Το δημόσιο χρέος έχει εκτοξευθεί στα ύψη. Ανέρχεται σε 400 δισ. ευρώ και κινείται στο 200% περίπου του Ακαθαρίστου Εγχωρίου Προϊόντος (ΑΕΠ) μας. Κύρια έγνοια της πολιτικής ηγεσίας όφειλε να είναι η χρηστή διαχείριση του δημοσίου χρήματος. Και ενώ η κυβέρνηση –όπως και η Τοπική και Περιφερειακή διοίκηση– όφειλε εν μέσω κρίσης Covid να διαχειριστεί με περιττή σύνεση τους περιορισμένους πόρους του κρατικού προϋπολογισμού, αυτό δεν γίνεται.
Πράσινοι περίπατοι, απευθείας αναθέσεις δισεκατομμυρίων προμηθειών που, σύμφωνα με παλαιότερη μελέτη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (της 3-2-2004), είναι ακριβότερες κατά 20% από ό,τι θα ήταν αν υπήρχε κάποια μορφή ανταγωνισμού, καλά κρατούν. Αν θεωρήσουμε ότι οι απευθείας αναθέσεις της πρόσφατης περιόδου ανέρχονται γύρω στα 10 δισ. ευρώ, τότε, σύμφωνα με τα ανωτέρω, υπάρχει μια μαύρη τρύπα της τάξης των 2 δισ. ευρώ ως σπατάλη ή ως νέφος διαφθοράς.
Από το 1993 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προβλέπει διαδικασίες προμηθειών για έκτακτες περιπτώσεις, κάτι που θα μπορούσε να αποτελεί μπούσουλα και στην κρίση Covid, στο όνομα της εκλογικευμένης διαχείρισης των περιορισμένων πόρων της οικονομίας. Αποφασίστηκε όμως η πιο πρόχειρη και ακριβότερη λύση, οι απευθείας αναθέσεις.
Ανύπαρκτη αμυντική βιομηχανία
Η Νότια Κορέα φτιάχνει τα δικά της πολεμικά πλοία και τα εξοπλίζει με δική της τεχνολογία. Η Τουρκία φτιάχνει επίσης τα δικά της πολεμικά πλοία και τα εξοπλίζει με γερμανική τεχνολογία… Εμείς επιμένουμε να αγοράζουμε από το εξωτερικό πολεμικά πλοία ως τελικό προϊόν με μηδαμινή ή ελάχιστη ελληνική προστιθέμενη αξία.
Ετσι εξανεμίζεται ένα μεγάλο μέρος του Ακαθαρίστου Εγχωρίου Προϊόντος (ΑΕΠ) της χώρας μέσω των εισαγωγών. Αν είχαμε οικοδομήσει την αμυντική βιομηχανία, τότε θα βλέπαμε μια σημαντική αύξηση στο ΑΕΠ, το ποσοστό του χρέους μας στο ΑΕΠ θα ήταν πιο χαμηλό, ενώ οι θέσεις εργασίας πολύ περισσότερες. Παρ' όλα αυτά προτιμώνται οι μαζικές εισαγωγές.
Ξέπλυμα μαύρου χρήματος
Διεθνείς οργανισμοί, το προϊόν διακυβερνητικής συνεργασίας, έχουν δημιουργήσει δομές που επιδιώκουν να πολεμήσουν το ξέπλυμα του μαύρου χρήματος. Η Financial
Action Task Force, που ιδρύθηκε το 1989 με πρωτοβουλία των επτά βιομηχανικών κρατών, και η Global Forum on Τtransparency and Exchange Information for Τax Purposes του Οικονομικού Οργανισμού Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), που ιδρύθηκε το 2000, στοχεύουν σε αυτό.
Εύλογα οι offshore εταιρίες βρίσκονται στο μάτι του κυκλώνα των δυο αυτών θεσμών θεωρούμενες ως κύριοι φορείς ξεπλύματος του μαύρου χρήματος. To πολιτικό μας σύστημα όφειλε να τις αφορίζει με αποτελεσματικές πρακτικές που δεν αποδέχονται το οποιοδήποτε άλλοθι. Και εδώ η στάση του εκάστοτε αρχηγού της κυβέρνησης όφειλε να παραμένει αποφασιστική. Στον απόηχο των ανωτέρω, η διαχρονική ρήση κατά την οποία «η γυναίκα του Καίσαρα δεν πρέπει να είναι τίμια άλλα να φαίνεται και τίμια» παραμένει πάντοτε επίκαιρη.
Παγκοσμίως 51οι στη διαφθορά
Παρά το γεγονός ότι με αρκετά μελανά χρώματα διεθνείς εκθέσεις και ξένες εφημερίδες σκιαγραφούν το προφίλ της χώρας, ακόμη δεν έχουμε φτάσει στην τελευταία του κακού τη σκάλα. Εκεί κοντά βρίσκεται η Τουρκία, χαρακτηριζόμενη ως μαφιόζικο κράτος.
Η διαφορά μας ως προς τη μορφή της διαφθοράς ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία εντοπίζεται σε ένα λεπτό σημείο: Στην Τουρκία, που κατατάσσεται στην 84η θέση στην παγκόσμια κλίμακα της διαφθοράς, η διαφθορά οδήγησε στον ταυτόχρονο πλουτισμό πολιτικών της ηγετών και βαρόνων της πολιτικής μαζί με τον διπλασιασμό του ΑΕΠ μέσα σε 20 χρόνια, στην εκβιομηχάνισή της και στη γιγάντωση της πολεμικής της βιομηχανίας.
Στην Ελλάδα της στασιμότητας του ΑΕΠ, της αποβιομηχάνισης και των μαζικών εισαγωγών οπλικών συστημάτων, υπάρχει μια μόνο μικρή διαφορά με τα προαναφερθέντα! Είμαστε το 51ο πιο διεφθαρμένο κράτος του πλανήτη, με ιδιαίτερα πλούσιες πολιτικές οικογένειες, που κάποιες από αυτές δεν άσκησαν ποτέ επιχειρηματική δραστηριότητα, και ένα «πόθεν έσχες» βαρόνων της πολιτικής που αφήνει πολλά ερωτηματικά για τον πλούτο που παρουσιάζεται.
Μόνο η σύγκρουση ηγετών με τα κατεστημένα εκείνα που οδηγούν κόμματα και κυβερνήσεις στο βάραθρο θα προκαλέσει το ενδιαφέρον των πολιτών και θα ανακόψει την πορεία της πτώσης. Η χώρα δεν έχει ανάγκη από πολιτικούς αρχηγούς- διαχειριστές της εξουσίας, οι οποίοι εύκολα συμβιβάζονται με το νοσηρό περιβάλλον που τους κυκλώνει. Χρειάζεται ηγέτες απαλλαγμένους από τα σύνδρομα του παρελθόντος, που να μπορούν να κτίσουν ένα στέρεο και διαυγές περιβάλλον μη διαιωνίζοντας ένα περιβάλλον έλους!
*Ο Δημήτρης Μάρδας είναι υποψήφιος βουλευτής Α‘ Θεσσαλονίκης ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ., καθηγητής Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του ΑΠΘ και πρώην αν. υπουργός Οικονομικών και υφυπουργός Εξωτερικών
