Συγχρωτισμό εκατοντάδων ανθρώπων σε ενιαίους χώρους, χωρίς επαρκή εξαερισμό, με συσσώρευση απορριμμάτων και αποβλήτων, κακές συνθήκες υγιεινής, ανεπάρκεια στη χορήγηση πόσιμου νερού και κυμαινόμενη ποιότητα και ποσότητα τροφίμων καταγράφει η γνωμάτευση για τις συνθήκες ζωής στα κέντρα φιλοξενίας προσφύγων που διενεργήθηκε με πρωτοβουλία του ΚΕΕΛΠΝΟ.
Στο πλαίσιο υπουργικής απόφασης για την εκτίμηση της κατάστασης δημόσια υγείας, αναπτύχθηκε συνεργασία με τη Διεύθυνση Υγείας της Περιφέρειας Κ. Μακεδονίας, με αποτέλεσμα της δημιουργία κοινού συνεργείου αυτοψίας. Το συνεργείο διενήργησε αυτοψία τεσσάρων ημερών σε 16 κέντρα φιλοξενίας προσφύγων και οι εκθέσεις έχουν κατατεθεί στο ΚΕΕΛΠΝΟ.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, η στέγαση των προσφύγων γίνεται σε αποθήκες εν αχρηστία μετά από βιομηχανική χρήση και οι παλαιότερες χρήσεις «πολλαπλασιάζουν τις πιθανότητες έκθεσης των πληθυσμών αυτών σε γνωστούς ή άγνωστους παράγοντες κινδύνου» τονίζεται στο κείμενο της γνωμάτευσης.
Αναφέρεται ενδεικτικά η περίπτωση του βυρσοδεψείου Καραμανλή, όπου στο νερό που χρησιμοποιείται από τη γεώτρηση για πλύσιμο και ρέει στο χώμα του περιβάλλοντος χώρου εκτιμάται ότι υπάρχουν υψηλές πυκνότητες βαρέων μετάλλων. Στη σκεπή της αποθήκης υπάρχουν ημικατεστραμμένες πλάκες αμιάντου, οι οποίες επιβαρύνουν με ίνες αμιάντου τον εισπνεόμενο αέρα.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα, σύμφωνα με τη γνωμάτευση, είναι ότι όλα τα κέντρα φιλοξενίας βρίσκονται σε πολύ κοντινή ακτίνα τόσο από μεγάλες εστίες αναπαραγωγής ανωφελών κουνουπιών όσο και από μικρότερες, που είναι όμως πολύ παραγωγικές (ορυζώνες Θεσσαλονίκης, κοίτη εκβολής Γαλλικού Ποταμού, λιμνοθάλασσα Καλοχωρίου).
Προτάσεις
Η συνολική εικόνα των κέντρων είναι ανησυχητική, σύμφωνα με τη γνωμάτευση, και η λειτουργία τους «πρέπει να διακοπεί πρώτα απ' όλα για την προστασία της δημόσιας υγείας». Επισημαίνεται ότι, «με δεδομένο το διεθνές πολιτικό πλαίσιο στην αντιμετώπιση του προσφυγικού ρεύματος», είναι «επικίνδυνο» να αντιμετωπίζεται «ως κρίση ολίγων μηνών».
Υπογραμμίζεται ότι «η μακρόχρονη διαβίωση» σε αυτές τις συνθήκες «πολλαπλασιάζει τις πιθανότητες εμφάνισης τροφιμογενών και υδατογενών επιδημιών», καθώς και μεταδιδόμενων από κουνούπια νοσημάτων.
Τούτων δοθέντων, προτείνεται το «ολοκληρωτικό κλείσιμο» των κέντρων φιλοξενίας και «η σταδιακή ένταξη των προσφύγων στον κοινωνικό ιστό».
