Οι γυναίκες και εν γένει η θηλυκότητα είναι ο στόχος. Βάλλονται και λοιδορούνται σε κάθε «ευκαιρία» πραγματικής ή τεχνητής έντασης που θα δοθεί. Ο εξουσιαστικός δημόσιος λόγος των ανδρών εύκολα εκτρέπεται σε ακραίο σεξισμό όταν επιτίθενται λεκτικά. Ο πραγματικός στόχος είναι ο εξοβελισμός των γυναικών από τη δημόσια σφαίρα.
Και δεν είναι μόνο ο τηλεοπτικός λόγος των μίντια ή των πολιτικών στα πάνελ. Οι γυναίκες στοχοποιούνται με υποτιμητικά σχόλια και εκφράσεις συχνά επειδή εξέφρασαν μια αντίθετη άποψη από τον συνομιλητή τους. Η επίδειξη δύναμης των ανδρών με τον σεξισμό και τη στοχοποίηση αλλά και η ανακάλυψη ιδανικών αποδιοπομπαίων τράγων για κάθε δύσκολη περίσταση, ρίχνοντας την ευθύνη πάντα στις γυναίκες, διαιωνίζουν τις ανισότητες, συντηρούν την πατριαρχία αλλά κυρίως δαιμονοποιούν τις γυναίκες. Στο συλλογικό ασυνείδητο η γυναίκα είναι ταυτισμένη με την «κακιά μάγισσα» ή με το όμορφο πλην παμπόνηρο θηλυκό που «ξελογιάζει» και χειραγωγεί τους άντρες. Και τα δύο είναι ισχυρά αρνητικά στερεότυπα που λειτουργούν ανενόχλητα όσο δεν συνοδεύονται από την καταγγελία, την καταδίκη, τη συζήτηση και την ανάλυση γύρω από αυτά.
Αυτός είναι ένας από τους λόγους που είναι τόσο δύσκολο στους συντηρητικούς και υπερσυντηρητικούς κύκλους να αναγνωρίσουν τη γυναικοκτονία ως έμφυλο έγκλημα. Γιατί η ευθύνη πάντα βαραίνει τη γυναίκα. Ακόμα κι όταν τη σκοτώνουν.
Το τίμημα της ορατότητας στον δημόσιο βίο είναι πανάκριβο
Με τη διεκδίκηση της ορατότητάς τους στον δημόσιο βίο οι γυναίκες απέκτησαν δικαιώματα και ελευθερία γνώμης και δράσης. Ωστόσο, το τίμημα είναι πανάκριβο. Όσο διεκδικούν να έχουν άποψη και ρόλο τόσο δαιμονοποιούνται.
Αν συμβεί μάλιστα ένα γεγονός ακραίο ή μια σοβαρή αστοχία, τα μίντια και οι συντηρητικοί κύκλοι αμέσως θα αναζητήσουν να βρουν τη γυναίκα που βρίσκεται από πίσω. Θα εστιάσουν σ’ αυτή σαν να μην υπήρχαν άλλοι παράγοντες που οδήγησαν στην αποτυχία. Άλλωστε, η ταύτιση της γυναίκας με την «καταστροφή» έρχεται από ένα μακραίωνο στερεότυπο και επιβιώνει ανά τους αιώνες. Το λέει άλλωστε και το λαϊκό άσμα, «γεννήθηκες για την καταστροφή», αποτυπώνοντας ακριβώς αυτό το στερεότυπο.
Τα ακροδεξιά και μισογύνικα αντανακλαστικά ενεργοποιήθηκαν άμεσα μετά τη δολοφονική επίθεση στον Ντόναλντ Τραμπ. Οι γυναίκες της ασφάλειάς του έγιναν στόχος υπερσυντηρητικών, μισογύνιδων, ακροδεξιών και σωρεία μαινόμενων χρηστών τις θεώρησαν υπεύθυνες γιατί δεν τον προστάτευσαν. Ενδεικτικό το σχόλιο του influencer Γκίντερ Ίγκλμαν σε μια πράκτορα της Μυστικής Υπηρεσίας: «Πήγαινε καλύτερα να φτιάχνεις σάντουιτς».
Καθημερινά στον δημόσιο λόγο και σε όλες τις βαθμίδες του -συνδικαλιστικός, επαγγελματικός, πολιτικός-, για να μην μιλήσουμε για την «καθημερινότητα» του σεξιστικού χιούμορ, οι άντρες ζητούν επιτακτικά από τις γυναίκες να σωπάσουν ώστε ο δικός τους λόγος και η επιβολή της εξουσίας τους να μην διακινδυνεύονται. Εξοβελίζουν τη διαφορετικότητα σε μια πατριαρχική κοινωνία που τα όριά της στενεύουν όλο και περισσότερο, με το «νταηλίκι» να τείνει να εμπεδωθεί ως ηγεμονική υποκουλτούρα. Το θλιβερό γεγονός με τον ξυλοδαρμό 16χρονου στα Ανώγεια γιατί φορούσε σκουλαρίκι και βερμούδα δυστυχώς είναι ένα τέτοιο βίαιο γεγονός...
Η 41χρονη Γεωργία στην Καλαμαριά, η 45χρονη στο Ζεφύρι, η 29χρονη στο Ηράκλειο της Κρήτης, η 87χρονη στη Θεσσαλονίκη, η 73χρονη στην Αλεξανδρούπολη, η Ενκελέιντα στο Μενίδι, η 11χρονη Βασιλική στον Πύργο, η Κυριακή Γρίβα στους Αγίους Αναργύρους, η Αρετή στην Αμφιλοχία. Εννέα γυναίκες έχασαν τη ζωή τους από την αρχή του έτους γιατί κάποιοι άντρες, επειδή τις θεωρούν κτήμα τους, τους αφαίρεσαν το δικαίωμα στην αυτεξούσια ύπαρξη. Ένα δικαίωμα που έχει κάθε ον στον πλανήτη. Πολλές από αυτές έκαναν ό,τι μπορούσαν για να σωθούν. Είχαν καταγγείλει ξυλοδαρμούς, ενδοοικογενειακή βία. Κάποιες είχαν panic button. Κάποιες χλευάστηκαν από την Πολιτεία όταν ζήτησαν την προστασία που κάθε κράτος οφείλει να παρέχει. Να μην τις ξεχνάμε. Αυτό το τραγικό μέτρημα οφείλουμε να μην το χάνουμε γιατί θα σημαίνει προδοσία...
Τα έμφυλα στερεότυπα καλά κρατούν, και τελευταία όλο και περισσότερες φωνές στα μίντια δείχνουν τον δρόμο της επιστροφής στο σπίτι για τις γυναίκες. «Δεν υπάρχει γυναικεία ζωή χωρίς τους άντρες» βοά η μιντιακή γνώμη και τα μέσα προβάλλουν όσες και όσους εμφορούνται από αντιφεμινιστικά και μισογύνικα σύνδρομα. «Η γυναίκα πρέπει να κάνει κωλοτούμπες όταν μπαίνει ο άντρας στο σπίτι» συστήνει γνωστή τραγουδίστρια. «Η θέση της γυναίκας στην κοινωνία είναι μόνο μία: η ανατροφή των παιδιών της και η στήριξη του συζύγου της» λέει παίκτης ριάλιτι στον ΣΚΑΪ και χαίρει προβολής. Το ίδιο και ο ηθοποιός που θεωρεί μαγκιά να έχει σύντροφο μια γυναίκα είκοσι χρόνια μικρότερή του! Θα μου πείτε, εδώ ολόκληρος εν ενεργεία υφυπουργός είπε ότι «το θηλυκό είναι για άλλες δουλειές, για να τίκτει» και υποστήριξε πως η «γυναικοκτονία έχει μια βιολογική βάση», ο μιντιακός συρφετός δεν θα το πράξει;
Η Τζέιν Όστιν συγκαταλέγεται στους σπουδαιότερους συγγραφείς της Βρετανίας. Στο έργο της ανέδειξε τις ανισότητες που βίωναν οι γυναίκες της εποχής της, αποκλεισμένες πλήρως από την εργασία, όταν αναγκάζονταν να μπουν στο «παζάρι» του γάμου για να έχουν μια ζωή. Εξέδωσε τα μυθιστορήματά της ανώνυμα. Δεν παντρεύτηκε ποτέ. Πέθανε στις 18 Ιουλίου του 1817.
Σημείωση: Τώρα που θα τρέξετε (όσες και όσοι μπορείτε) σε παραλίες και βουνά, μείνετε μακριά από «άντρακλες» και καταδικάστε την περιρρέουσα ματσίλα. Αφήστε τις μεζούρες κάτω και μην ανέχεστε το body shaming. Ζούμε όπως θέλουμε και κανείς δεν θα μας πει ούτε τι να κάνουμε, ούτε τι να φορέσουμε, ούτε αν είμαστε αδύνατες, χοντρές, μεσαίες. Είμαστε όλ@ όμορφ@ και λαμπερ@!
Ξανά μαζί στις 18 Αυγούστου.
