Ήταν Απρίλιος του 1997 όταν ο Έξελερ, ένα από τα σπουδαιότερα άλογα στην ιστορία των ιπποδρομιών, έπαιρνε τον δρόμο για ένα άθλιο σφαγείο κάπου στη Σουηδία. Μετά από μια εκπληκτική καριέρα στους ιπποδρόμους των ΗΠΑ όπου ο Έξελερ είχε με τις νίκες του χαρίσει στον ιδιοκτήτη του εκατομμύρια δολάρια, ακολούθησε και αυτός την τύχη των χιλιάδων αλόγων του ιπποδρόμου που κάθε χρόνο σφάζονται για να πουληθεί το κρέας τους σε εταιρείες ζωοτροφών έναντι μερικών εκατοντάδων δολαρίων ή ευρώ, καθώς οι ιδιοκτήτες τους θεωρούν ως περιττό έξοδο το να τα αφήσουν να γεράσουν και να πεθάνουν με αξιοπρέπεια σε κάποια φάρμα.
Ο Έξελερ δεν είχε τραυματιστεί, είχε απλώς εξαντληθεί από τους αγώνες και τις σκληρές προπονήσεις. Δεν μπορούσε πια να φανεί χρήσιμος ούτε ως επιβήτορας, δίνοντας υπεραξία στους απογόνους του. Ήταν πια περιττός.
“Όταν πλησιάσαμε στο σφαγείο, ο Έξελερ μύρισε το αίμα και αγρίεψε” θυμάται η Αν Πάγκμαρ που τον συνόδευσε έως τον θάνατό του και περιγράφει με ανατριχιαστικές λεπτομέρειες το πώς οι άνδρες του σφαγείου έδεσαν τα άλλοτε φτερωτά του πόδια του αλόγου και πώς το αποκεφάλισαν. Όταν έγινε γνωστή η σφαγή του Έξελερ, ένα τεράστιο κύμα συγκίνησης και οργής για την τύχη των αλόγων του ιπποδρόμου ξέσπασε τόσο στις ΗΠΑ όσο και στην Ευρώπη, ανοίγοντας τον δρόμο για τη δημιουργία εκατοντάδων ιδρυμάτων και οργανώσεων υπέρ της προστασίας αυτών των ζώων. Είναι χαρακτηριστικό πως ενώ ο Έξελερ, λόγω των επιτυχιών του ως δρομέας, κατέχει περίοπτη θέση στο αμερικανικό Hall of Fame των αλόγων κούρσας, οι υπεύθυνοι δεν τόλμησαν ποτέ να γράψουν κάτω από το όνομά του πώς πέθανε.
Σύμφωνα με στοιχεία που έχουν στη διάθεσή τους διεθνείς οργανώσεις, περίπου 2.000 άλογα ιπποδρόμου σκοτώνονται κάθε χρόνο στις ΗΠΑ και άλλα τόσα σε Βρετανία, Ιρλανδία και Αυστραλία όπου και διεξάγονται οι περισσότεροι αγώνες και εκτός από έναν τεράστιο τζίρο σε στοιχήματα, συγκεντρώνουν συχνά και τα φώτα της δημοσιότητας λόγω της κοσμικής χροιάς τους. Μόνο που μετά τον τερματισμό κάθε αγώνα συνήθως τερματίζονται και κάποιες ζωές εκ των πρωταγωνιστών. Είναι χαρακτηριστικό ότι στις κούρσες υψηλών αποδόσεων τα άλογα εκπαιδεύονται νεαρότατα, πριν τα κόκκαλά τους αναπτυχθούν, και σε πολύ νεαρή ηλικία φτάνουν στο απόγειο των επιδόσεών τους, με αυτό να σημαίνει πως πολύ νωρίς τελειώνει όχι μόνο η καριέρα τους, αλλά πιθανότατα και η ζωή τους.
Άλογα που είτε τραυματίζονται και αντί θεραπείας οδηγούνται για ευθανασία αλλά και άλογα που τελειώνει η καριέρα τους και συνήθως καταλήγουν σε κάποιο σφαγείο, φροντίζοντας πάντα αυτό να μην γίνεται γνωστό μην τυχόν και χαλάσει η δημόσια εικόνα του ευγενούς αυτού αθλήματος, που μόνο ευγενές δεν είναι. Αυτή είναι μια ιστορία που οι πρωταγωνιστές της δεν μπορούν να μας την πουν, γιατί δεν έχουν φωνή να την πουν. Ας γίνουμε λοιπόν η φωνή τους.
Ο νόμος και η Ιταλία
Όσον αφορά την Ελλάδα, όπου από το 2020 απαγορεύεται πλέον η σφαγή αλόγων, τα παροπλισμένα ιπποδρομιακά άλογα συνήθως πωλούνται σε ζωέμπορους με άγνωστη συνήθως κατάληξη, καθώς στη χώρα μας δεν υπάρχει ηλεκτρονική βάση καταγραφής ιπποειδών, αλλαγής ιδιοκτησίας και τόπου διαβίωσης των ιπποειδών, με αποτέλεσμα κανείς να μην γνωρίζει την τύχη τους και πού καταλήγουν και, κυρίως, αν συνεχίζεται η εξαγωγή τους για σφαγή στη γειτονική Ιταλία.
