Η υπουργική απόφαση με την οποία αναγνωρίζεται το αυτονόητο δικαίωμα νοσοκομειακής και φαρμακευτικής περίθαλψης σε 2 εκατ. ανασφάλιστους Έλληνες-θύματα του Μνημονίου, έστω με καθυστέρηση και εν μέρει, ασχολείται με το πρόβλημα της υγειονομικής φτώχειας, που αντιμετωπίζει ένας στους τρεις Έλληνες. Με την οικονομική ύφεση, τη διάλυση της μικρομεσαίας απασχόλησης, την εξάπλωσής της ανεργίας και την καθιέρωσή της ως μόνιμου φαινομένου ακόμη και για την περίοδο των μικρών εκλάμψεων "ανάπτυξης", οι ανασφάλιστοι πολίτες θα αποτελούν διαρκή πραγματικότητα. Πρόκειται για ένα φαινόμενο που μπορεί να μειωθεί, αλλά δεν θα εκλείψει αν συνεχιστεί η στρατηγική της εσωτερικής υποτίμησης.
Λόγοι στοιχειώδους αυτοσυντήρησης του συστήματος επέβαλαν την αντιμετώπιση του φαινομένου, διότι η έκταση και η έντασή του, ως παράπλευρη απώλεια εξαιτίας του Μνημονίου, έχουν προσλάβει χαρακτήρα ανθρωπιστικής κρίσης. Άλλωστε, η ίδια η τρόικα, αντιλαμβανόμενη τις επιπτώσεις του φαινομένου ακόμη και για την αναπαραγωγή της εργατικής δύναμης, είχε συμπεριλάβει τη σχετική ρύθμιση στα προαπαιτούμενα της δόσης του Ιουλίου.
Αυτό ως προς τα αυτονόητα, που η εφαρμογή τους δεν προσφέρεται για πανηγυρισμούς. Τα ερωτήματα, ωστόσο, που γεννώνται είναι κρίσιμα. Ο υπ. Υγείας Μ. Βορίδης είπε ότι δεν φτάνουν οι διατιθέμενοι δημόσιοι πόροι για την Υγεία και (χωρίς να θιγούν οι ντιρεκτίβες της τρόικας) θα ζητήσει οριζόντια ενίσχυση από τους προϋπολογισμούς των άλλων υπουργείων. Ακόμη δεν γνωρίζουμε πόσα και από πού ακριβώς. Μήπως το αίτημα θα μεταφέρεται από υπουργείο σε υπουργείο; Ο ίδιος παραδέχτηκε ότι η ασφάλιση των ανασφάλιστων συμπολιτών μας θα κοστίσει 340 εκατ. ευρώ. Θα μου πείτε, η κυβέρνηση βρήκε μέσα σε ένα βράδυ 150 εκατ. ευρώ για τα μισθολογικά των δικαστών και θα βρει περίπου 1 δισ. ευρώ για τους ενστόλους. Δεν θα βρει για τους ανασφάλιστους;
Δεν προτρέχουμε, αλλά το πιθανότερο είναι η αναγκαία ασφάλιση των ανασφάλιστων συμπολιτών μας να γίνει από τα ήδη κατακρεουργημένα κονδύλια του κρατικού προϋπολογισμού για την Υγεία. Η δημόσια φαρμακευτική δαπάνη έχει συμπιεστεί για τους ασφαλισμένους και το πιθανότερο είναι να συμπιεστεί δραματικά, εάν από τον ίδιο κωδικό καλυφθούν και οι ανάγκες των ανασφάλιστων. Ο ίδιος φόβος υπάρχει και για τη νοσοκομειακή περίθαλψη, καθώς οι λειτουργικές δαπάνες των δημόσιων νοσοκομείων έπεσαν κατά 45%, προκειμένου να επιτευχθεί το περιβόητο "πρωτογενές πλεόνασμα". Άλλωστε, υπάρχει αρνητική εμπειρία από την εποχή της "απλόχερης κοινωνικής πολιτικής" της πρώτης κυβέρνησης Άνδ. Παπανδρέου, τότε που κατά δεκάδες χιλιάδες οι επαναπατρισθέντες πολιτικοί πρόσφυγες προστέθηκαν στο ΝΑΤ και σε άλλα Ταμεία, χωρίς να αναλάβει το κράτος τα έξοδα της ασφάλισής τους, με αποτέλεσμα να αρχίσει το βούλιαγμα ανθηρών, μέχρι τότε, Ταμείων.
Το κυβερνητικό σχέδιο μοιάζει λοιπόν με "μνημόσυνο με ξένα κόλυβα". Σε κάθε περίπτωση, αυτή η αναγκαία κίνηση για την ασφάλιση των συμπολιτών μας εντάσσεται στο συνολικό πλαίσιο υποβάθμισης της δημόσιας υγείας, με αποτέλεσμα να δημιουργείται ένα "μίζερο ΕΣΥ" και να προκαλείται χώρος για την ιδιωτική αγορά ιατρικών υπηρεσιών. Όποιος έχει θα γιατροπορεύεται αξιόπιστα. Οι υπόλοιποι θα "φιλοξενούνται" σε υποβαθμισμένα νοσοκομεία, που θα μοιάζουν ολοένα και περισσότερο με αναρρωτήρια. Τα δημόσια νοσοκομεία, στην ευτυχέστερη για τον ασθενή περίπτωση, θα διαβαθμιστούν, με τη μεγάλη πλειονότητά τους να υποβαθμίζεται. Όπως προκύπτει από διάταξη που συζητήθηκε χτες στη Βουλή, στα δημόσια νοσοκομεία θα καθιερωθούν απογευματινά ιδιωτικά χειρουργεία. Μήπως με αυτή τη ρύθμιση, η οποία απαντά σε προβλήματα λειτουργίας των νοσοκομείων, εισάγεται κριτήριο "επιχειρηματικού ανταγωνισμού" ανάμεσα στα δημόσια και τα ιδιωτικά νοσηλευτήρια;