ΤΟΥ ΛΑΜΠΡΟΥ ΑΘ. ΤΣΟΥΚΝΙΔΑ
Η συζήτηση επί των προγραμματικών δηλώσεων ολοκληρώθηκε. Το ταμπλό έγραψε 162 υπέρ της πρώτης κυβέρνησης συνεργασίας της Αριστεράς στη χώρα και από χθες η διαπραγμάτευση με τους εταίρους - δανειστές μπήκε στην επίσημη φάση της. Και τι ακούμε σε αυτό το εντελώς νέο σκηνικό; Διάφορους, από τη Δεξιά ώς την Κεντροαριστερά, να ζητούν "ρεαλισμό" και "υπευθυνότητα"...
Τι εννοούν; Να εκτελέσει η κυβέρνηση το διαβόητο mail Χαρδούβελη ακριβώς όπως ζητούν οι πιστωτές. Ή, να μην προχωρήσει η αύξηση του κατώτατου μισθού διότι, όπως είπε ο Σόιμπλε και επανέλαβε ο Σαμαράς, "υπάρχουν κράτη που μας δάνεισαν και που έχουν χαμηλότερο βασικό μισθό από μας"... Είτε, πάλι, να προχωρήσουν ακριβώς όπως είχαν σχεδιαστεί -ως ξεπούλημα εθνικού πλούτου- οι ιδιωτικοποιήσεις σε ξένους κολοσσούς, και μάλιστα συχνά σε δημόσιους φορείς χωρών που δημιούργησαν την Ελλάδα - "αποικία χρέους"... Και όλοι μαζί, βέβαια, ζητούν να μην πειραχτεί το μνημονιακό θεσμικό πλαίσιο που αποδόμησε το θεσμικό πλαίσιο προστασίας της μισθωτής εργασίας...
Αυτά περιλαμβάνει ο "ρεαλισμός" και η "υπευθυνότητα" που κλήθηκε να ακολουθήσει η κυβέρνηση. Ας ανοίξουμε λίγο το κάδρο κι ας ακούσουμε την ανάλυση ενός Αμερικανού που, επισημαίνοντας πως η μακροπρόθεσμη τάση είναι η μεταφορά όλο και μεγαλύτερου μεριδίου πλούτου από τη μεσαία τάξη "προς την κορυφή", εξηγεί πως "κατά ένα μέρος αυτή η εξέλιξη έχει να κάνει με την τεχνολογία και το γεγονός ότι πολλά επαγγέλματα εξαφανίζονται -ταξιδιωτικοί πράκτορες, ταμίες στις τράπεζες, μεσαία διοικητικά στελέχη- εξαιτίας των επιπτώσεων του Διαδικτύου και του γραφείου χωρίς χαρτί. Κατά το υπόλοιπο οφείλεται στην παγκοσμιοποίηση και την κάλυψη του χαμένου εδάφους από άλλες χώρες". Ο Αμερικανός, ας τον πούμε αναλυτή πριν αποκαλύψουμε το όνομά του, αναφέρεται στη συνέχεια στις διαρθρωτικές αλλαγές που συνέβησαν στον υπόλοιπο κόμσο μετά τον Πόλεμο, για να επισημάνει πως "ένα άλλο συστατικό (αυτής της εξέλιξης) είναι ότι οι εργαζόμενοι είχαν όλο και μικρότερη δυνατότητα πίεσης, εξαιτίας των αλλαγών στους εργατικούς νόμους και της δυνατότητας του κεφαλαίου να μετακινείται ενώ η εργασία μένει ακίνητη". Ποιος τα λέει αυτά; Ο Μπάρακ Ομπάμα, πρόεδρος των ΗΠΑ, σε μια συνέντευξή του στο Vox...
Να ανοίξουμε λίγο ακόμα το κάδρο, ρίχνοντας μια ματιά στην ειδησεογραφία; Πριν λίγες μέρες ανακοινώθηκε στην Ιαπωνία ότι τον Ιούλιο θα ανοίξει το πρώτο ξενοδοχείο -δυναμικότητας 72 δωματίων, που προγραμματίζεται να διπλασιαστούν μέχρι το 2016- το οποίο θα έχει ως προσωπικό ρομπότ. Όπως ανακοίνωσε ο ιδιοκτήτης του, σε σύντομο χρονικό διάστημα το 90% των υπηρεσιών του Henn-na Hotel (Παράξενο Ξενοδοχείο) θα καλύπτεται από τα ρομπότ, η δε προοπτική είναι να δημιουργήσει ανάλογες ξενοδοχειακές μονάδες και σε άλλα μέρη του κόσμου.
Ρομπότ (και αυτοματοποίηση) στη βιομηχανική παραγωγή έχουμε εδώ και χρόνια. Όλο και περισσότερες υπηρεσίες περνάνε μέσω Διαδικτύου στον χρήστη τις λειτουργίες εξαφανίζοντας θέσεις εργασίας (ας σκεφτούμε το web banking και τις κάθε είδους διαδικτυακές υπηρεσίες που μας απομακρύνουν από τον γκισέ). Η σύγχρονη τεχνολογία οδηγεί σε ένα κάποιο "τέλος της εργασίας" που, υπό διαφορετικές πολιτικές συνθήκες, δηλαδή με άλλο καταμερισμό του παραγόμενου πλούτου, θα έκανε πραγματικότητα το όραμα, που από τον Αριστοτέλη πέρασε στον Μαρξ, για την απελευθέρωση του ανθρώπου και την ανάπτυξη της δημιουργικότητας. Αντ' αυτού, αντί να δούμε πώς θα ενσωματώσουμε στις κοινωνίες μας τις καινοτομίες μας, έχουμε τον "ρεαλισμό" της μακροχρόνιας ανεργίας και της θεσμοποιημένης φτώχειας. Γι' αυτό ακριβώς η διαπραγμάτευση αυτών των ημερών έχει μπει στο επίκεντρο του παγκόσμιου ενδιαφέροντος. Αποτελεί ένα πρώτο, μικρό βήμα, για έναν άλλο κόσμο. Έναν άλλο ρεαλισμό, των ανθρώπων.
