Πρώτος «κανονικός» δίσκος του Λάκη Παπαδόπουλου - πάλαι πότε Λάκη Με Τα Ψηλά Ρεβέρ - μετά από επτά ολόκληρα χρόνια (ο προηγούμενος ήταν το «Της Νύχτας Το Ηχείο» του '07) το «Παιχνίδια Αγάπης» και ο πλέον πολυπρόσωπος που έκανε ποτέ αφού συμμετέχουν συνολικά άλλοι/ες έντεκα ερμηνευτές και ερμηνεύτριες! Πέραν αυτού βέβαια το αγαπητό σε πολλούς και πολλές στιλ του Λάκη είναι πια απολύτως καθορισμένο, κάποια πιο ρυθμικά τραγούδια αλλά και μπαλάντες από έναν τραγουδοποιό και ερμηνευτή ο οποίος εξακολουθεί να δηλώνει ότι η ανακάλυψη των Beatles ήταν το πιο σημαντικό πράγμα που του συνέβη ως προς την μουσική και πάντα τους θεωρεί αξεπέραστους. Είναι αυτή την πλευρά λοιπόν της κλασικής κιθαριστικής ποπ και λιγότερο του rock που προσάρμοσε στα καθ' ημάς και με ελληνικό φυσικά στίχο και σε αυτό το πλαίσιο συνεχίζει να δουλεύει με τα ίδια πάντα γλυκά και με μιαν ακαθόριστη νοσταλγία για κάτι το οποίο μάλλον ούτε ο ίδιος δεν μπορεί να προσδιορίσει αποτελέσματα. Εκείνο όμως που είχα την ευκαιρία να διαπιστώσω μιλώντας μαζί του μετά από πολύ καιρό είναι ότι παρά την διάρκεια και την όχι ευκαταφρόνητη για τους χαλεπούς καιρούς μας επιτυχία του (απόδειξη και η επερχόμενη συναυλία του στο Ηρώδειο στη 1 Ιουλίου με βασικό περιεχόμενο το υλικό αυτού του νέου δίσκου και...ακόμα περισσότερους συμμετέχοντες από όσους σε αυτόν!) είναι πάντα ένας άνθρωπος και δημιουργός που αγαπά και πιστεύει αντίστοιχα στους άλλους ανθρώπους και στο (καλό) τραγούδι.
Πάντα σχεδόν συμμετέχουν και άλλοι στους δίσκους σου αλλά αυτή τη φορά υπερέβαλλες εαυτόν, έτσι δεν είναι;
Ναι, μόνο στο «Λάκης Παπαδόπουλος Και Οι Φίλοι Του» και σε εκείνον από τη μεγάλη συναυλία μου στην Τεχνόπολη το '12 είχα τόσους πολλούς. Δεν είναι κάτι όμως που το έκανα επίτηδες, δεν το είχα δηλαδή προσχεδιάσει...Απλά άρχισα να σκέφτομαι με ποιους θα συνεργαζόμουν αυτή τη φορά, η πρώτη συνεργασία ευοδώθηκε, ακολούθησε ομαλά και άλλη και...έτσι πήγε μέχρι το τέλος, ο ένας δηλαδή ήταν σα να έφερνε τον άλλο ή την άλλη! Πρέπει να σου πω ότι δεν σταματώ σχεδόν ποτέ να γράφω τραγούδια και επίσης επειδή μου αρέσει πολύ το στούντιο ηχογραφώ σχεδόν συνέχεια. Το αποτέλεσμα του συνδυασμού αυτών των δύο είναι ότι στο διάστημα ανάμεσα στον προηγούμενο δίσκο μου και σε αυτόν ηχογράφησα συνολικά...τρεις, εκτός δηλαδή από το «Παιχνίδια Αγάπης» έχω ήδη έτοιμους άλλους δύο!
Μοναδικό κίνητρο σου δηλαδή είναι πάντα το να γράφεις τραγούδια;
Ναι, ναι, τίποτα άλλο. Μετά από τόσα χρόνια εξακολουθώ πάντα να είμαι ερωτευμένος με το τραγούδι...
https://www.youtube.com/watch?v=TgNGyjctnUQ&feature=youtu.be
Ας πάρουμε λοιπόν μία – μία αυτές τις συμμετοχές. Μπορεί να εκτιμάς και να αγαπάς το έργο του Διονύση Σαββόπουλου αλλά δεν φαίνεσαι να είσαι από αυτούς που έχουν επηρεαστεί από εκείνον ή η δουλειά σου να έχει συνάφεια με την δική του...
Οχι, δεν θα το έλεγα αυτό. Όμως όταν επέστρεψα στην Ελλάδα μετά από κάποια χρόνια που δούλευα ως μουσικός σε κρουαζιερόπλοια στην Καραϊβική, κάπου εκεί στις αρχές της δεκαετίας του '70, αν και δεν μου άρεσαν τα λαϊκά τραγούδια της εποχής – σε αντίθεση με τα παλαιότερα και αυθεντικά – μόλις άκουσα τους πρώτους δίσκους του Διονύση Σαββόπουλου σκέφτηκα «ώπα, τι κάνει αυτός ο άνθρωπος;». Είναι ένας δημιουργός που πάντα εκτιμούσα και γι' αυτό ήθελα να συνεργαστώ μαζί του...Το συγκεκριμένο τραγούδι βέβαια το προόριζα για την Αρλέτα αλλά όταν της το πρότεινα είχαμε μόλις τελειώσει μια αρκετά μακρόχρονη συνεργασία και δεν την είδα να ενδιαφέρεται πολύ οπότε το άφησα. Σε μιαν όμως από τις κοινές εμφανίσεις μας που το είχε ερμηνεύσει έτυχε να είναι και ο Δ. Σαββόπουλος. Όταν λοιπόν προέκυψε η πιθανότητα συνεργασίας μας του έστειλα τρία τραγούδια και επέλεξε αυτό, ίσως γιατί ήταν το μόνο που είχε ακούσει. Ήρθε, το είπε μέσα σε ένα απόγευμα και έφυγε, δεν κουράστηκε καθόλου και για να είμαι ειλικρινής δεν ξέρω αν τον ενθουσίασε αλλά φυσικά το ερμήνευσε θαυμάσια. Απλά τον ευχαριστώ θερμά για την τιμή που μου έκανε!
Και με τους υπόλοιπους πως προέκυψε;
Τον Μίλτο Πασχαλίδη τον έβλεπα πολύ συχνά στον δρόμο και όλο του έλεγα «πρέπει να σου γράψω ένα τραγούδι», αποφάσισα λοιπόν ότι τώρα ήρθε η στιγμή να το κάνω. Με τον Πάνο Μουζουράκη είχαμε συνεργαστεί ξανά συναυλιακά πριν λίγα χρόνια και με είχε κερδίσει όταν ερμήνευσε το «Το Παλιό μου Παλτό» ανεβάζοντας το έναν τόνο αλλά συγκλονιστικά!
https://www.youtube.com/watch?v=L7t1cET5aQQ&feature=youtu.be
Για την Αρλέτα βέβαια δεν σε ρωτώ...
Ε, υπήρχε περίπτωση να κάνω τέτοιο δίσκο και να λείπει η Αρλέτα; Το ίδιο περίπου ισχύει και για την Μαρινέλλα και τον Κώστα Χατζή, αμφοτέρους τους εκτιμούσα πάντα και ήθελα να δουλέψω μαζί τους και τώρα απλά έφτασε η στιγμή. Ιδια περίπτωση είναι και ο Γιάννης Πάριος με τον οποίο είμαστε και φίλοι...
Και τα δύο πιο λαϊκότροπα τραγούδια του δίσκου; Πώς γράφτηκαν και με ποιο κριτήριο επέλεξες τους ερμηνευτές τους;
Με τον Πασχάλη Τερζή είχαμε συνεργαστεί δισκογραφικά ξανά και μας άρεσε πολύ και στους δύο, έτσι το τραγούδι που ερμηνεύει το έγραψα ειδικά για εκείνον. Τη Νατάσα Θεοδωρίδου δεν την γνώριζα αλλά μου άρεσε πολύ η φωνή της, ξαφνικά την θυμήθηκα και είπα «πρέπει να γράψω ένα τραγούδια για αυτή την κοπέλα»...και το έκανα!
https://www.youtube.com/watch?v=ObzvdlQRxAA&feature=youtu.be
Νομίζω πάντως ότι περισσότερο ταιριάζεις και επίσης ευχαριστήθηκες το να είσαι μαζί στο στούντιο με τον Φοίβο Δεληβοριά και βέβαια τον Βασίλη Παπακωνσταντίνου...
Κοίταξε, ο Φοίβος είναι...παιδί μου! (γέλια) Ο ίδιος έχει πει πολλές φορές ότι είμαι ένας από τος δυο – τρεις που τον έκαναν να πει στον πατέρα του ότι θέλει και αυτός να γράψει τραγούδια. Γι' αυτό και είναι ο μόνος με τον οποίο ερμηνεύουμε μαζί δύο τραγούδια, στο ένα τραβολογήσαμε και τον Βασίλη, δεν πολυήθελε αλλά δεν του αφήσαμε περιθώριο. Για τον Παπακωνσταντίνου τι να πω, μιλάμε για τόσα χρόνια φιλίας και συνεργασίας, από την εποχή του «Αχ Μαρία!», ήταν βέβαια ο Γιάννης Ζουγανέλλης και η γυναίκα του, η Ισιδώρα, που μου τον γνώρισαν...Πάντως τον δύσκολο στίχο του τραγουδιού που λέμε μόνο με τον Φοίβο, «κι άμα θέλεις να τον παίρνω», τον κράτησα για τον εαυτό μου, αν είναι ας μου βγει και το όνομα, δεν βαριέσαι...Εχουμε περάσει και τα εξήντα πια! (γέλια)
Ήσουν πάντα μέλος αυτής της παρέας, Παπακωνσταντίνου, Ζουγανέλλης, ο αείμνηστος Σάκης Μπουλάς η οποία μετά διευρύνθηκε και με μερικούς άλλους όπως ο Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, ίσως και ο Μπάμπης Στόκας. Από όλους αυτούς όμως νομίζω ότι τα πηγαίνεις καλύτερα με τον Γιάννη Γιοκαρίνη, απόδειξη ότι δίνεις συναυλίες μαζί του συχνότερα από οποιονδήποτε άλλο, αυτό τον καιρό μάλιστα κάνατε δύο ακόμα εμφανίσεις σε ένα καινούριο χώρο στη Νέα Σμύρνη μαζί και με τον Νίκο Ζιώγαλα. Έχω δίκιο και, αν ναι, γιατί συμβαίνει αυτό;
Πριν απ' όλα γιατί αλληλοσυμπληρωνόμαστε, εγώ είμαι φαλακρός και αυτός είναι όλο μαλλιά, πολλά μαλλιά! (γέλια) Οσο μεγαλώνει μάλιστα γίνονται και περισσότερα, μόνο μαλλιά και δύο ματάκια, δεν υπάρχει αυτό το πράγμα, μαλλιά τριών χρωμάτων, μαύρα, λευκά και γκρίζα! Αλλά και τον Νίκο Ζιώγαλα τον γνωρίζω αρκετά καθώς πολύ παλαιά είχαμε διατελέσει και οι δύο μέλη της μπάντας ενός εκπληκτικού μουσικού, από τους καλύτερους που έχουν βγει ποτέ από την Ελλάδα, του Ηρακλή Τριανταφυλλίδη. Ο δίσκος που κυκλοφόρησε το 1976 ως Ηρακλής Και Η Λερναία Ύδρα, το «Σε Άλλους Κόσμους» είναι κυριολεκτικά απίστευτος, ίσως ο κορυφαίος του ελληνικού rock! Ο Ηρακλής Τριανταφυλλίδης ήταν ένας πολύ σπουδαίος συνθέτης, ήταν σα να συνδύαζε τον Frank Zappa με την μουσική του τόπου από τον οποίο καταγόταν, δηλαδή την ποντιακή, ίσως και να είναι η ελληνική εκδοχή της ψυχεδέλειας! Εσύ και οι συνάδελφοι σου κριτικοί πρέπει κάποτε να φροντίσετε ο κόσμος να θυμηθεί ή και να ανακαλύψει έστω και τώρα αυτό το album!
Πάντως με τον Γιάννη με συνδέει κάτι άλλο και περισσότερο, όπως και με τον άλλο Γιάννη, τον Ζουγανέλλη. Οπως λέω είμαστε και οι τρεις...«νησιωτόβλαχοι», αιγαιοπελαγίτες για την ακρίβεια! Βέβαια ο Ζουγανέλλης ασχολείται και με άλλα πράγματα, με το θέατρο, την τηλεόραση και γι' αυτό ξεφεύγει λίγο...Αλλά με τον Γιοκαρίνη περνάμε πολύ καλά κάθε φορά που είμαστε μαζί στη σκηνή.
https://www.youtube.com/watch?v=NAPBo14IRv0&feature=youtu.be
Μάλλον όμως συμβαίνει το ίδιο και με τον Δημήτρη Πουλικάκο γιατί και με εκείνον εμφανίζεσαι τακτικά...Και με την ευκαιρία, να ένας ακόμα που ήταν υπεύθυνος για έναν ιστορικό και πολύ σπουδαίο δίσκο του ελληνικού rock, το «Μεταφοραί Εκδρομαί Ο Μήτσος», επίσης του '76.
Η διαφορά είναι ότι ο Πουλικάκος έκανε εξαρχής κάτι πολύ πιο συγκεκριμένο και φυσικά το κάνει πολύ καλά. Γνωρίζει πολύ καλά το διεθνές rock, κατέχει τα μυστικά του και πάνω σε αυτό δούλευε πάντα, δεν είχε καμία σχέση με την ελληνική μουσική παράδοση. Ακόμα και όταν διασκεύασε το «Υπάρχω» του Στέλιου Καζαντζίδη, θυμάμαι ότι το ερμήνευσε για πρώτη φορά σε ένα μαγαζί που εμφανιζόμασταν μαζί και μόλις τελείωσε σηκώθηκε κάποιος και σχεδόν άρχισε να τον βρίζει «ποιος είσαι εσύ ρε που θα τραγουδήσεις Καζαντζίδη;» (πολλά γέλια) Ο Ηρακλής, όπως προανέφερα, είχε πολύ μεγαλύτερη σχέση με την ελληνική μουσική αλλά, πέραν από αυτό, ήταν μουσικός, συνθέτης. Ο Μήτσος πριν και πάνω από όλα είναι τραγουδιστής, τραγουδισταράς για την ακρίβεια! Και φυσικά εννοείται ότι περνάω και με αυτόν πολύ καλά στη σκηνή....
Τελικά δηλαδή αυτό που σε ενδιαφέρει στις ζωντανές εμφανίσεις σου είναι να περνάς καλά εσύ αλλά και ο κόσμος;
Προφανώς, τι άλλο να με ενδιαφέρει; Αν δεν περνάει καλά ο κόσμος αλλά και οι μουσικοί που παίζουν δεν έχει νόημα...
https://www.youtube.com/watch?v=cnv1K3zcpYE&feature=youtu.be
Στην μακρόχρονη πορεία σου έχεις συνεργαστεί με αρκετούς στιχουργούς αλλά με κανέναν σταθερά, για τόσο πολύ καιρό και σε τόσα τραγούδια, όσο με τη Sunny Μπαλτζή. Και δεν αποτελεί φυσικά εξαίρεση ο τελευταίος δίσκος...
Η Sunny είναι πια οικογένεια μου! Την γνώρισα όταν μόλις είχε επιστρέψει από τις σπουδές σκηνοθεσίας που έκανε στην Αγγλία, την θυμάμαι ακόμα όπως ήταν τότε, ένα κοριτσάκι με το τζιν της...αλλά μόλις μου έδειξε τους πρώτους στίχους της που είχε σε κάτι χαρτάκια είπα «επ, κάτι συμβαίνει εδώ»! Δεν είχα ξαναδιαβάσει τέτοια στιχάκια, έτσι κάναμε το «Το Παλιό Μου Παλτό» και από τότε δεν σταματήσαμε να δουλεύουμε μαζί και ούτε προβλέπω να σταματήσουμε...
Πώς βλέπεις τα πράγματα μετά από δύο μήνες διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ;
Θα είμαι ειλικρινής, δεν ψήφισα ΣΥΡΙΖΑ. Από την άλλη όμως δεν μου άρεσε καθόλου και η «Ελλάδα της καρπαζιάς», όπως την είχε καταντήσει ο Σαμαράς...Συμπαθώ τον Αλέξη Τσίπρα και όλους αυτούς τους νέους ανθρώπους που έχει γύρω του, μπορώ να πω και ότι τους εμπιστεύομαι και εύχομαι ολόψυχα να επιτύχουν. Πριν απ' όλα για το καλό της χώρας μας και φυσικά και για το δικό τους, ας μην ξεχνάμε επίσης ότι η Χρυσή Αυγή ακόμα παραμονεύει στη γωνία...Χρειάζεται όμως πολλή προσοχή γιατί οι «αντίπαλοι» στο εξωτερικό είναι πολύ σκληροί και μερικοί από αυτούς πραγματικά επιβουλεύονται την Ελλάδα. Δεν είμαι από αυτούς που «την έχουν στημένη» στη νέα κυβέρνηση μετρώντας πόσες από τις προεκλογικές εξαγγελίες της έχει ή θα πραγματοποιήσει. Θα ήθελα μόνο να μην αμφιταλαντεύονται τόσο σε αρκετά ζητήματα, όχι την μια έτσι και την άλλη αλλιώς...αφού ξέρουν τι είναι σωστό και πως πρέπει να γίνει απλά ας προχωρήσουν για να το κάνουν χωρίς χρονοτριβές!
Τελειώνοντας συνειδητοποιώ ότι το μόνο για το οποίο δεν μιλήσαμε είναι τα δύο τραγούδια του δίσκου που ερμηνεύεις μόνος σου...
Το «Γατόνι» έχει πολύ έξυπνους στίχους του φίλου μου Παντελή Αμπαζή και δεν μπορούσα να φανταστώ κανέναν άλλο να το λέει μαζί μου. Όσο για το «Πικροσάββατα», γραμμένο από τον Κυριάκο Ντούμο μετά τον θάνατο του Δημήτρη Μητροπάνου για εκείνον, οφείλω να πω ότι αρχικά δεν είχα αυτό τον σκοπό και σκεφτόμουν ποιος θα μπορούσε να το ερμηνεύσει...Το ηχογράφησα μόνος μου, σαν «οδηγό», αλλά τόσο η σύζυγος του Δημήτρη, η Βένια, η οποία ήταν παρούσα και έκλαιγε όσο και ο ηχολήπτης, μου είπαν «δεν χρειάζεται κανέναν άλλο, το είπες καλύτερα από καθένα». Και έτσι το κράτησα όπως το είχα ερμηνεύσει...
Ίσως γιατί μόνον ένας καλός, αληθινός και ειλικρινής λαϊκός άνθρωπος μπορεί να καταλάβει τόσο καλά – παρά τις «μουσικές διαφορές» τους – έναν άλλο τέτοιο Λάκη...
https://www.youtube.com/watch?v=nynB9_XBhNo&feature=youtu.be
ΛΑΚΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ
ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΑΓΑΠΗΣ
MINOS EMI
Δέκατος έβδομος προσωπικός δίσκος (χωρίς να συνυπολογίζουμε συλλογές, live κ.λπ.) του Λάκη Παπαδόπουλου σε τριάντα δύο χρόνια αδιάκοπης πορείας οπότε θα ήταν μάλλον παράλογο να αναμένουμε εκπλήξεις. Το συνθετικό του ύφος αλλά και το στιχουργικό εκείνων που επιλέγει να συνεργάζεται – κατά κύριο λόγο πια η Sunny Μπαλτζή – γνωστά πλέον οπότε το ενδιαφέρον αυτή τη φορά εντοπίζεται στο ποιοι και κατά πόσον από τους αρκετούς «φιλοξενουμένους» του κατάφεραν να «ενταχθούν» καλύτερα σε αυτά. Ο Διονύσης Σαββόπουλος ακούγεται «στο στοιχείο του» στο νοσταλγικό κλίμα του εναρκτήριου τραγουδιού και ακόμα καλύτερα βέβαια τα πηγαίνουν όσοι βρίσκονται πιο κοντά ως ψυχοσύνθεση στον Λάκη, δηλαδή οι Φοίβος Δεληβοριάς, Αρλέτα και Βασίλης Παπακωνσταντίνου. Μόνον η σχεδόν «οπερετική» ερμηνεία του Γιάννη Παριου και η υπερβολικά «νεολαϊκή» της Νατάσας Θεοδωρίδου ίσως να ξενίζουν λίγο αλλά...μην τα θέλουμε και όλα δικά μας!
ΘΑΝΟΣ ΜΑΝΤΖΑΝΑΣ
