Δύσκολα κρύβεται η ικανοποίηση και η ανακούφιση κάποιων (αρκετών) αναλυτών, για την τροπή που έχουν πάρει τα πράγματα. Σε σχέση με την προοπτική της χώρας για την μετά το παρόν Μνημόνιο εποχή. Για το γεγονός δηλαδή ότι, όπως όλα δείχνουν, δεν υπάρχει περίπτωση να ξεφύγουμε εύκολα από επιτηρήσεις, από «προγράμματα», από μνημόνια κάθε λογής. Δεδομένου ότι οι διεθνείς αγορές αλλά και η εγχώρια χρηματαγορά δεν «μάσησαν» με τα φιλόδοξα σχέδια, με το "success story" του Σαμαρά και του Βενιζέλου για οριστική έξοδο. Ούτε καν με τα «θριαμβευτικά» αποτελέσματα των stress test για τις ελληνικές τράπεζες...
ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΗ ΠΑΪΚΟΥ
Πρόκειται για κείνους τους αναλυτές, τους δημοσιολογούντες εν γένει, που από την αρχή μας έλεγαν ότι «το Μνημόνιο είναι ευλογία», ότι «κι αν δεν υπήρχε το Μνημόνιο θα έπρεπε να το εφεύρουμε», ότι «το μνημόνιο αποτελεί -έτσι κι αλλιώς- το μοναδικό σοβαρό σχέδιο για την πορεία της χώρας». Και που δεν αναθεώρησαν, κατ' ελάχιστο, επί τη θέα των καταστροφικών για την ελληνική κοινωνία συνεπειών του. Πρόκειται για κείνους που τώρα τρομάζουν με το ενδεχόμενο να μείνουμε «απροστάτευτοι», να εγκαταλειφθούμε στην τύχη μας, να κάνουμε μονάχοι κουμάντο στα του οίκου μας. Αισθάνονται ασφάλεια με τα Μνημόνια, είναι φανερό. Άσε δε το κορυφαίο, για τη συνείδησή τους, σχετικό επιχείρημα. Αφού έφαγε πόρτα -υποστηρίζουν- ο Σαμαράς από τις αγορές, σκέψου τι έχει να πάθει ο Τσίπρας.
Πρόκειται για κείνους τους αναλυτές που τρομάζουν με το ενδεχόμενο η «μικρά πλην τιμία Ελλάς» (ορολογικό κατάλοιπο από άλλες, παλιότερες, όχι και τόσο διαφορετικές πάντως εποχές) να αμφισβητήσει την αυθεντία των αγορών. Ή ακόμη και ν' αγνοήσει τους διεθνείς, τους ευρωπαϊκούς εν προκειμένω, συσχετισμούς. Πολύ περισσότερο να διανοηθεί να τους πάει κόντρα. Εκείνους τους αναλυτές που θεωρούν ότι η όποια απόπειρα αμφισβήτησης των δεδομένων συσχετισμών αποτελεί τουλάχιστον βλασφημία. Των συσχετισμών που θέλουν τη Γερμανία της Μέρκελ κυρίαρχη του ευρωπαϊκού παιχνιδιού. Και τη συντηρητική ευρωπαϊκή πλειοψηφία περιχαρακωμένη, δογματικά αναλλοίωτη. Εκείνους εντέλει που θεωρούν πως η όποια απόπειρα ασέβειας και απειθαρχίας απέναντι στην ισχύ των συσχετισμών αποτελεί άλμα στο κενό. Στον γκρεμό συγκεκριμένα...
Αν τότε...
Αλίμονο αν δεν λογαριάζει κανείς τους συσχετισμούς. Εννοείται. Αλίμονο αν δεν τους συνυπολογίζει στις αποφάσεις του. Θα ήταν τρελός. Και οι κινήσεις του θα έμοιαζαν με γροθιά στο μαχαίρι. Αλίμονο, από την άλλη μεριά, αν τους αντιμετώπιζε με παραλυτικό δέος, ή με διάθεση πλήρους, άνευ όρων υποταγής. Αν δεν αντιλαμβανόταν πως τίποτα δεν είναι δεδομένο. Πως και οι συσχετισμοί έχουν κι αυτοί τις ρωγμές τους. Και πως όχι σπάνια υποχωρούν ή, έστω, ελίσσονται. Το έχει δείξει η ιστορία πολλάκις και πολλαπλώς. Και, πάντως, οι δυσμενείς συσχετισμοί δεν μπορεί να αποτελούν τη μοναδική παράμετρο, το αποκλειστικό κριτήριο για τη διαμόρφωση της πολιτικής των εθνών, των χωρών, των λαών. Προκειμένου μάλιστα για χώρες, για λαούς που έχουνε φτάσει κιόλας στο αμήν.
- Αν το 1940 μοναδικό κριτήριο επιλογών ήταν οι συσχετισμοί δύναμης, θα έπρεπε να πούμε στον Μουσολίνι ορίστε, περάστε.
- Αν το 1941 μοναδικό κριτήριο επιλογών ήταν οι συσχετισμοί δύναμης (τότε κατά μείζονα λόγο), δεν θα έπρεπε να πέσει ούτε τουφεκιά στο Ρούπελ.
- Αν την περίοδο 1941-1944 μοναδικό κριτήριο επιλογών ήταν οι συσχετισμοί δύναμης, δεν θα έπρεπε να οργανωθεί η Εθνική Αντίσταση επ' ουδενί. Είναι εξάλλου γνωστή η -και τότε- γραμμή της συνεργασίας με τις αρχές κατοχής, μπας και γλιτώσουμε τα χειρότερα. Ακόμη και των Τσολάκογλου, των Λογοθετόπουλων και των Ράλληδων οι προθέσεις δεν ήταν μόνο ευτελείς. Ίσως, πίστευαν κιόλας ότι μπορεί κάτι να περισώσουν. Άσε που σημαντική μερίδα του λαού είναι γνωστό ότι υποστήριζε πως η Εθνική Αντίσταση οδηγεί αναπότρεπτα σε αντίποινα και στην ακόμη μεγαλύτερη εξαθλίωση του λαού. Και πως, σε κάθε περίπτωση, η λύση θα δοθεί έξωθεν. Οπότε ας κάτσουμε στ' αυγά μας.
- Αν την περίοδο 1967-1974 μοναδικό κριτήριο επιλογών ήταν οι συσχετισμοί δύναμης, δεν θα έπρεπε να αντισταθεί κανείς στη χούντα. Ήταν και τότε πολλοί (οι περισσότεροι;) που υποστήριζαν πως δεν έχει κανένα νόημα. Και πως η χούντα θα πέσει όταν και αν το θελήσουν οι Αμερικανοί. Οπότε τζάμπα κόπος. Και τζάμπα αίμα.
- Αν το 1973 μοναδικό κριτήριο επιλογών ήταν οι συσχετισμοί δύναμης, δεν θα έπρεπε να είχε γίνει η Νομική, δεν θα έπρεπε να είχε γίνει το Πολυτεχνείο. Θα έρθουν τα χειρότερα, προειδοποιούσαν οι «σώφρονες». Θεώρησαν μάλιστα ότι δικαιώνονται όταν, αμέσως μετά το Πολυτεχνείο, τον Παπαδόπουλο αντικατέστησε ο Ιωαννίδης. Αδυνατώντας να δουν λίγο παραπέρα.
Ασεβείς και βέβηλες θα βρει κάποιος τις ιστορικές αναφορές και τις συσχετίσεις με τα σημερινά εθνικά διλήμματα. Και μπορεί να έχει δίκιο. Δείχνουν παρ' όλα αυτά πως σε στιγμές δύσκολες, χρειάζεται καμιά φορά και λίγη «αποκοτιά». Ή μάλλον αυτό που οι πολλοί ονομάζουν αποκοτιά. Και ότι, πάντως, αν στις κρίσιμες για τους λαούς φάσεις καμπής αποκλειστικό κριτήριο επιλογών ήταν οι συσχετισμοί δύναμης, οι κατά κανόνα δυσμενείς, τότε δεν θα είχε προχωρήσει ούτε ρούπι η Ιστορία...