Με αιχμή τη γενιά των “τριάντα και κάτι” και τις προκλήσεις που εμφανίζονται για την κυβέρνηση στο άμεσο μέλλον χαρακτηρίστηκε ο ανασχηματισμός που ανακοινώθηκε την Παρασκευή. Τα νέα άφθαρτα πρόσωπα που μπήκαν στην κυβέρνηση στέλνουν το μήνυμα ότι ο πρωθυπουργός ποντάρει πολλά στη γενιά του για τη επιτυχή διακυβέρνηση. Χαρακτηριστικά είναι τα παραδείγματα του νέου κυβερνητικού εκπροσώπου Δημήτρη Τζανακόπουλου, της νέας υπουργού Εργασίας Έφης Αχτσιόγλου, του νέου υφυπουργού Αθλητισμού Γιώργου Βασιλειάδη και του νέου υφυπουργού Παρά τω Πρωθυπουργό Δημήτρη Λιάκου.
Παράλληλα, δίνει έμφαση σε ζητήματα ανάπτυξης, αλλά και στην ολοκλήρωση της αξιολόγησης, όπου περιλαμβάνεται η ελάφρυνση του χρέους. Η αυτονόμηση του υπουργείου Μεταναστευτικής Πολιτικής καταδεικνύει ξεκάθαρα τη σημασία που δίνει η κυβέρνηση στη διαχείριση της προσφυγικής κρίσης. Το χαρτοφυλάκιο αυτού του υπουργείου ανέλαβε ο μέχρι πρότινος αναπληρωτής υπουργός Εσωτερικών Γιάννης Μουζάλας, ο οποίος από τον Σεπτέμβριο του 2015 διαχειρίζεται το ζήτημα. Δίπλα στον Γιάννη Μουζάλα ως υφυπουργός ορίστηκε ο Γιάννης Μπαλάφας. Παράλληλα, ακόμα ένα αντικείμενο που αλλάζει δομικά ως προς την αντιμετώπισή του από την κυβέρνηση είναι αυτό που σχετίζεται με τα ζητήματα καθημερινότητας του πολίτη. Πλέον, τα ζητήματα αυτά θα παρακολουθούνται επισταμένα από το Μέγαρο Μαξίμου και συγκεκριμένα από τον υπουργό Επικρατείας Αλέκο Φλαμπουράρη. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνουν κυβερνητικές πηγές, είναι η πρώτη φορά που υπουργός αναλαμβάνει την ευθύνη να δημιουργήσει μια δομή που να ανταποκρίνεται στα προβλήματα της καθημερινότητας. Σημειώνεται, επίσης, ότι ο Αλέκος Φλαμπουράρης θα συντονίζει παράλληλα θέματα που άπτονται της ανάπτυξης, αλλά και των μεγάλων έργων.
Επιπλέον, αλλαγές θα υπάρχουν και στον τρόπο λειτουργίας του πρωθυπουργικού γραφείου. Ο Χριστόφορος Βερναρδάκης, ως νέος υπουργός Επικρατείας, αναλαμβάνει τη διαχείριση του κυβερνητικού έργου. Έτσι, ο στρατηγικός σχεδιασμός και ο συντονισμός της κυβέρνησης θα είναι ευθύνη του απερχόμενο αναπληρωτή υπουργού Εσωτερικών, ο οποίος θεωρείται επιτυχημένος στην προώθηση της διοικητικής ανασυγκρότησης που ανέλαβε.
Στο πλαίσιο των δομικών αλλαγών που επιχειρήθηκαν, ξεχωριστής σημασίας κρίνεται το αυτόνομο υπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών και Ενημέρωσης, επικεφαλής του οποίου τέθηκε ο Νίκος Παππάς. Κάτω από τον νέο υπουργό Ψηφιακής Πολιτικής θα τεθεί και η Γενική Γραμματεία Ενημέρωσης, εξέλιξη για την οποία οι Γάλλοι εμπειρογνώμονες που συμβουλεύουν σχετικά την κυβέρνηση εξέφρασαν την ικανοποίησή τους. Σε κάθε περίπτωση, και οι δύο υπουργοί, Αλέκος Φλαμπουράρης και Νίκος Παππάς, θα διατηρήσουν τα γραφεία που ήδη έχουν στο Μέγαρο Μαξίμου. Άλλωστε, κυβερνητικές πηγές σημείωναν πως θα συμμετέχουν στον “πρωινό καφέ”, δηλαδή στην πρωινή σύσκεψη που θα συγκαλείται στο Μέγαρο Μαξίμου υπό τον πρωθυπουργό. Σε αυτή τη σύσκεψη θα συμμετέχουν ακόμα ο νέος υπουργός Επικρατείας Χριστόφορος Βερναρδάκης, ο νέος κυβερνητικός εκπρόσωπος Δημήτρης Τζανακόπουλος και οι υπουργοί Εσωτερικών Πάνος Σκουρλέτης και Διοικητικής Ανασυγκρότησης Όλγα Γεροβασίλη, καθώς και ο υφυπουργός Παρά τω Πρωθυπουργώ Δημήτρης Λιάκος, ο οποίος θα αναλάβει την παρακολούθηση των θεμάτων που σχετίζονται με την εφαρμογή του οικονομικού προγράμματος.
Σε ό,τι αφορά τα ζητήματα της ανάπτυξη, κυβερνητικές πηγές υπογράμμιζαν το γεγονός της εισόδου στο νέο κυβερνητικό σχήμα του Δημήτρη Παπαδημητρίου, ως νέου υπουργού Οικονομίας και Ανάπτυξης. Σε αυτό το υπουργείο αναπληρωτής υπουργός παραμένει ο Αλέξανδρος Χαρίτσης, ενώ εισέρχεται ο Στέργιος Πιτσιόρλας. Αναφορικά με τον Δημήτρη Παπαδημητρίου, κυβερνητικοί παράγοντες σημείωναν ότι πρόκειται για έναν άνθρωπο διεθνούς κύρους, που έχει ασχοληθεί ακριβώς με το συγκεκριμένο αντικείμενο. Σε ό,τι αφορά τη μετακίνηση του Γιώργου Σταθάκη στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, οι ίδιες πηγές σημείωναν πως πρόκειται για μια σημαντική θέση. Υπογραμμίζεται ότι στο συγκεκριμένο υπουργείο, μαζί με τον Γιώργο Σταθάκη, τοποθετήθηκε ως αναπληρωτής υπουργός ο μέχρι πρότινος κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ Σωκράτης Φάμελλος.
Πρώτα η διαπραγμάτευση
Επιπλέον, να σημειωθεί ότι εξαιτίας του γεγονότος πως προτεραιότητα δόθηκε στα στοιχήματα που σχετίζονται με τη συμφωνία με τους εταίρους, έγινε η επιλογή να “βγουν μπροστά” στελέχη που είχαν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο εμπλακεί με τη διαπραγμάτευση. Τέτοιο παράδειγμα είναι η Έφη Αχτσιόγλου, η οποία ήταν μία εκ των στενότερων συνεργατών του Γιώργου Κατρούγκαλου στο υπουργείο Εργασίας. Η Έφη Αχτσιόγλου, παρά το νεαρό της ηλικίας της, έχει βαθιά γνώση των μεταρρυθμίσεων που έχουν προχωρήσει, καθώς και της διαπραγμάτευσης με τους θεσμούς, αφού είχε εμπλακεί σε πολύ μεγάλο βαθμό με αυτή. Η επιλογή προσώπων που έχουν καλή γνώση της πορείας της αξιολόγησης δικαιολογεί την εξέλιξη να μην προχωρήσουν κάποια ανοίγματα σε άλλους πολιτικούς χώρους εκτός ΣΥΡΙΖΑ, όπως ίσως κάποιοι ανέμεναν. Ωστόσο, σε έναν βαθμό υπήρξαν και νέα πρόσωπα στο κυβερνητικό σχήμα, που χαρακτηρίζονται “μη κομματικά”. Πέραν της επιλογής του Δημήτρη Παπαδημητρίου για το υπουργείο Οικονομίας και Ανάπτυξης, μια άλλη επιλογή που εξέπληξε ευχάριστα τους ανθρώπους του πολιτισμού ήταν αυτή της διάσημης Ελληνίδας τραγωδού Λυδίας Κορνιόρδου, η οποία ορίστηκε υπουργός Πολιτισμού. Όπως τόνιζαν κυβερνητικοί παράγοντες, εξάλλου, πρόκειται για μια προσωπικότητα καταξιωμένη στον χώρο της, που γνωρίζει σε βάθος τα σχετικά θέματα. Και για τις δύο παραπάνω περιπτώσεις κυβερνητικές πηγές σημείωναν πως πρόκειται για άτομα που σε κάθε περίπτωση θεωρούνται κατάλληλα για το χαρτοφυλάκιο που ανέλαβαν.
Σχετικά με μια άλλη νέα είσοδο στην κυβέρνηση, αυτή του βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Νεκτάριου Σαντορινιού, επίσης επισημαίνεται πως πρόκειται για μια περίπτωση ανθρώπου που γνωρίζει το αντικείμενο που αναλαμβάνει. Συγκεκριμένα, κυβερνητικές πηγές, μετά την ανακοίνωση του ανασχηματισμού, τόνιζαν ότι η επιλογή του Νεκτάριου Σαντορινιού ανταποκρίνεται στο σχέδιο ενίσχυσης της νησιωτικής πολιτικής, καθώς είναι άνθρωπος από τα Δωδεκάνησα που έχει εικόνα των πραγμάτων. Άλλες νέες είσοδοι από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ είναι ο υφυπουργός Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων Δημήτρης Μπαξεβανάκης (βουλευτής Ηλίας) και η υφυπουργός Οικονομικών Κατερίνα Παπανάτσιου (βουλευτής Μαγνησίας).
Σημειώνεται ότι μέχρι σήμερα Κυριακή είναι προγραμματισμένη η ολοκλήρωση των διαδικασιών παράδοσης και παραλαβής των χαρτοφυλακίων από τους παλιούς υπουργούς στους νέους. Αύριο Δευτέρα πρόκειται να συνεδριάσει το υπουργικό συμβούλιο υπό τον πρωθυπουργό.
Οι αποχωρήσαντες
Πολλές ήταν οι συζητήσεις που προκάλεσε η απουσία από την κυβέρνηση του μέχρι πρότινος υπουργού Παιδείας Νίκου Φίλη. Αμέσως μετά την ανακοίνωση του ανασχηματισμού από την κυβέρνηση, σημείωναν ότι στον Νίκο Φίλη προτάθηκε εναλλακτική επιλογή υπουργείου προκειμένου να συμμετέχει στο κυβερνητικό σχήμα, κάτι που ο ίδιος απέρριψε. Κυβερνητικές πηγές τόνιζαν πως η αλλαγή προσώπων στα υπουργεία -όχι μόνο στο Παιδείας- δεν σημαίνει αλλαγή της κυβερνητικής πολιτικής που ασκούταν μέχρι σήμερα. «Το ότι φεύγει κάποιος δεν σημαίνει ότι αξιολογείται αρνητικά» ανέφεραν κυβερνητικές πηγές. Άλλωστε, ο ίδιος ο πρωθυπουργός τον Σεπτέμβριο, οπότε άνοιξαν τα σχολεία για πρώτη φορά χωρίς προβλήματα, είχε επισκεφτεί το υπουργείο Παιδείας και είχε βάλει στον πρώην υπουργό “άριστα 20”. Ακόμη, πολλοί ήταν εκείνοι που συνδύασαν την αποχώρησή του με τη σύγκρουση που είχε με την Εκκλησία και τον αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο, με αιχμή το ζήτημα της διδασκαλίας του μαθήματος των Θρησκευτικών στα σχολεία.
Ακόμη μια ακόμη αποχώρηση ήταν αυτή του αναπληρωτή υπουργού Εξωτερικών Νίκου Ξυδάκη. Σύμφωνα με πληροφορίες, στον Νίκο Ξυδάκη προτάθηκε να αναλάβει υφυπουργός Μεταναστευτικής Πολιτικής στο σχετικό υπουργείο υπό τον Γιάννη Μουζάλα. Αρνήθηκε, λέγοντας πως θα παραμείνει “στρατιώτης στη Βουλή”. Ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας αντιπρότεινε στον Νίκο Ξυδάκη τη θέση του κοινοβουλευτικού εκπροσώπου του κόμματος, κάτι που παραμένει ανοιχτό.
Από το υπουργείο Παιδείας, επίσης αποχώρησε η αναπληρώτρια υπουργός Σία Αναγνωστοπούλου, καθώς και ο υφυπουργός Θεοδόσης Πελεγρίνης.
Επίσης, εκτός κυβερνητικού σχήματος βρέθηκαν οι υπουργοί Δικαιοσύνης Νίκος Παρασκευόπουλος, Πολιτισμού Αριστείδης Μπαλτάς και Ναυτιλίας Θοδωρής Δρίτσας. Ακόμα, στη Βουλή επιστρέφουν και οι βουλευτές Δημήτρης Μάρδας, Θεοδώρα Τζάκρη και Μάρκος Μπόλαρης, οι οποίοι εγκατέλειψαν τα υπουργεία Εξωτερικών, Οικονομίας και Αγροτικής Ανάπτυξης αντίστοιχα. Τέλος, από την κυβέρνηση αποχώρησε και ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Τρύφων Αλεξιάδης.