No Kings, που σημαίνει όχι μονάρχες, δηλαδή, αυταρχικοί ηγέτες σαν τον Τραμπ που κάνει πόλεμο ερήμην του Κογκρέσου μαζί με τον ομοϊδεάτη του Μπέντζαμιν Νετανιάχου, διακήρυξαν εκατομμύρια αμερικανοί πολίτες το Σάββατο 28 Μαρτίου, με 3.200 διαδηλώσεις σε πενήντα Πολιτείες. Πρόκειται για αντιπολεμικό, αλλά και κίνημα δημοκρατίας που πυροδοτεί το γεγονός ότι ο ακροδεξιός σημερινός πρόεδρος των ΗΠΑ επιτίθεται και στο εσωτερικό κατά των ανθρώπινων δικαιωμάτων σε πολλά πεδία, με πρώτο το μεταναστευτικό.
Οι διαδηλώσεις στις ΗΠΑ βρήκαν μιμητές την ίδια μέρα στην Ευρώπη, ιδιαίτερα στο Λονδίνο, διαψεύδοντας επιπόλαιες εκτιμήσεις «από καθέδρας» ότι αντιπολεμικό κίνημα δεν υφίσταται ή ότι τουλάχιστον δεν κάνει αισθητή την παρουσία του, όπως το 2003, που ΗΠΑ και Βρετανία εισέβαλαν στο Ιράκ επικαλούμενες, αφενός την κατάργηση του τυραννικού καθεστώτος του Σαντάμ και αφετέρου του ιρακινού πυρηνικού οπλοστασίου, το οποίο ήταν στις εκθέσεις της CIA, αλλά στην πραγματικότητα δεν υπήρξε.
Πράγματι, εκείνο το αντιπολεμικό κίνημα ήταν μεγάλο, μαζικό και παγκόσμιας εμβέλειας, έχοντας αφετηρία το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Φόρουμ στην Φλωρεντία, Νοέμβριο του 2002, που στην λήξη του οργάνωσε προληπτική απάντηση στον προετοιμαζόμενο πόλεμο στο Ιράκ, με συγκέντρωση και πορεία μισού εκατομμυρίου.
Σήμερα τόσο το Παγκόσμιο Κοινωνικό Φόρουμ όσο και το Ευρωπαϊκό δεν υφίστανται πρακτικά για διάφορους λόγους και αμφιβάλλω αν είναι εφικτή η επανεκκίνησή τους. Όμως, υπάρχουν οι δυνάμεις και οι ιδέες μέσα στις κοινωνίες για να πυροδοτήσουν νέα αντιπολεμικά κινήματα, όπως και συμβαίνει.
Συνέβη και το 2011, όταν το πυρηνικό ατύχημα στην Φουκουσίμα αφύπνισε τα αντιπυρηνικά αντανακλαστικά του λαού της Γερμανίας μέσα σε ένα βράδυ, με αίτημα την κατάργηση δεκαεπτά πυρηνικών εργοστασίων στην μεγάλη αυτή χώρα της Ευρώπης, ηγέτιδα οικονομική δύναμη στην ΕΕ. Τότε, η καγκελάριος Μέρκελ, μπροστά στο ενδεχόμενο θεαματικής εκλογικής ανόδου του Πράσινου κόμματος, αποφάσισε την κατάργηση των πυρηνικών εργοστασίων της χώρας εντός συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος. Επιλογή, που εμείς είχαμε χαιρετίσει, αν και τότε φαινόταν και κορυφωνόταν στην Ελλάδα ο αντιμνημονιακός αγώνας. Έτερον εκάτερον, είπαμε, δίδαγμα και για το σήμερα.
Τώρα, ως χώρες και κοινωνίες έχουμε ενώπιόν μας τον καταστροφικό πόλεμο ΗΠΑ- Ισραήλ εναντίον του Ιράν, με τις καταστροφικές συνέπειες που συνεπάγεται. Πόλεμος, που όταν ξεκίνησε, 28 Φεβρουαρίου 2026, κάποιοι υπέθεταν ότι πέραν της αναμενόμενης αντίστασης του Ιράν, εύρισκε απέναντί του τουλάχιστον την Κίνα, από τους μεγαλύτερους εισαγωγείς του ιρανικού πετρελαίου.
Αν και με δηλώσεις τους τόσο η ηγεσία της Κίνας όσο και της Ρωσίας καταδίκασαν τον πόλεμο και παρασκηνιακά προμηθεύουν οπλισμό, ίσως και κρίσιμες πληροφορίες στην ηγεσία του Ιράν, η πιο δυναμική αντίδραση στον πόλεμο υπήρξε μέσα στις ίδιες τις ΗΠΑ. Εξέλιξη, που μας υπενθύμισε ότι παλαιότερα, το αντιπυρηνικό-φιλειρηνικό κίνημα είχε χαρακτηριστεί «διπλωματία των λαών», με τις παρεμβάσεις και πιέσεις του στις κυβερνήσεις χωρών της Ευρώπης να μη δεχτούν στο έδαφός τους τα πυρηνικά όπλα μέσου βεληνεκούς, που θα έφερναν πιο κοντά ένα πυρηνικό πόλεμο, δεδομένου ότι αντίστοιχους πυραύλους είχε ήδη εγκαταστήσει η Σοβιετική Ένωση σε χώρες του Συμφώνου της Βαρσοβίας.
Τώρα, η «διπλωματία των πολιτών» στις ΗΠΑ φαίνεται ότι επηρεάζει τις συχνά αντιφατικές αποφάσεις του προέδρου Τραμπ, που σίγουρα φοβάται το πολιτικό και εκλογικό κόστος στις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίο για την Βουλή και Γερουσία, που μπορεί να αλλάξουν τους συσχετισμούς στο Κογκρέσο υπέρ του Δημοκρατικού κόμματος.
Από την άλλη, η ΕΕ έχει ήδη πληγεί οικονομικά και ενεργειακά από τον ήδη πολύχρονο πόλεμο στην Ουκρανία, απειλείται δε συχνά από τον Τραμπ και τον τραμπισμό. Άρα, οι κυβερνήσεις χωρών σαν της Γαλλίας και της Γερμανίας, θα ήταν ανεπανόρθωτα εκτεθειμένες έναντι των αντίστοιχων λαών αν αποφάσιζαν να στείλουν δυνάμεις, όπως τους ζητήθηκε, για τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ. Άλλωστε, προϋπήρξε το παράδειγμα της κυβέρνησης της Ισπανίας και του πρωθυπουργού Σάντσεθ που τάχθηκε, όχι μόνο με δηλώσεις, αλλά και έμπρακτα, κατά του νέου πολέμου στην πολύπαθη Μέση Ανατολή.
Η στάση, λοιπόν, πολλών ευρωπαίων συμμάχων των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ, στην ουσία ακινητοποίησε και την Ατλαντική Συμμαχία, προκαλώντας την οργή του «πλανητάρχη», με πιθανολογούμενο το ενδεχόμενο απόσυρσης των ΗΠΑ, επιλογή μάλλον απίθανη, καθώς θα σήμαινε την διάλυση της Συμμαχίας. Διαλύει και κατεδαφίζει το διεθνές δίκαιο, θέλει να διαλύσει τον ΟΗΕ, ιδρύοντας δήθεν «Συμβούλιο Ειρήνης» για την Γάζα, λέτε ο Τραμπ να διαλύσει και το ΝΑΤΟ;
Υπενθυμίζω πάντως, ότι το ΝΑΤΟ δεν είχε επίσημα εμπλακεί ούτε στον πόλεμο εναντίον του Ιράκ, διότι και τότε Γαλλία και Γερμανία είχαν διαφωνήσει. Έτσι, προέκυψε η ανάγκη για τους Μπους-Μπλαιρ να συγκροτήσουν την περίφημη «Συμμαχία των Προθύμων», στην οποία είχαν σπεύσει πρώτες να ενταχθούν οι χώρες του πρώην Σοβιετικού Μπλοκ, δυστυχώς.
Εννοείται, από το νέο μεγάλο ενωτικό και παρεμβατικό αντιπολεμικό κίνημα, δεν μπορεί να απουσιάζει ο ελληνικός λαός. Ιδού, λοιπόν, ένα σημαντικότατο πεδίο συμπορεύσεων των δυνάμεων της Αριστεράς, συμπεριλαμβανομένου του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, που οφείλει να θυμηθεί και να τιμήσει πρακτικά την φιλειρηνική κληρονομιά του Ανδρέα Παπανδρέου και να μη μένει στο σύνθημα «Ανδρέα ζεις -εσύ μας οδηγείς».
Από την πλευρά του, ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ με τις μικρότερες σημερινές δυνάμεις του, έχει ήδη κηρύξει πανελλαδική αντιπολεμική εκστρατεία, με ήδη πολλές τοπικές εκδηλώσεις, ιδιαίτερα στην Αττική που μεταπασχαλινά θα πολλαπλασιαστούν.
*Ο Πάνος Τριγάζης είναι υπεύθυνος του Γραφείου Ειρήνης του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ
