Μεγάλωσε σ’ ένα σπίτι με πολλή μουσική. Πριν καν αρχίσει να μαθαίνει πιάνο, ακολουθούσε ρυθμικά τα 45άρια δισκάκια του πατέρα του. Το πιο αγαπημένο του δωμάτιο ήταν το σαλόνι με το πιάνο και το πικ-απ. Ο Σταύρος έκλεινε πίσω του την πόρτα και πέρναγε ώρες ατέλειωτες ακούγοντας και αυτοσχεδιάζοντας.
Από την αρχή, η σχέση του με τη μουσική ήταν πηγαία: στη συνείδηση των συμμαθητών του ήταν ήδη ένας μουσικός, πριν ο ίδιος συνειδητοποιήσει ότι θέλει να ασχοληθεί με τη μουσική. Είχε από νωρίς το «μικρόβιο του ενορχηστρωτή», χωρίς να ξέρει ακριβώς τι σημαίνει αυτό. Θυμάται να συμμετέχει σε χορωδίες, στις σχολικές γιορτές να αυτοσχεδιάζει κατά τη διάρκεια της απαγγελίας των ποιημάτων, αναζητώντας τα δικά του «μουσικά μονοπάτια». Θυμάται ακόμα ότι στα διαλείμματα ξέκλεβε ελεύθερο χρόνο για να παίξει πιάνο.
Συνδυάζοντας τα «πρέπει» με τα «θέλω» του, o Σταύρος είχε την ωριμότητα να εντάξει το πιάνο σαν τον πιο μόνιμο συνοδοιπόρο του σε όλες τις μουσικές του αναζητήσεις. Στον ήχο των ντραμς που έπαιζε στα ροκ γκρουπ της εφηβείας του, στον ήχο της κιθάρας που έμαθε από συμμαθητές του, ώς και στις σπουδές ενορχήστρωσης και σύνθεσης στο “Berklee College of Μusic”, το πιάνο ήταν πάντα στο επίκεντρο. Όχι όμως και το μοναδικό αντικείμενο των σπουδών του.
Η μουσική τον επηρέαζε συναισθηματικά και του δημιουργούσε την επιθυμία να μπει κι αυτός στο παιχνίδι της. Ένα καλοκαίρι στη Γαλλία -16 ετών ήταν-, όπου βρέθηκε για να μάθει τη γλώσσα, σαν προετοιμασία για τις μελλούμενες σπουδές του στα ξενοδοχειακά, είδε για πρώτη φορά μουσικούς του δρόμου να παίζουν. Και τότε πια αποφάσισε να της αφοσιωθεί. Έκανε σχέδια για το πώς θα κατάφερνε να φυλάξει χρήματα, για να πάει στην Αμερική. Όταν όμως το ζήτησε από τους γονείς του, συνάντησε την απόλυτη αποδοχή και την ουσιαστική υποστήριξη.
Με την πλούσια εμπειρία, τις σημαντικές μουσικές γνωριμίες και το δίπλωμα ενορχήστρωσης από το Berklee, με το βραβείο “Count Basie Jazz Masters” του 1989 και το “Quincy Jones Jazz Masters” του 1990 στα μπαγκάζια του και τους αυτοσχεδιασμούς του Bill Evans και του Chick Corea στ’ αυτιά του, ο Σταύρος φτάνει στην Αθήνα. Δουλεύει σαν πιανίστας και ενορχηστρωτής στην ανθούσα τότε ελληνική δισκογραφία, αλλά και στην τηλεόραση ή το θέατρο, με τους καλύτερους της εποχής.
«Η Ελλάδα με βοήθησε να εμπιστευτώ την φωνή μου και μέσω της μουσικής μου να συναντήσω πολύ κόσμο συγγενή αισθητικά με μένα. Έγινα χρήσιμος».
Δημιουργός και εκτελεστής
Οι δύο ρόλοι, του δημιουργού και εκτελεστή, συνυπάρχουν αρμονικά μέσα του. Λειτουργούν σαν ξεχωριστά στοιχεία και η μίξη τους δημιουργεί κάτι ομοιογενές. Όταν αυτοσχεδιάζει, ο «συνθέτης» μέσα του διαμορφώνει τις μελωδικές φράσεις και δεν αφήνει τα δάχτυλα να παρασυρθούν σε μια επίδειξη τεχνικών ικανοτήτων.
Σαν συνθέτης, δουλεύει τη φόρμα και μετά επιστρέφει στο πιάνο, σαν ένας μουσικός που παίζει τη νέα αυτή σύνθεση για πρώτη φορά, διατηρώντας τον ενθουσιασμό της αρχικής έμπνευσης.
Μουσικοί-συνεργάτες υψηλού επιπέδου τον εμπνέουν συχνά να γράψει μια μελωδία. Ποτέ δεν θα σκεφτόταν π.χ. να εντάξει την κρητική λύρα που έπαιξε ο τσελίστας Γιώργος Καλούδης σε μια μελωδία αρχικά γραμμένη για τσέλο, αν ο Καλούδης δεν δοκίμαζε την πρότασή του και δεν έπαιζε λύρα. Ακούστηκε τόσο ωραία ώστε, τελικά, επικράτησε.
Ο Σταύρος συχνά δοκιμάζει νέα κομμάτια μπροστά στο κοινό μιας συναυλίας, πριν τα ηχογραφήσει. Εμπιστεύεται πολύ το ένστικτο του μουσικού και πολλές φορές σβήνει κάτι που φανερά «κλωτσάει» αισθητικά. Μπροστά στον κόσμο οι μουσικοί είναι πολύ πιο συγκεντρωμένοι και απολαμβάνουν αυτές τις στιγμές, όταν οι ακροατές περιμένουν τι θα γίνει, με αγωνία. Από τη σιωπή τους ή το θερμό τους χειροκρότημα καταλαβαίνουν αν τελικά έκαναν κάτι που αξίζει πραγματικά.
Μια «Ανθρώπινη Επαφή»
Συνθέσεις του ο Σταύρος παρουσιάζει για πρώτη φορά με τους “Human Touch”. Μαζί του, αυτοί οι δύο σπουδαίοι μουσικοί, αιώνιοι φίλοι και συνεργάτες: o Κοζανίτης αυτοσχεδιαστής και δεξιοτέχνης του ηλεκτρικού μπάσου Γιώτης Κιουρτσόγλου με το ανεξάντλητο χιούμορ του κι ο Καλιφορνέζος πολυπνευστός David Lynch που έκανε την Ελλάδα και τη μουσική της δεύτερη του πατρίδα.
Το 1998 κυκλοφορούν το “Human Touch” άλμπουμ και το 2005 το “Movin”, στο οποίο ο Σταύρος, εκτός από πιάνο, παίζει κιθάρα και τύμπανα. Το σχήμα αυτό είναι το ιδανικό μουσικό εργαστήρι, στο οποίο μπορεί να δοκιμάσει τα πάντα. Μαζί τους νιώθει ότι η κάθε συναυλία είναι μια ανεπανάληπτη εμπειρία, κάθε φορά εντελώς διαφορετική.
Από την «Επιστροφή» στο «Ημερολόγιο Ονείρων»
Ο πρώτος προσωπικός δίσκος του Σταύρου Λάντσια, η «Επιστροφή» (1999), περιείχε συνθέσεις για πιάνο, όμποε, κουαρτέτο εγχόρδων, κοντραμπάσο και τύμπανα, αλλά και το ούτι του Αρμένιου φίλου Haig Yazdjian. Είχε μια απρόσμενα θετική αποδοχή από ένα κοινό που ακούει και τζαζ και ελληνική μουσική. Ακολούθησε η συνεργασία του με την Έλλη Πασπαλά και τον David Lynch στο «Trio», με το ομώνυμο cd από μια ζωντανή ηχογράφηση να κυκλοφορεί το 2000.
Τον Απρίλιο του 2002 κυκλοφορεί «Το Ταξίδι μιας Νότας», όπου συμπράττουν ο David Lynch, η Έλλη Πασπαλά, εικοσαμελής ορχήστρα εγχόρδων και ο Γιάννης Σπάθας, ο κιθαρίστας των μυθικών γι’ αυτόν «Socrates», τον οποίο θαύμαζε από μικρός στην Κύπρο και που έφυγε πρόσφατα. Το 2006 ο Σταύρος συνεργάζεται με τον Διονύση Σαββόπουλο και τον Γιώτη Κιουρτσόγλου στον «Πυρήνα», μια μουσική παράσταση που άφησε εξαιρετικές εντυπώσεις.
Το πιο πρόσφατο άλμπουμ του, το «Ημερολόγιο Ονείρων» (Diary of Dreams), είναι ένα έργο άρτιο. Μια σουίτα για πιάνο, σοπράνο σαξόφωνο και ορχήστρα εγχόρδων. Παρουσιάστηκε στα πλαίσια των εκδηλώσεων «Πάτρα - Πολιτιστική Πρωτεύουσα 2006» με τον Αλέξανδρο Μυράτ στο podium και ολοκληρώθηκε στο Los Angeles το 2011 με την συμμετοχή δυο παγκόσμιας ακτινοβολίας τζαζ μουσικών: του ντράμερ Peter Erskine και του Σουηδού κοντραμπασίστα Lars Danielsson.
Ένα μουσικό σύμπαν χωρίς ταμπέλες
Από μικρός ο Σταύρος θαύμαζε τους μουσικούς που ξεχώριζαν για τον ήχο και την αισθητική τους. Στόχος του ήταν να δημιουργήσει το δικό του μουσικό σύμπαν, το οποίο να έχει αναφορές σε ό,τι τον έχει αγγίξει, χωρίς ταμπέλες του τύπου «σύγχρονο», «έντεχνο» ή «παραδοσιακό». Θέλει ο ακροατής του να είναι πάντα έτοιμος να συγκινηθεί ακόμα και από το πιο απρόσμενο άκουσμα. Κι εγώ, για ακόμα μια φορά, ακούω τις νέες του δημιουργίες και νιώθω σαν να βλέπω μια κινηματογραφική ταινία που δεν γυρίστηκε ποτέ!
Σε πείσμα των καιρών λοιπόν, για αρκετά χρόνια ο Σταύρος μάζευε χρήματα για να μπορέσει να πραγματοποιήσει την παραγωγή όπως τη φανταζόταν, επενδύοντας σε κάτι που πίστευε ότι αξίζει τον κόπο. Στη συνέχεια, ανακάλυψε με χαρά ότι αρκετός κόσμος περίμενε τη δισκογραφική του δουλειά και με την ανταπόκριση του τον δικαίωσε. Σε αυτόν τον δίσκο τιμά τον Μάνο Χατζιδάκι τον οποίο δεν γνώρισε ποτέ από κοντά και που τη δημιουργία του συνάντησε μαγεμένος σε ώριμη ηλικία.
«Ξενάγηση» στους βαλκανικούς «μονούς» ρυθμούς
Τον Peter Erskine, ένα μοντέλο μουσικού και επαγγελματία με προσωπικό ήχο, είχε την τύχη να τον γνωρίσει στην Ελλάδα όταν είχε έρθει για κάποια σεμινάρια στο Ωδείο Φ. Νάκας. Εκεί έπαιξε και ο Γιώτης Κιουρτσόγλου. Ένα βράδυ που έτρωγαν μαζί, τον κάλεσαν στην παρέα. Κάποια στιγμή ακούστηκε από τα ηχεία η μουσική του Σταύρου. Λέει τότε ο Erskine: “very nice food and some very nice music too!”. Ο Γιώτης δεν έχασε την ευκαιρία: «αυτή είναι η μουσική του Σταύρου!». Όταν, την επομένη, ο Σταύρος του ζήτησε να του κάνει ένα μάθημα στα τύμπανα, αυτός του πρότεινε, αντί να τον πληρώσει, να τον πάει μια βόλτα στην Ακρόπολη! Τον ξενάγησε και ο Peter τον ρώτησε πολλά για τους βαλκανικούς «μονούς» ρυθμούς.
Μετά από καιρό, ο Γιώτης Κιουρτσόγλου τον παρότρυνε να επικοινωνήσει μαζί του. «Όχι μόνο σε θυμάμαι, αλλά έχω γράψει για τη συνάντησή μας και για τους μονούς ρυθμούς που μου έδειξες», άκουσε με έκπληξη στην άλλη άκρη της γραμμής. Του έστειλε τη συνέντευξη στην οποία ανέφερε την επίσκεψη στην Ελλάδα και τη γνωριμία τους και ο Σταύρος τού πρότεινε να παίξει στον δίσκο. Ο Erskine τον βοήθησε πολύ. Του βρήκε στούντιο και ηχολήπτη και τον έφερε σε επαφή με τον Lars Danielsson.
Λάντσιας, ο δάσκαλος
Στους μαθητές του, που συχνά τον ρωτάνε αν έχουν το ταλέντο για να προχωρήσουν, ο Σταύρος λέει: «Αν πραγματικά αγαπάς τη μουσική, τότε είναι απλό: κάν' το όσο καλύτερα μπορείς. Τα πραγματικά σου όρια μπορεί να μην τα ξέρεις ούτε εσύ ο ίδιος. Μόνο αν αφοσιωθείς και δουλέψεις σκληρά, θα αρχίσουν να φαίνονται οι πραγματικές σου δυνατότητες. Θα φανεί, αν έχεις την υπομονή και το 'στομάχι' να ασχοληθείς σοβαρά με κάτι που σου αρέσει μεν πραγματικά, αλλά μπορεί να σε πληγώσει με τις απογοητεύσεις που θα βρεις μπροστά σου».
