ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΤΕΡΖΗ
Την πρώτη φορά που βρέθηκα στο Φεστιβάλ του Λοκάρνο, με «υποδέχθηκαν» από τα ηχεία στην Πιάτσα Γκράντε η μουσική της Ελένης Καραϊνδρου και το σαξόφωνο του Γιαν Γκαρμπάρεκ... Πέρυσι, στο Φεστιβάλ του Λοκάρνο συμμετείχε η «Έκρηξη» του Σύλλα Τζουμέρκα. Φέτος, σειρά έχει το «Chevalier», η τρίτη μεγάλου μήκους ταινία της Αθηνάς Τσαγγάρη, όπου στο σενάριο συναντάμε τον Ευθύμη Φιλίππου, μόνιμο συνεργάτη του Γιώργου Λάνθιμου. Το Φεστιβάλ του Λοκάρνο φαίνεται ότι αγαπάει το νέο ελληνικό σινεμά, καθώς έχουν φιλοξενηθεί (και βραβευτεί) σε αυτό σκηνοθέτες όπως ο Φίλιππος Τσίτος για την «Ακαδημία Πλάτωνος» ή η Πέννυ Παναγιωτοπούλου για το «Δύσκολοι αποχαιρετισμοί: Ο μπαμπάς μου». Κεντρικός χώρος του Φεστιβάλ είναι η Πιάτσα Γκράντε, η μεγάλη πλατεία του Λοκάρνο, όπου κάθε βράδυ πραγματοποιούνται προβολές, με 8.000-9.000 θεατές και με φόντο τις Άλπεις. Η υπαίθρια οθόνη που στήνεται στην πλατεία είναι από τις μεγαλύτερες στον κόσμο, με πλάτος 26 μέτρα και ύψος 14!
Έμβλημα του φεστιβάλ είναι η λεοπάρδαλη - έχει να ανταγωνιστεί την αρκούδα της Μπερλινάλε και το λιοντάρι της Βενετίας. Κι αν αναρωτιέστε τι δουλειά έχει μια λεοπάρδαλη στους πρόποδες των Άλπεων, οι Ελβετοί είναι πρόθυμοι να μας εξηγήσουν πως έχουν ανακαλύψει στη χώρα τους σκελετό του συγκεκριμένου αιλουροειδούς, που ανάγεται στην προϊστορική περίοδο, επομένως ναι, κάποτε υπήρχαν λεοπαρδάλεις στην Ελβετία...
Όπως πληροφορούμαστε από το μάλλον λακωνικό δελτίο Τύπου, στο «Chevalier» της Αθηνάς Τσαγγάρη μια παρέα αντρών σε ένα γιοτ, επιστρέφοντας από χειμερινή εκδρομή ψαρέματος, εγκλωβίζεται στο σκάφος, έπειτα από μηχανική βλάβη κάπου στον Σαρωνικό. Για να περάσουν την ώρα τους θα καταπιαστούν με ένα αυτοσχέδιο παιχνίδι που ονομάζεται Chevalier, διασκεδαστικό και ταυτόχρονα βαθιά ανταγωνιστικό: Κανείς δεν επιτρέπεται να κατεβεί από το σκάφος αν δεν ανακηρυχθεί ο νικητής... Η ταινία, στην οποία πρωταγωνιστούν ο Γιώργος Κέντρος, ο Βαγγέλης Μουρίκης, ο Μάκης Παπαδημητρίου, ο Σάκης Ρουβάς, ο Γιώργος Πυρπασόπουλος, ο Πάνος Κορώνης, ο Γιάννης Δρακόπουλος, ο Νίκος Ορφανός και ο Κώστας Φιλίππογλου, αναμένεται να προβληθεί στις ελληνικές αίθουσες το ερχόμενο φθινόπωρο. Στο 68ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Λοκάρνο έχει προγραμματιστεί να προβληθεί στις 12 Αυγούστου (το φεστιβάλ διεξάγεται από τις 5 έως τις 15 Αυγούστου).
Θυμίζουμε ότι η Αθηνά Τσαγγάρη, γεννημένη το 1966, έχει σπουδάσει κινηματογράφο στο Ντάλας του Τέξας, όπου συμμετείχε για χρόνια στην οργάνωση και διεύθυνση του φεστιβάλ Cinematexas. Το 2000 γύρισε την ταινία «The Slow Business of Going», που κέρδισε το πρώτο βραβείο στο New York Underground Film Festival, δύο χρόνια αργότερα. Η δεύτερη ταινία της, «Attenberg», συμμετείχε στο διαγωνιστικό τμήμα του Φεστιβάλ Βενετίας το 2010, με την πρωταγωνίστριά της Αριάν Λαμπέντ να κερδίζει το βραβείο καλύτερης γυναικείας ερμηνείας. Παράλληλα, η Αθηνά Τσαγγάρη συνεργάζεται στενά τα τελευταία χρόνια με τον Γιώργο Λάνθιμο και ήταν συμπαραγωγός για τις ταινίες του «Κυνόδοντας» και «Άλπεις».
Υπάρχει ωστόσο και δεύτερη ελληνική συμμετοχή στο φετινό φεστιβάλ του Λοκάρνο, στο διαγωνιστικό τμήμα ταινιών μικρού μήκους, όπου προκρίθηκε το «Yellow Fieber» της Κωνσταντίνας Κοτζαμάνη («Washingtonia»): Μας μεταφέρει σε μια Αθήνα που καλύπτεται από μια περίεργη κίτρινη σκόνη, για να μετατραπεί τελικά σε ένα δάσος από φοίνικες... Στην ταινία πρωταγωνιστούν η Ευτυχία Στεφανίδου και ο Μαμαντού Ντιάλο, ενώ στην παραγωγή συναντάμε τον σκηνοθέτη Γιώργο Ζώη.
Στο Λοκάρνο θα είναι παρών φέτος και ο πολυσυζητημένος σκηνοθέτης Αντρέι Ζουλάφσκι («Σημασία έχει να αγαπάς», «Μια γυναίκα δαιμονισμένη»), ο οποίος επιστρέφει στον κινηματογράφο δεκαπέντε χρόνια μετά την τελευταία του ταινία («La fidélité»), αυτή τη φορά μεταφέροντας στη μεγάλη οθόνη το μυθιστόρημα του Βίτολντ Γκομπρόβιτς «Cosmos» (στα ελληνικά κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Νεφέλη) με πρωταγωνίστρια τη Γαλλίδα ηθοποιό Σαμπίν Αζεμά.
Αναλυτικά, οι ταινίες που θα διαγωνιστούν φέτος στο Λοκάρνο είναι οι εξής (εκτός της ταινίας της Αθηνάς Τσαγγάρη): «Bella e Perduta» σε σκηνοθεσία Πιέτρο Μαρτσέλο (Ιταλία), «Brat Dejan», σε σκηνοθεσία Μπακούρ Μπακουρατζέ (Ρωσία / Σερβία), «Cosmos», σε σκηνοθεσία Αντρέι Ζουλάφσκι (Γαλλία / Πορτογαλία), «Entertainment», σε σκηνοθεσία Ρικ Ολβερσον (ΗΠΑ), «Happy Hour», σε σκηνοθεσία Ριουσούκε Χαμαγκούτσι (Ιαπωνία), «Heimatland», σπονδυλωτή ταινία σε σκηνοθεσία Λίζα Μπλάτερ, Γκρέγκορ Φράι, Γιαν Γκάσμαν, Μπένι Τζέιμπεργκ, Κάρμεν Ζακιέ, Μίκαελ Κρουμενάχερ, Γιόνας Μάγιερ, Τομπάις Νέλε, Λιονέλ Ρουπ, Μάικ Σαϊβάιλερ (Ελβετία / Γερμανία), «James White», σε σκηνοθεσία Τζος Μοντ (ΗΠΑ), «Right Now, Wrong Then», σε σκηνοθεσία Χονγκ Σανγκσούν (Νότια Κορέα), «Ma Dar Behesht», σε σκηνοθεσία Σίνα Ατεϊάν Ντένα (Ιράν / Γερμανία), «No Home Movie» σε σκηνοθεσία Σαντάλ Ακερμάν (Βέλγιο / Γαλλία), «Ο Futebol», σε σκηνοθεσία Σέρτζιο Οκσμαν (Ισπανία), «Shneider Vs. Bax», σε σκηνοθεσία Αλεξ βαν Βάρμερνταμ (Ολλανδία / Βέλγιο), «Suite Arm Oricaine», σε σκηνοθεσία Πασκάλ Μπρετόν (Γαλλία), «Dark in the White Light», σε σκηνοθεσία Βιμούκτι Τζαγιασουντάρα (Σρι Λάνκα / Γαλλία), «Te Prometo Anarquia», σε σκηνοθεσία Χούλιο Χερνάντες Κορντόν (Μεξικό / Γερμανία), «The Sky Trembles and the Earth Is Afraid and the Two Eyes Are Not Brothers» σε σκηνοθεσία Μπεν Ρίβερς (Μεγάλη Βρετανία), «Tikkun» σε σκηνοθεσία Αβισάι Σιβάν (Ισραήλ).
Στο Λοκάρνο θα κάνει επίσημη πρεμιέρα (εκτός διαγωνιστικού) και η νέα ταινία του Αμερικανού σκηνοθέτη Τζόναθαν Ντέμι «Ricki and the Flash» με την Μέριλ Στριπ τον ρόλο της Ρίκι, μιας ροκ τραγουδίστριας σε μέση ηλικία, που αρνείται κάθε δέσμευση και επιμένει στις «ελεύθερες σχέσεις»... Ωστόσο, κάποια στιγμή το παρελθόν επιστρέφει, όταν ο πρώην σύζυγός της την ενημερώνει ότι η κόρη τους έχει καταρρεύσει, καθώς ο αρραβωνιαστικός της την παράτησε λίγο πριν από τον γάμο τους. Η Ρίκι θα επιστρέψει στο σπίτι που εγκατέλειψε χρόνια πριν: Ο πρώην άντρας της έχει ξαναπαντρευτεί, τα παιδιά της, μεγάλα πια, δεν θέλουν να τη βλέπουν, καθώς τα παράτησε, για χάρη της καριέρας της και της ελεύθερης ζωής της...
Τιμώμενο πρόσωπο στη φετινή διοργάνωση θα είναι ο Μάικλ Τσιμίνο, ο σκηνοθέτης της «Πύλης της Δύσεως» και του "Ελαφοκυνηγού", ο οποίος αναμένεται να είναι παρών στο Φεστιβάλ.
Η ιστορία του φεστιβάλ
Το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Λοκάρνο, στο ιταλόφωνο καντόνι του Τιτσίνο, ιδρύθηκε το 1946, αλλά οι ρίζες της διοργάνωσης βρίσκονται στο γειτονικό Λουγκάνο, όπου, όσο κι αν φαίνεται απίστευτο, κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, το 1944 (αλλά και το 1945) διοργανώθηκε φεστιβάλ παγκόσμιου κινηματογράφου. Ωστόσο, προκειμένου να συνεχιστεί αυτή η διοργάνωση χρειαζόταν να κατασκευαστεί ένα μεγάλο αμφιθέατρο, και οι κάτοικοι του Λουγκάνο με δημοψήφισμα (όπως είναι η παράδοση στην Ελβετία) καταψήφισαν την κατασκευή του. Ετσι το φεστιβάλ μεταφέρθηκε στο Λοκάρνο, περιοχή όπου είχαν καταφύγει πολλοί Ιταλοί αντιφασίστες κατά τη διάρκεια του πολέμου. Πιθανότατα γι' αυτόν τον λόγο από το ξεκίνημά του το Φεστιβάλ του Λοκάρνο φιλοξένησε συστηματικά τα έργα του ιταλικού νεορεαλισμού, ακόμα κι όταν στην Ιταλία οι συντηρητικοί κύκλοι εξαπέλυσαν επίθεση εναντίον αυτού του ρεύματος, μιλώντας για «μαρξιστική συνωμοσία που απειλεί τη χώρα»! Στο Λοκάρνο φιλοξενήθηκαν κατ` επανάληψη ταινίες από την Ανατολική Ευρώπη και ειδικά η πρώτη 25ετία της διοργάνωσης ήταν περίοδος ανακάλυψης και προβολής των νέων τάσεων του παγκόσμιου κινηματογράφου - πρώτο το Λοκάρνο διοργάνωσε αφιέρωμα στο έργο του Ινγκμαρ Μπέργκμαν (1959) αλλά και στις ταινίες του Λουίς Μπουνιουέλ (1960).
Το μεγάλο βραβείο του φεστιβάλ είναι η "Χρυσή Λεοπάρδαλη", ή αλλιώς "Pardo d'oro", που απονέμεται στην καλύτερη ταινία.
