμου, π.χ. με την ουσιαστική κατάργηση των επιχορηγήσεων. "Ο πολιτισμός στην Ελλάδα θεωρείται κάτι εντελώς άχρηστο. Όταν λοιπόν υπάρχει αυτή η νοοτροπία, να μιλήσουμε μόνο για τις επιχορηγήσεις; Η κατάσταση του πολιτισμού στη χώρα μας είναι άθλια".
Το προηγούμενο καλοκαίρι η Άννα Κοκκίνου βρέθηκε για πρώτη φορά στην μακρά καριέρα της στην Επίδαυρο, ερμηνεύοντας την Εκάβη στις Τρωάδες του Ευριπίδη, που σκηνοθέτησε ο Θοδωρής Αμπατζής για το ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας. Πώς ήταν άραγε αυτή η αργοπορημένη "πρώτη" στο αργολικό θέατρο; Η φωνή της ηθοποιού προδίδει τη μαγεία που άσκησε πάνω της η Επίδαυρος. "Θέλω πάρα πολύ να ξαναπαίξω σε αυτό το θέατρο. Μαθαίνει στον ηθοποιό πάρα πολλά πράγματα. Ξέρετε, από κάτω, είναι μικρό, δεν μοιάζει όπως όταν το βλέπουμε σαν θεατές. Αυτή ήταν η πρώτη μου μεγάλη έκπληξη. Είναι εντελώς στα μέτρα του ανθρώπου. Είναι πολύ οικείο, έτοιμο να σου μιλήσει, να απαντήσει σε όλες σου τις ερωτήσεις. Σαν να έχεις απέναντί σου τον τέλειο κριτή..."
Στο κείμενό της για την παράσταση, η Άννα Κοκκίνου σημειώνει πως "η ιδιομορφία της εκφοράς αυτού του λόγου μάς αναγκάζει να απομακρυνθούμε από τους κοινούς 'φυσικούς' τρόπους της και να αναζητήσουμε στην απανταχού τεχνολογία δυνατότητες πληρέστερης και αποδοτικότερης αναπαραγωγής του". Την ρωτάμε τι ρόλο καλείται να παίξει η τεχνολογία στην παράστασή της. Χαμογελάει γλυκά και λέει: "Αυτό θα μου επιτρέψετε να το φυλάξω για έκπληξη. Θα το δείτε στην παράσταση..."
info
ΕΓΩ Ο ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ, ΕΝΑΣ ΑΘΗΝΑΙΟΣ. Μετάφραση: Ν. Μ. Σκουτερόπουλος. Δραματουργική επεξεργασία: Άννα Κοκκίνου - Νίκος Φλέσσας. Σκηνοθεσία - σκηνικό - ερμηνεία: Άννα Κοκκίνου. Μουσική επιμέλεια: Δημήτρης Ιατρόπουλος. ΘΕΑΤΡΟ ΣΦΕΝΔΟΝΗ. Από 25 Απριλίου κάθε Παρασκευή - Κυριακή.