Η εξέλιξη του τουρισμού στον τόπο μας έχει ενδιαφέρουσα ιστορία. Ξεκινώντας από τους περιηγητές του 19ου αιώνα και ίσως ακόμη προγενέστερα. Όταν η Ελλάδα θεωρήθηκε κοιτίδα του δυτικού πολιτισμού, σύμφωνα με τα προτάγματα του Διαφωτισμού, με τα ακόμη πλήρως απροστάτευτα «ερείπια» να το μαρτυρούν. Μην ξεχνάμε και τον Έλγιν. Τον 20ό αιώνα, τα πράγματα επιταχύνονται. Τα τουριστικά ρεύματα αυξάνονται εντυπωσιακά, ενώ η Ελλάδα αναδεικνύεται όχι μόνον ως κοιτίδα πολιτισμού, αλλά και ως χώρα ιδιαίτερου φυσικού κάλλους. Με τα greek islands (Μύκονος, Ύδρα, Κρήτη, κ.λπ.) να καταλαμβάνουν εξέχουσα θέση στο διεθνές φαντασιακό. Το 1926 ιδρύεται ο ΕΟΤ. Παράλληλα, η Αρχαιολογική Υπηρεσία κάνει εξαιρετική δουλειά για να προστατεύσει τα μνημεία, αν και η αρχαιοκαπηλία δεν εξαφανίζεται. Η δικτατορία των συνταγματαρχών επενδύει στον μαζικό τουρισμό. Πόλοι τουριστικής ανάπτυξης επιλέγονται (Κέρκυρα, Ρόδος, Χαλκιδική), ενώ μεγάλα ξενοδοχεία ανεγείρονται με πολύ μεγάλες οικονομικές ευκολίες και με σχεδόν συνοπτικές διαδικασίες. Σκάνδαλα αμέτρητα. Πρόκειται για ξενοδοχεία που, εκτός των άλλων, καταστρέφουν στην πράξη τον λόγο για τον οποίο οικοδομήθηκαν εκεί όπου οικοδομήθηκαν: το φυσικό κάλλος της αντίστοιχης περιοχής. Ο μαζικός τουρισμός γίνεται αντιληπτός ως πρόβλημα περίπου από τότε που έχει αναχθεί σε μονοκαλλιέργεια. Η ακραία βαρβαρότητα της φράσης «ο τουρισμός συνιστά τη βαριά βιομηχανία της Ελλάδας» το πιστοποιεί με πάσα σαφήνεια. Σχετικά πρόσφατα πάντως, έχουν ήδη γραφεί και συνεχίζουν να γράφονται ενδιαφέρουσες μελέτες που ανατέμνουν το φαινόμενο. Τα ζητήματα που θίγονται είναι αμέτρητα. Τουριστικές κλίμακες, μεγάλες, μεσαίες και μικρές τουριστικές επιχειρήσεις, υποδομές σε όλα τα επίπεδα, ανταγωνισμός με τον τουρισμό τύπου Airbnb, εξειδικευμένες τουριστικές διαδρομές, τουρισμός υγείας, τουρισμός και τοπικές κοινωνίες, τουρισμός και τοπικά προϊόντα, κακές εργασιακές σχέσεις, μαύρα εισοδήματα, περιβαλλοντικά προβλήματα, κ.ο.κ. Ο τουρισμός έχει αναδειχθεί σε κύρια συνιστώσα της καθημερινής ζωής όλων μας. Οφείλουμε, επομένως, να αποκτήσουμε μια στέρεη εικόνα για κάποιες, τουλάχιστον, ψηφίδες αυτών των ζητημάτων. Αρχίζοντας, ίσως, από την αρχή. Ναι, η χώρα μας διαθέτει ιδιαίτερο φυσικό κάλλος. Ναι, η χώρα μας συνιστά σχεδόν ολόκληρη μνημείο των πολιτισμών που άνθισαν εδώ στο πέρασμα των αιώνων. Ναι, οι κάτοικοί της χαρακτηρίζονται ακόμη πολύ συχνά από την αρχαία αρετή της φιλοξενίας. Ναι, υπάρχει μεσογειακή διατροφή και ιδιαίτερα ελληνικά προϊόντα σε στεριά και θάλασσα. Οπότε, ναι, η χώρα οφείλει κυριολεκτικά να τιμά τους ξένους που την επισκέπτονται και ο τουρισμός της να δομηθεί ανάλογα. Όπως, όμως, οφείλει να υπηρετεί και την ευζωία των κατοίκων της, αλλά και τη βιωσιμότητα της ίδιας.
Η ομάδα των Παρεμβάσεων
