Το κείμενο αυτό ήρθε σε γνώση της ΑΥΓΗΣ. Και διαπιστώνεται ότι ανάμεσα στις διατάξεις του, που ρυθμίζουν τα όποια διμερή θέματα μεταξύ εργοδοσίας και εργαζομένων, υπάρχει μία που προκαλεί ιδιαίτερη εντύπωση.
Συγκεκριμένα, η παράγραφος 6.1 λέει:
«Τα συμβαλλόμενα μέρη δηλώνουν ότι με την υπογραφή της παρούσας, πέραν των ρυθμίσεων που προβλέπονται σε αυτήν και καλύπτονται από αυτήν, αποσκοπούν και στην καθιέρωση εργασιακής ειρήνης στον χώρο της ΕΡΤ Α.Ε. κατά τη διάρκεια ισχύος της και δεσμεύονται ότι θα καταβάλλουν κάθε προσπάθεια προς αποφυγή κάθε διατάραξης του κλίματος αυτού. Τυχόν ερμηνευτικά ζητήματα κατά την εφαρμογή της ΕΣΣΕ θα επιλύονται με καλή πίστη και διάλογο».
Εργασιακή ειρήνη και απεργία
Η διάταξη αύτη προκαλεί εντύπωση κι αυτό γιατί η έννοια της «εργασιακής ειρήνης» είναι εντελώς ακαθόριστη και το τι θα μπορούσε να διαταράξει το κλίμα της σε έναν εργασιακό χώρο εντελώς υποκειμενικό. Υπάρχουν εργασιακοί χώροι όπου διατάραξη της εργασιακής ειρήνης, κατά την άποψη της εργοδοσίας, θα μπορούσε να θεωρηθεί η διανομή μιας προκήρυξης, η ενημέρωση των εργαζόμενων από το σωματείο τους ή ακόμα και μια συμβολική διαμαρτυρία – όπως, π.χ., αυτές που έγιναν το καλοκαίρι στον καλλιτεχνικό χώρο για την αναστολή φυλάκισης του Λιγνάδη. Αλλά ας υποθέσουμε ότι στη δημόσια τηλεόραση μιας δημοκρατικής χώρας δεν μιλάμε γι’ αυτό. Η βασική ενέργεια που οι εργοδότες θεωρούν «διατάραξη της εργασιακής ειρήνης» είναι η απεργία. Η οποία, όμως, αποτελεί συνταγματικό δικαίωμα.
Οπως επισήμαναν στην ΑΥΓΗ συνδικαλιστές, φαίνεται πως η ρήτρα αυτή έχει προφανή στόχο να υπονομεύσει το δικαίωμα των εργαζομένων στην απεργία. Ο πιθανότερος λόγος για τον οποίο έχει συμπεριληφθεί μέσα στη σύμβαση είναι για να μπορεί η διοίκηση να την επικαλεστεί σε περίπτωση αντιδικίας με τους εργαζόμενους για το αν μια απεργία είναι παράνομη και καταχρηστική. Θα μπορεί δηλαδή να ισχυριστεί στο δικαστήριο πως, ανεξάρτητα από τους λόγους για τους οποίους προκηρύσσεται η απεργία, οι εργαζόμενοι δεσμεύονται ότι θα διασφαλίσουν την εργασιακή ειρήνη. Άρα κάθε κινητοποίησή τους παραβιάζει τη συλλογική σύμβαση εκ προοιμίου.
Αμφίβολη η νομιμότητά της
Το δικαίωμα της απεργίας έχει, φυσικά, υπονομευθεί σχεδόν ολοκληρωτικά από τον νόμο Χατζηδάκη, ο οποίος παρέχει τεράστιες δυνατότητες να κηρυχθεί μια απεργία παράνομη και καταχρηστική για τυπικούς λόγους. Φαίνεται πως στην κυβέρνηση Μητσοτάκη και στους επιτελικούς της αυτό δεν είναι αρκετό. Το περασμένο καλοκαίρι το δικαστήριο κήρυξε νόμιμη μια απεργία των εργαζόμενων στο Εθνικό Θέατρο με αποτέλεσμα να ματαιωθεί μία παράσταση στο Αρχαίο Θέατρο της Επιδαύρου (ας σημειωθεί ότι ο λόγος της απεργίας ήταν το αυξημένο κόστος διαμονής στην Επίδαυρο, το οποίο οι εργαζόμενοι θα έπρεπε να πληρώσουν από την τσέπη τους). Οι φύλακες λοιπόν έβαλαν γνώση. Και για να αποφύγουν ακόμα και την παραμικρή «γκέλα» στα δικαστήρια, φυσάνε το γιαούρτι εξοπλίζοντας με ρήτρες εργασιακής ειρήνης τις συλλογικές συμβάσεις.
Δικηγόροι ειδικευμένοι στα εργασιακά θέματα, με τους οποίους μίλησε η ΑΥΓΗ, εξήγησαν ότι οι ρήτρες εργασιακής ειρήνης δεν είναι σπάνιες στις συλλογικές συμβάσεις. Συνήθως όμως αφορούν συγκεκριμένα θέματα - μπορεί, δηλαδή, να δεσμεύουν το σωματείο ότι δεν θα κηρύξει απεργία για μια συγκεκριμένη διαφορά που μπορεί να προκύψει. Είναι όμως πρωτοφανές η ρήτρα εργασιακής ειρήνης να αφορά το σύνολο των διαφορών που μπορούν να προκύψουν από την εφαρμογή μιας συλλογικής σύμβασης εργασίας. Σε αυτή την περίπτωση είναι υπερβολικά δεσμευτική για το σωματείο και η νομιμότητά της είναι εξαιρετικά αμφίβολη.
