Εκτός του ελληνικού επιχειρηματικού DNA είναι η καινοτομία. Αυτό τουλάχιστον προκύπτει από την επίσημη στατιστική έρευνα για την καινοτομία στις ελληνικές επιχειρήσεις την τριετία 2012-2014, η οποία πραγματοποιήθηκε από το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (ΕΚΤ) σε συνεργασία με την Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ).
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, μπορεί οι ελληνικές επιχειρήσεις να εμφανίζονται καινοτόμες σε ποσοστό 51%, καθώς εφάρμοσαν έναν τουλάχιστον τύπο καινοτομίας: νέα ή σημαντικά βελτιωμένα προϊόντα (καινοτομία προϊόντος), νέες ή σημαντικά βελτιωμένες διαδικασίες (καινοτομία διαδικασίας), νέες οργανωσιακές μεθόδους (οργανωσιακή καινοτομία), νέες μεθόδους μάρκετινγκ (καινοτομία μάρκετινγκ), ωστόσο από τα ποιοτικά στοιχεία της έρευνας γίνεται εμφανές ότι το ελληνικό επιχειρείν, και δη η συντριπτική πλειοψηφία από το ποσοστό των μη καινοτόμων επιχειρήσεων που αγγίζει το 49%, για πολύ συγκεκριμένους λόγους δηλώνει πως δεν υπάρχει ο λόγος και η ανάγκη για καινοτομία.
Συγκεκριμένα, ποσοστό 74,6% των επιχειρήσεων που ανήκουν στις μη καινοτόμες αναφέρουν πως δεν υπάρχει λόγος / ανάγκη για καινοτομία διότι είναι χαμηλή η ζήτηση για καινοτομίες στην αγορά της επιχείρησής τους, γιατί δεν υπάρχουν καλές ιδέες, επειδή ο ανταγωνισμός είναι χαμηλός στην αγορά που δραστηριοποιούνται αλλά και λόγω ύπαρξης προηγούμενων καινοτομιών.
Από την άλλη πλευρά πάντως υπάρχει και ένα σημαντικό ποσοστό 25,4% των επιχειρήσεων που δεν καινοτόμησαν την τριετία 2012-2014 διότι, όπως δήλωσαν στην έρευνα, τα εμπόδια για την υλοποίησή της ήταν πολύ μεγάλα. Ποια ήταν τα εμπόδια; Σύμφωνα με τους ίδιους, η έλλειψη ιδίων κεφαλαίων, η έλλειψη πίστωσης ή ιδιωτικών επενδυτικών κεφαλαίων, οι δυσκολίες στην απόκτηση κρατικών επιχορηγήσεων ή επιδοτήσεων στην καινοτομία, η αβέβαιη ζήτηση της αγοράς για τις ιδέες της επιχείρησης τους για καινοτομία. Επίσης ως ανασταλτικούς παράγοντες ανέφεραν τον υψηλό ανταγωνισμό στην αγορά που δραστηριοποιούνται, στην έλλειψη καταρτισμένου προσωπικού στην επιχείρηση τους αλλά και στην έλλειψη εταίρων συνεργασίας.
Η θέση της Ελλάδας στην Ευρώπη
Με βάση τα αποτελέσματα της έρευνας (σ.σ.: το δείγμα ήταν 14.000 περίπου ελληνικές επιχειρήσεις με 10 εργαζόμενους και άνω, σε διάφορους κλάδους οικονομικής δραστηριότητας) και τα στατιστικά στοιχεία της πανευρωπαϊκής έρευνας (Community Innovation Survey) για την καινοτομία και τις καινοτομικές δραστηριότητες των επιχειρήσεων στην Ε.Ε., προκύπτει ότι το ποσοστό των καινοτόμων ελληνικών επιχειρήσεων υποχώρησε από το 52,3% που ήταν το 2012 σε 51% το 2014. Σε ό,τι αφορά τη θέση της Ελλάδας στην Ε.Ε., σύμφωνα με τα στοιχεία του 2014 κατέλαβε τη 14η θέση, από την 11η θέση που βρισκόταν το 2012. Πάντως το ποσοστό των καινοτόμων ελληνικών επιχειρήσεων είναι πάνω από τον μέσο όρο της Ε.Ε. των 28 που το 2014 ήταν στο 48,9%.
Οι κλάδοι με τα υψηλότερα ποσοστά καινοτομίας
Φαρμακευτικά προϊόντα, ηλεκτρολογικός εξοπλισμός, ηλεκτρονικοί υπολογιστές, ποτοποϊα, χαρτοποιϊα, βιομηχανία τροφίμων
Μπορεί στον μέσο όρο της χώρας οι καινοτόμες επιχειρήσεις να αποτελούν το 51% του συνόλου, ωστόσο υπάρχουν και κάποιοι κλάδοι της μεταποίησης όπου είναι πολύ πιο καινοτόμοι. Πρώτος των πρώτων ο κλάδος της παραγωγής βασικών φαρμακευτικών προϊόντων και σκευασμάτων όπου το ποσοστό καινοτομίας φθάνει στο 78,3%, με την κατασκευή ηλεκτρολογικού εξοπλισμού να ακολουθεί με ποσοστό 72,7%, την κατασκευή ηλεκτρονικών υπολογισμών, ηλεκτρονικών και οπτικών προϊόντων να φθάνει στο 70,3%. Έπεται η ποτοποιία με ποσοστό 68%, η χαρτοποιία με 55,7% και η βιομηχανία τροφίμων με ποσοστό 54,7%.
