Τη σφοδρή αντίδραση των ευρωπαϊκών θεσμών πυροδότησε το άρθρο των αξιωματούχων του ΔΝΤ Μορίς Όμπστφελντ και Πόουλ Τόμσεν, με το οποίο ασκούν κριτική στην αξιοπιστία του ελληνικού προγράμματος. Την ώρα που στην Αθήνα ξεκινούσαν εκ νέου οι διαπραγματεύσεις μεταξύ των θεσμών και των ελληνικών αρχών με στόχο την ολοκλήρωση της δεύτερης αξιολόγησης, οι προσδοκίες των Ευρωπαίων για «εποικοδομητική» στάση του ΔΝΤ διαψεύδονταν.
Συγχρόνως, παρά τη συνεχιζόμενη επιμονή της Γερμανίας για την αναγκαιότητα της συμμετοχής του ΔΝΤ στο ελληνικό πρόγραμμα, στις Βρυξέλλες δεν αποκλείουν η στάση αυτή των εκπροσώπων του Ταμείου να μεταφράζεται και ως η αρχή της εξόδου του από το πρόγραμμα.
Σε χθεσινές της δηλώσεις η εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αρμόδια για τις οικονομικές υποθέσεις, Ανίκα Μπράιντχαρτ υπεραμύνθηκε των προσπαθειών της Ελλάδας να εφαρμόσει τις συμφωνημένες μεταρρυθμίσεις αλλά και της αποτελεσματικότητας του προγράμματος. «Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί πιστεύουν ότι οι πολιτικές στο πλαίσιο του προγράμματος του ΕSM είναι συμπαγείς και μπορούν να επιτρέψουν στην Ελλάδα να επιστρέψει στην ανάπτυξη και στις αγορές» δήλωσε χθες κληθείσα να σχολιάσει τη στάση του ΔΝΤ.
Συνεχίζοντας η ίδια εκπρόσωπος σημείωσε πως «η Ελλάδα έχει ήδη εφαρμόσει σημαντικές μεταρρυθμίσεις και είναι εντός τροχιάς για να εκπληρώσει τους συμφωνημένους δημοσιονομικούς στόχους» υπογραμμίζοντας την ανάγκη «όλοι οι θεσμοί να αναγνωρίσουν αυτά τα επιτεύγματα».
Αναφερομένη στην αποστολή στην Αθήνα σημείωσε πως «προσωπικό από όλα τα θεσμικά όργανα βρίσκεται στην Αθήνα προκειμένου να επιτύχει μια συμφωνία για τη δεύτερη αξιολόγηση» και επανέλαβε πως «δεδομένης της προόδου που έχει σημειωθεί μέχρι στιγμής, μια συμφωνία μπορεί να επιτευχθεί σύντομα εάν όλες οι πλευρές εμπλακούν στις συζητήσεις εποικοδομητικά» δηλώνοντας την προσήλωση της Επιτροπής προς αυτόν τον σκοπό.
Έκπληκτος ο ESM με το ΔΝΤ
Την έκπληξη των ευρωπαϊκών θεσμών για τις απόψεις που εξέφρασαν αξιωματούχοι του ΔΝΤ δημόσια και εκτός του πλαισίου της διαπραγμάτευσης εξέφρασε χθες και ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας (ESM) ολοκληρώνοντας το σκηνικό ρήξης. Σύμφωνα με χθεσινές δηλώσεις εκπροσώπου του, ο ESM ευθυγραμμίζεται με τη στάση της Επιτροπής απέναντι στο ΔΝΤ.
Ο ίδιος εκπρόσωπος επισήμανε ότι, τη στιγμή που νέες συνομιλίες ξεκινούν στην Αθήνα με σκοπό την ολοκλήρωση της δεύτερης αξιολόγησης, οι ευρωπαϊκοί θεσμοί εξεπλάγησαν με τη δημοσίευση αξιωματούχων του ΔΝΤ στο μπλογκ του Ταμείου σχετικά με τις εν εξελίξει διαπραγματεύσεις με την ελληνική κυβέρνηση, ενώ κάλεσε με δηκτικό τρόπο το Ταμείο να «επιστρέψει στην πρακτική διεξαγωγής διαπραγματεύσεων με την ελληνική κυβέρνηση κατ’ ιδίαν».
Το Ταμείο προετοιμάζει έξοδο;
Εξάλλου Ευρωπαίος αξιωματούχος επιβεβαίωνε χθες πως το ΔΝΤ με το εν λόγω άρθρο υποστηρίζει την ανάγκη επιπλέον μεταρρυθμίσεων στο φορολογικό και το συνταξιοδοτικό, κάτι που πολλοί Ευρωπαίοι κατανοούν πως είναι πολιτικά αδύνατον. Όπως σημείωνε η ίδια πηγή, θα μπορούσε ακόμα να είναι ένας τρόπος για το ΔΝΤ να ετοιμάσει την έξοδό του.
Σε αυτό το πλαίσιο κοινοτική πηγή επαναλάμβανε πως αφενός οι προβλέψεις του ΔΝΤ για την ελληνική οικονομία έχουν πέσει έξω πολλές φορές, αφετέρου τα μέτρα που ζητάει το ΔΝΤ να νομοθετηθούν εκ των προτέρων μπορούν να δώσουν τη χαριστική βολή στην οικονομική ανάκαμψη που δρομολογείται.
Ευρωπαϊκοί κύκλοι αμφισβητούν τα στοιχεία του ΔΝΤ
Την αξιοπιστία των στοιχείων στα οποία βασίζει το ΔΝΤ την κριτική του προς το ελληνικό πρόγραμμα αμφισβητούν ευρωπαϊκοί κύκλοι παραπέμποντας σε στατιστικά στοιχεία που έχουν ήδη δει το φως της δημοσιότητας.
Ειδικότερα χαρακτηρίζεται «παραπλανητικός» ο ισχυρισμός του ΔΝΤ ότι το 50% των Ελλήνων φορολογουμένων εξαιρούνται από τη φορολόγηση του εισοδήματος, καθώς, εάν συνοψιστούν ο φόρος εισοδήματος και οι ασφαλιστικές εισφορές η φορολόγηση στην Ελλάδα είναι πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Με βάση, μάλιστα, τα στοιχεία του ΟΟΣΑ από το 2015, ένα πρόσωπο με αποδοχές στο 67% του μέσου όρου και δύο παιδιά έχει φορολογική επιβάρυνση ύψους 15% στην Ελλάδα, η οποία είναι διπλάσια από αυτή της Πορτογαλίας και τουλάχιστον κατά τρεις φορές μεγαλύτερη από αυτή της Ισπανίας.
Επιπλέον, σε ό,τι αφορά το αφορολόγητο για τη μείωση του οποίου πιέζει το ΔΝΤ, σύμφωνα με κοινούς υπολογισμούς της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του ΟΟΣΑ, κατά την πρώτη αξιολόγηση η φορολογική βάση διευρύνθηκε στην Ελλάδα μειώνοντας το αφορολόγητο κατά 10% και ευθυγραμμίζοντάς το με άλλα κράτη - μέλη της Ευρωζώνης, όπως η Ισπανία και η Γερμανία.
Αναφορικά με τον ισχυρισμό του ΔΝΤ ότι η εισπραξιμότητα των φόρων στην Ελλάδα έχει μειωθεί από 75% στην αρχή του προγράμματος σε 50% τώρα, τονίζεται ότι δεν είναι σωστός καθώς η φορολογική συμμόρφωση των Ελλήνων τους πρώτους εννιά μήνες του 2016 αυξήθηκε στο 81% για τους τέσσερις βασικούς φόρους από 77% το 2015.
Τέλος, σε ό,τι αφορά το επιχείρημα του ΔΝΤ ότι η Ελλάδα πληρώνει πολύ υψηλές συντάξεις στα επίπεδα της Γερμανίας, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέχονται από τα κράτη - μέλη στο πλαίσιο της έκθεσης του 2015 για τη γήρανση, ο μέσος όρος των συντάξεων στη Γερμανία το 2013 ήταν 1.233 ευρώ το μήνα, ενώ στην Ελλάδα ανερχόταν σε 846 ευρώ τον μήνα, δηλαδή κατά 45% χαμηλότερος. Αν δε προστεθούν και οι παροχές του κράτους προνοίας, που στην περίπτωση της Γερμανίας είναι πολλαπλάσιες από αυτές του ελληνικού κράτους, τότε η διαφορά γίνεται δυσανάλογα μεγάλη.
