Αντισυνταγματικές έκρινε το Επιστημονικό Συμβούλιο της Βουλής βασικές διατάξεις του πολυνομοσχεδίου, κυρίως αυτές που αφορούν τους Δήμους και την αυτοτέλεια των ΟΤΑ, αλλά και για τα φορολογικά. Ωστόσο παρατηρήσεις έκανε σχεδόν στο σύνολο των άρθρων του.
Οι βασικότερες ενστάσεις στις 37 σελίδες της έκθεσης, που βέβαια δεν έγιναν αποδεκτές από την κυβερνητική πλειοψηφία, αφορούν:
- στο άρθρο 76 για τη συγκρότηση Παρατηρητηρίου Οικονομικής Αυτοτέλειας των ΟΤΑ. Οι παρεμβάσεις που γίνονται "δεν φαίνεται να συνάδουν πλήρως" προς τις εγγυήσεις του Συντάγματος, καθώς και προς την προστασία της οικονομικής αυτοτέλειά τους, τονίζει το Επιστημονικό Συμβούλιο της Βουλής, ενώ επισημαίνει πως "εγείρει προβληματισμό" αν κάμπτεται η διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια των ΟΤΑ.
- στο άρθρο 90 για την κατάργηση οργανικών θέσεων των ΟΤΑ με υπουργικές αποφάσεις. Επισημαίνει ότι κάμπτεται η διοικητική αυτοτέλεια των ΟΤΑ που προστατεύεται από το Σύνταγμα.
- στο άρθρο 90, που δίνει α) στον υπουργό Διοικητικής Μεταρρύθμισης και τον αρμόδιο υπουργό τη δυνατότητα να καταργούν θέσεις ανά κατηγορία κλάδο ή ειδικότητα και β) στον υπουργό Διοικητικής Μεταρρύθμισης τη δυνατότητα να αξιολογεί τους εργαζόμενους. Η εξουσιοδότηση πρέπει να είναι "ειδική και ορισμένη", επισημαίνει τονίζοντας ότι "δεν στοιχειοθετείται το ορισμένο των εξουσιοδοτήσεων" στους υπουργούς και ότι "η εξουσιοδότηση είναι αντισυνταγματική όταν κρίνεται γενική και αόριστη".
- στο άρθρο 90 για τη διαθεσιμότητα και την εφεδρεία. Υπογραμμίζει ότι έχουν εκδοθεί πολλές αποφάσεις πρωτοβάθμιων δικαστηρίων που αναφέρουν ότι παραβιάζονται το Σύνταγμα και η Ευρωπαϊκή Συνθήκη για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και καμία ανώτερου ή ανώτατου δικαστηρίου.
- στο άρθρο 91 όπου προειδοποιεί ότι με την κινητικότητα ενδεχομένως παύει ο συνταγματικά κατοχυρωμένος θεσμός των μεταθέσεων των δημοσίων υπαλλήλων.
- στο άρθρο 74 για την παροχή ασυλίας στα μέλη του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας. Τονίζει πως "είναι μαχητό" το τεκμήριο που εισάγει το νομοσχέδιο ότι οι αποφάσεις των μελών του ΤΧΣ είναι συμφέρουσες προς το Δημόσιο και προτείνει να εισαχθούν αναλυτικά "κανόνες επιμελούς διαχείρισης".
- στα άρθρα 16, 29, 40, 43, όπου για τους συντελεστές επιβολής φόρου δεν περιλαμβάνεται αφορολόγητο κλιμάκιο. "Η κατάργηση του αφορολόγητου ποσού εισοδήματος ή η θέσπιση αφορολόγητου ποσού εισοδήματος το οποίο είναι χαμηλότερο από το ελάχιστο όριο διαβίωσης ενδεχομένως δεν είναι συμβατή με την αρχή της φορολόγησης βάσει της φοροδοτικής ικανότητας, τον σεβασμό της αξίας του ανθρώπου και την υποχρέωση προστασίας της οικογένειας και της παιδικής ηλικίας", αναφέρει. Υπενθυμίζει ακόμη ότι, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, το κατώφλι κινδύνου φτώχειας είναι 6.591 ευρώ ετησίως ανά άτομο, ενώ για τη χορήγηση του ΕΚΑΣ τα κριτήρια είναι 9.884,11 ευρώ ατομικό εισόδημα και 15.380,90 οικογενειακό.
- στο άρθρο 7 για το φορολογητέο εισόδημα. Το φορολογικό σύστημα "άγει σε διαφορετική φορολογική επιβάρυνση εισοδημάτων ιδίου ύψους αναλόγως της πηγής από την οποία προέρχονται", επισημαίνει και εκτιμά ότι "ανακύπτει ζήτημα ως προς το εάν η εφαρμογή διαφορετικής κλίμακας φορολογικών συντελεστών ανά κατηγορία εισοδήματος συνάδει προς τις αρχές της καθολικότητας του φόρου και της φορολόγησης με βάση τη φορολογική ικανότητα".
- στο άρθρο 4 για τις offshore: "η γενικότητα και η ευρύτητα που είναι διατυπωμένα τα προτεινόμενα κριτήρια είναι πολύ πιθανόν να προκαλέσουν ανασφάλεια δικαίου, ιδίως σε αλλοδαπά νομικά πρόσωπα που δραστηριοποιούνται ή διατηρούν επενδύσεις στην Ελλάδα", μια και χρειάζονται "εξειδικευμένα και χρονικώς προσδιορισμένα κριτήρια".
- στο άρθρο 5 για τους κανόνες πηγής, που προσδιορίζουν το αντικείμενο του φόρου ως προς τη χωρική του διάσταση. Πρέπει να αναφέρονται "συστηματικώς και ανά κατηγορίες εισοδήματος" και όχι "αναλυτικά μεν, ενδεικτικά δε", όπως κάνει η αιτιολογική έκθεση.
- στα άρθρα 4 και 6, όπου τα ίδια νομικά περιστατικά "άγουν σε διαφορετικές συνέπειες". Συγκεκριμένα, η άσκηση διοίκησης της αλλοδαπής επιχείρησης στην Ελλάδα στο άρθρο 6 άγει σε μόνιμη εγκατάσταση της αλλοδαπής επιχείρησης στην Ελλάδα, ενώ στο άρθρο 4 στον χαρακτηρισμό της ως φορολογικού κατοίκου της Ελλάδας.
