Συναντήσαμε τον Νίκο Κωνσταντόπουλο στην παρουσίαση του ευρωψηφοδελτίου του ΣΥΡΙΖΑ και μιλήσαμε μαζί του για το πραγματικό εκλογικό διακύβευμα και την ευκαιρία του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης, για το κυβερνητικό τεχνητό δίλημμα και την, κατά Σαμαρά, συνταγματική αναθεώρηση, αλλά και για την εικόνα που εκτιμά πως θα έχει ο χώρος της Κεντροαριστεράς την επομένη των εκλογών.
*Ο πρωθυπουργός προσπαθεί να πείσει ότι η ανάκαμψη έρχεται. Μπορεί πράγματι η κυβέρνηση αυτή να βγάλει τη χώρα από το τούνελ;
H τεχνική των μαγικών εικόνων επιστρατεύεται, για να συγκαλυφθεί η πραγματικότητα. Δεν μιλάνε οι κυβερνήσεις με πραγματικούς όρους, χωρίς επικοινωνιακές ωραιοποιήσεις και δημαγωγικούς λαϊκισμούς. Η ανάκαμψη έχει αρχίσει τόσες φορές όσες έχει "σφυρίξει το τραίνο στα Γιάννενα'', όπως έταζαν στο παρελθόν. Το παιχνίδι με τους μεταβαλλόμενους οικονομικούς δείκτες δεν μπορεί να κρύψει τα τραγικά και τραυματικά που εκδηλώνονται σε όλους τους τομείς του δημοσίου βίου. Αυτά αποκαλύπτουν ότι το πολιτικό, κοινωνικό και πολιτισμικό πρόβλημα είναι οξύτερο και πιο επικίνδυνο από το οικονομικό. Η κυβερνητική πολιτική οδηγεί τα προβλήματα σε σημείο έκρηξης και διάλυσης και δεν οδηγεί στην ανόρθωση της χώρας.
* Ο κ. Σαμαράς υποστηρίζει ότι είναι κρίμα να χαθούν οι προηγούμενες θυσίες του λαού. Θέτει δε το βασικό, κατ' αυτόν, δίλημμα "σταθερότητα ή ΣΥΡΙΖΑ''. Ποια η δική σας προσέγγιση;
Μεταβατική και απροσδιόριστη η περίοδος. Η δυναμική της δεν αναχαιτίζεται με προπαγανδιστικά αναχώματα και δημαγωγικές δαιμονολογίες της κακιάς ώρας. Αυτό που η κυβέρνηση αποκαλεί σταθερότητα, είναι η λειψή ζωή μιας κομματιασμένης κοινωνίας σε μια ακρωτηριασμένη δημοκρατία. Το ανερχόμενο κοινωνικό και πολιτικό ρεύμα της ριζοσπαστικής ανασυγκρότησης, δεν είναι στοιχείο αποσταθεροποίησης, αλλά δύναμη συνοχής, αγωνιστικής ελπίδας και δημιουργικής προοπτικής. Ο κυβερνητικός λόγος είναι τόσο απλουστευτικός, επιδερμικός κι ανιστόρητος, που δεν μπορεί να κατανοήσει την ιστορική δυναμική της στιγμής, που τελειώνει το αναξιόπιστο κι επιζήμιο παλαιό, ενώ το καινούριο μπαίνει, με κοινωνική θεληματικότητα, στο πολιτικό γίγνεσθαι των μεγάλων μεταβολών.
* Δώσατε το "παρών" στην παρουσίαση του ευρωψηφοδελτίου του ΣΥΡΙΖΑ. Πώς πηγαίνει ο ΣΥΡΙΖΑ στη διπλή μάχη Μαΐου; Έχετε εντοπίσει αδυναμίες που πρέπει να εξαλειφθούν;
Πήγα και θα είμαι όσο μπορώ παρών, γιατί μ' ενδιαφέρει η επόμενη μέρα, που δεν έρχεται ποτέ ουρανοκατέβατη. Πέρα απ' τους δεσμούς ζωής, που με συνδέουν μ' αυτό τον χώρο, χώρο συνειδησιακής θητείας κι αφιέρωσης κι όχι περαστικής προϋπηρεσίας, μέσα και γύρω από τη ριζοσπαστική Αριστερά των κοινωνικών κινημάτων και των ανανεωτικών διεκδικήσεων, υπάρχουν οι ωδίνες και διεργασίες γέννησης του καινούργιου. Υπάρχει η βασανιστική αναζήτηση των ιδεών και των πολιτικών, των δομών και της δράσης, που υπερβαίνουν επικαιρότητα και αγκυλωμένη μεταπολιτευτική ιστορία. Η Ελλάδα του 2014 δεν χωράει στο μεταπολιτευτικό κάδρο, έχει απελευθερωθεί από μυθοπλασίες, εικονολογίες και ψευδεπίγραφες αφηγήσεις της μεταπολίτευσης. Βεβαίως και υπάρχουν αδυναμίες και καλό είναι να μην ασχολούμαστε με τις μίζερες λαθολογίες, αλλά να δούμε εαυτούς και την πραγματικότητα με πιο αυστηρό και απαιτητικό ιστορικό και πολιτικό βλέμμα.
* Την ίδια στιγμή ακούμε από πολλούς συμπολίτες μας ότι... "όλοι ίδιοι είναι". Ενώ από άλλους διατυπώνεται η πρόβλεψη για υψηλά ποσοστά αποχής και χαλαρής ψήφου. Πώς απαντά η Αριστερά σ' αυτά τα φαινόμενα;
Ούτε όλοι ίδιοι είναι ούτε μαζί τα κρύψαμε και τα φάγαμε. Αυτά είναι μωρολογίες κυνικών, που όντας θρασύδειλοι δεν αναλαμβάνουν τις ευθύνες τους, αλλά εξακολουθούν να φτιάχνουν δημαγωγικά συνθήματα, για να κρύψουν τις πομπές τους. Όταν η κοινωνία εξαθλιώνεται και η δημοκρατία ευτελίζεται, όταν η χώρα ταπεινώνεται και λεηλατείται, δεν υπάρχει αδρανής και διαθέσιμη ψήφος, φοβισμένη κι εξαρτημένη ψήφος, ψήφος συνήθειας κι ευκαιρίας. Και δεν φτάνει μόνο η προεκλογική εγρήγορση ούτε αρκεί η ενασχόληση με την εκλογολογία και τη σεναριολογία των ποσοστών. Ο κίνδυνος του ακροδεξιού φασισμού και η διατήρηση της επιτήρησης από την τρόικα, δεν αφήνουν κανένα περιθώριο εφησυχασμού, σ' αυτούς που ζουν στο πετσί τους το σημερινό κατάντημα. Είναι η ιστορική ώρα, που αποδεικνύεται ότι η ριζοσπαστική Αριστερά δεν είναι ο ηττημένος της μεταπολίτευσης, αλλά γίνεται δύναμη αποφασιστική και δημιουργική όσο ποτέ.
* Ποιο κενό καλύπτουν τα κομμάτια της αυτοαποκαλούμενης Κεντροαριστεράς, ιδιαίτερα τα κόμματα των κ. Βενιζέλου, Κουβέλη και Θεοδωράκη;
Δεν γίνονται έτσι τα κόμματα ούτε προκύπτουν οι κοινωνικές και πολιτικές ανασυνθέσεις από θραύσματα του παρελθόντος και πλάσματα των παρασκηνίων. Άλλο η ετικέτα Κεντροαριστεράς κι άλλο η ιδεολογικοπολιτική ταυτότητα της Κεντροαριστεράς. Είναι θέμα προγραμματικής πολιτικής κι όχι αποϊδεολογικοποιημένων συμπράξεων προσώπων. Δεν είναι υπόθεση πολιτικής γεωγραφίας και χωροταξίας, παραγοντισμών και φιλοδοξιών. Από τη στρατηγική της δικομματικής εναλλαγής πλειοψηφικών αυτοδυναμιών περνάμε στην πολυδιάσπαση αυτού του παραταξιακού καθεστωτικού δικομματισμού, με διάφορες «ομάδες και πρόσωπα», θραύσματα του μεταπολιτευτικού παραγοντισμού, να αυτοαναγορεύονται σε ηγετικές ελίτ.
* Ποιές, εκτιμάτε ότι θα είναι οι μετεκλογικές διεργασίες στον χώρο αυτό;
Θα είναι ραγδαίες και ανατρεπτικές. Ο παρακμιακός μικρόκοσμος της επικοινωνιακής πολιτικής και ο διαπλεκόμενος παραγοντισμός του δικομματικού κυβερνητισμού είναι πολύ πίσω και μακριά από τις κοινωνικές μεταβολές. Στη δεύτερη δεκαετία του 21ου αιώνα η Ελλάδα συνολικά, όχι μόνο η οικονομία και η πολιτική διακυβέρνηση, έχουν σακατευτεί από την αποτυχία των κυβερνήσεων, τη λεηλασία του Δημοσίου, τη διαφθορά των θεσμών και της κοινωνίας. Είναι περίοδος ιδιαίτερης επικινδυνότητας αυτή που διανύουμε, τίποτε δεν είναι μεμονωμένο κι αποσπασματικό, γι' αυτό και πρέπει να παίρνουμε θέση για κάθε τι, με το οποίο εκδηλώνεται η ολοκληρωτική μετάλλαξη κοινωνίας και δημοκρατίας.
* Καθοριστικό ρόλο παίζουν οι εταιρείες δημοσκοπήσεων και μέσων ενημέρωσης. Ποια η αντίδραση των τελευταίων εβδομάδων, πριν από τις εκλογές, ενός κόμματος που δεν αντιμετωπίζεται επί ίσοις όροις από την πλειοψηφία αυτούς;
Η κοινοβουλευτική αντιπροσωπευτική δημοκρατία έχει αντικατασταθεί από το νέο καθεστώς κατάστασης ανάγκης και τεχνοκρατίας. Η λαϊκή κυριαρχία έχει εκτοπιστεί από μηχανισμούς οικονομικοπολιτικής διαπλοκής, χρηματοπιστωτικής διαχείρισης και βιοπολιτικής κατεργασίας της κοινωνίας, που προβάλλουν ομοιώματα και σκιάχτρα για να αποπροσανατολίσουν και να φοβίσουν τους πολίτες. Πρέπει να υπάρξει ουσιαστική ρύθμιση αυτού του τομέα, με αποφασιστικούς όρους, για να πάψουν οι διαπλεκόμενες επιχειρήσεις να οικειοποιούνται πολιτικούς ρόλους και να δρουν σαν αποδιοργανωτές όλων των κοινωνικών, πολιτικών και θεσμικών δομών.
* Πώς διαβάσατε την αναγγελία της Ν.Δ. για πρόταξη του ζητήματος της αναθεώρησης του Συντάγματος;
Ολόκληρο το πλαίσιο διάρθρωσης και λειτουργίας της ελληνικής Δημοκρατίας και κοινωνίας βρίσκεται σε ανυποληψία κι αμφισβήτηση και όχι μόνο το πολιτικο-κομματικό σύστημα διακυβέρνησης. Ζητούμενο δεν είναι ο διαδικαστικού τύπου αναθεωρητισμός ούτε ο εξωραϊσμένος κοινοβουλευτισμός, με τεχνοκρατικές βελτιώσεις. Απαιτούνται ριζικές τομές, που θα εκφράζουν ιστορικές, κοινωνικές και πολιτικές διαφοροποιήσεις της Ελλάδας του 21ου αιώνα. Η αναθεώρηση που προεξαγγέλλει η Ν.Δ. για αλλαγή πολιτικής ατζέντας πριν τις εκλογές είναι μια τρέχουσα, τεχνική, με επικοινωνιακό στόχο εντός του πλαισίου επιτήρησης της τρόικας, που επέβαλε αποθέσμιση του συνταγματικού κοινοβουλευτισμού και διακυβέρνηση αποδιάρθρωσης της κοινωνίας. Δυστυχώς η μεταπολίτευση δεν ολοκλήρωσε ούτε τη δημοκρατία ούτε την ανάπτυξη, ανέδειξε μηχανισμούς διαπλοκής και νόθευσε ιδεολογικές και κοινωνικές αξίες, λεηλάτησε συλλογικά αγαθά και αγωνιστικές κατακτήσεις. Το νέο Σύνταγμα για την Ελλάδα του 21ου αιώνα πρέπει να εμπνέει και να υπηρετεί τη στρατηγική εκδημοκρατισμού και προοδευτικού ριζοσπαστισμού πολιτικής και θεσμών, κοινωνίας και κράτους, για να ανακτήσει η Ελλάδα τη θέση της και την ταυτότητά της στην Ευρώπη και στον κόσμο.
