ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ - ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΒΑΣΙΛΑΚΗ
Αποφασισμένη να εφαρμόσει την ευρωτουρκική συμφωνία για τις επιστροφές των αιτούντων άσυλο από την Ελλάδα στην Τουρκία ήδη από την ερχόμενη Δευτέρα εμφανίζεται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, παρά τη συνεχιζόμενη κριτική από οργανισμούς όπως η Διεθνή Αμνηστία και η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες.
Οι βαριές καταγγελίες της Διεθνούς Αμνηστίας περί μαζικών επαναπροωθήσεων Σύρων προσφύγων από τις τουρκικές αρχές αλλά και οι σοβαρές αδυναμίες που εντόπισε ο ΟΗΕ στις συνθήκες παραμονής των προς επιστροφή προσφύγων στα ελληνικά νησιά θέτουν υπό πίεση τους ευρωπαϊκούς θεσμούς, ωστόσο η εφαρμογή της συμφωνίας συνεχίζει να αποτελεί τη μοναδική λύση στο προσφυγικό.
Η Επιτροπή λαμβάνει «σοβαρά» υπόψη αυτούς τους «ισχυρισμούς», τους οποίους θέτει επί τάπητος κατά τις συναντήσεις των στελεχών της με τις τουρκικές αρχές, ανέφερε χθες η αρμόδια για ζητήματα Μετανάστευσης Νατάσα Μπερτό, σημειώνοντας πως οι εν λόγω ισχυρισμοί «δεν έχουν επιβεβαιωθεί» και πως η Τουρκία έχει «δεσμευτεί» να προχωρήσει στις απαραίτητες ρυθμίσεις ώστε να είναι δυνατή η επανεισδοχή προσφύγων.
Όπως τονίζει η Επιτροπή, υπάρχει σαφής αναφορά στην κοινή δήλωση μεταξύ Ε.Ε. - Τουρκίας ότι «η αρχή της μη επαναπροώθησης» πρέπει να είναι «σεβαστή» από «όλους». Ωστόσο, σύμφωνα με κοινοτική πηγή, η Τουρκία δεν καλείται να προχωρήσει σε συγκεκριμένη «νομική ρύθμιση» ώστε να διασφαλιστεί κάτι τέτοιο, αλλά είναι ζήτημα εφαρμογής της αρχής στην «πράξη».
Προς τον σκοπό αυτόν διενεργούνται διαβουλεύσεις μεταξύ του συντονιστή της Ε.Ε. για την εφαρμογή της συμφωνίας, Μάρτεν Φερβέι και των τουρκικών αρχών, ενώ τη Δευτέρα θα βρίσκεται στην Άγκυρα και ο Ευρωπαίος επίτροπος για τη Μετανάστευση, Δημήτρης Αβραμόπουλος ώστε να «επιβεβαιώσει» ότι ισχύουν όλες οι απαραίτητες για την εφαρμογή της συμφωνίας προϋποθέσεις. «Κανένα άτομο δεν θα επιστραφεί στην Τουρκία εάν δεν απολαμβάνει ήδη ή δεν πρόκειται να λάβει εκεί την προστασία που χρειάζεται» διαβεβαίωσε χθες η Ν. Μπερτό.
Σε ό,τι αφορά τώρα την Ελλάδα, η αναπληρώτρια εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μίνα Αντρέεβα, ανέφερε πως η Επιτροπή γνωρίζει για τα προβλήματα «χωρητικότητας» των hotspots καθώς και για τις «εντάσεις» που υπάρχουν σε ορισμένα σημεία στην Ελλάδα και πως βρίσκεται επί τόπου για να «βοηθήσει τις ελληνικές αρχές να διαχειριστούν την κατάσταση με κάθε δυνατό μέσο».
Επιπλέον, σύμφωνα με την Επιτροπή, η έναρξη της διαδικασίας επιστροφών αιτούντων άσυλο «απευθείας» από τα ελληνικά νησιά στην Τουρκία εξαρτάται επίσης από τη διοικητική επάρκεια των αρμόδιων υπηρεσιών, όπου έχει σημειωθεί «πρόοδος». Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, 700 υπάλληλοι της Frontex είναι έτοιμοι να μεταβούν στην Ελλάδα, 40 από τους οποίους θα βρίσκονται εκεί μέσα στο Σαββατοκύριακο ενώ οι πρώτοι 32 εμπειρογνώμονες ασύλου από το Ευρωπαϊκό Γραφείο Υποστήριξης για το Άσυλο θα μεταβούν στα ελληνικά νησιά τη Δευτέρα.
Τέλος, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στο στάδιο της ολοκλήρωσης βρίσκονται και οι διαβουλεύσεις με τις τουρκικές αρχές για την έναρξη της επανεγκατάστασης προσφύγων απευθείας στα κράτη - μέλη της Ε.Ε., η οποία αναμένεται επίσης να τεθεί σε εφαρμογή τη Δευτέρα, παράλληλα με τις επιστροφές.
Σύμφωνα με την Επιτροπή δεν υπάρχουν ακόμα συγκεκριμένες προσφορές υποδοχής προσφύγων από τα κράτη - μέλη της Ε.Ε., ωστόσο στις εν λόγω διαβουλεύσεις συμμετείχαν έντεκα ευρωπαϊκές χώρες: η Ελλάδα, το Βέλγιο, η Ολλανδία, η Ισπανία, η Τσεχία, η Σλοβακία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Βουλγαρία, η Φινλανδία, η Σουηδία και η Γερμανία.
