Θα μπορούσε να είναι μια υπερπαραγωγή του Μπόλιγουντ, αλλά είναι κάτι λιγότερο φανταχτερό, οπωσδήποτε όμως εντυπωσιακό σε μεγέθη και αριθμούς. Διόλου εξωτικό στην ουσία του, γιατί κι εδώ φανερώνεται η "οικεία" και τετριμμένη πραγματικότητα μιας κοινωνίας και μιας δημοκρατίας σε κινητικότητα: Διαπλοκή, διαφθορά, ανισότητες, χάσμα πλούτου, λογική του μονόδρομου. Είναι οι εκλογές στην Ινδία...
Οι εκλογές για την ανάδειξη των 543 μελών της 16ης "Λοκ Σάμπχα", της "Βουλής του Λαού", που μαζί με την 250μελή "Ρατζίγια Σάμπχα", το Συμβούλιο των Πολιτειών, αποτελούν τα δύο σώματα του ινδικού κοινοβουλίου. Ξεκίνησαν στις 7 Απριλίου και θα ολοκληρωθούν στις 12 Μαΐου. Η ψηφοφορία θα γίνει σταδιακά σε εννέα φάσεις στα 28 ομόσπονδα κρατίδια της ινδικής επικράτειας και τις επτά "επαρχίες της Ένωσης" που υπάγονται διοικητικά απευθείας στην κεντρική κυβέρνηση του Νέου Δελχί. Είναι οι μεγαλύτερες σε διάρκεια εκλογές που διεξάγονται στην Ινδία ύστερα από εκείνες του 1952, τις πρώτες μετά την ανεξαρτησία της χώρας από τον βρετανικό ζυγό, το 1947.
Σύμφωνα με την κεντρική εκλογική επιτροπή, το εκλογικό σώμα αριθμεί 814,5 εκατομμύρια ψηφοφόρους και είναι το μεγαλύτερο στον κόσμο! Πρόκειται επίσης για τις ακριβότερες εκλογές στην ιστορία της Ινδίας. Τα κόμματα αναμένεται να ξοδέψουν περίπου 3,6 δισεκατομμύρια ευρώ σε προβολή και διαφήμιση, δηλαδή τρεις φορές περισσότερα απ' όσα ξόδεψαν στην προηγούμενη αναμέτρηση του 2009, ένα ποσό που αντιστοιχεί στις δεύτερες πολυδάπανες εκλογές όλων των εποχών σε παγκόσμια κλίμακα, μετά τις αμερικανικές προεδρικές του 2012, που κόστισαν περισσότερα από 5 δισ. ευρώ...
Δικομματισμός για... τρεις
Οι δύο κύριοι αντίπαλοι, εκπρόσωποι του ισχυρού, παραδοσιακού δικομματικού συστήματος της χώρας είναι ο 44χρονος Ραχούλ Γκάντι, τελευταίος απόγονος της γνωστής πολιτικής δυναστείας που κατεβαίνει επικεφαλής της Ενωμένης Προοδευτικής Συμμαχίας (UPA), -της οποίας ηγείται η Ιταλίδα μητέρα του, Σόνια (χήρα του δολοφονημένου πρωθυπουργού Ρατζίβ, γιου της Ίντιρα και εγγονού του Νεχρού). Η ιστορική ραχοκοκαλιά του ινδικού πολιτικού κατεστημένου, το Κόμμα του Κογκρέσου (INC), του οποίου ο Ραχούλ είναι αντιπρόεδρος, αποτελεί τον κορμό της Προοδευτικής Συμμαχίας, η οποία απαρτίζεται από άλλα οκτώ μικρότερα κόμματα και υποστηρίζεται από τρία τοπικά.
Απέναντί του έχει τον 64χρονο Ναρέντρα Μόντι, υποψήφιο του συνασπισμού της Εθνικής Δημοκρατικής Συμμαχίας (NDA), της οποίας ηγείται το «έτερον ήμισυ» του ινδικού δικομματισμού, το κόμμα Μπαρατίγια Τζανάτα (BJP). Σφήνα έχει μπει ανάμεσά τους ο 45χρονος πρώην εφοριακός Αρβίντ Κεζριουάλ με το "αντισυστημικό" Κόμμα του Απλού Ανθρώπου (AAP), που έχει κάνει σημαία του τον αγώνα κατά της πανταχού παρούσας διαφθοράς.
Με έμβλημά του... μια σκούπα και διαδικασίες άμεσης δημοκρατίας στη λήψη των κομματικών αποφάσεων, ο Κεζριουάλ αναδύθηκε στο πολιτικό προσκήνιο τον περασμένο Δεκέμβριο στις τοπικές εκλογές για την περιφέρεια του Νέου Δελχί, όπου έκανε τη μεγάλη έκπληξη κατατροπώνοντας το Κόμμα του Κογκρέσου και καταλαμβάνοντας τη δεύτερη θέση.
Εργολάβοι και εργολαβίες...
Δημοσκόποι και αναλυτές προεξοφλούν ότι ο Μόντι, ένας τυπικός ινδουιστής εθνικιστής, θα είναι ο επόμενος πρωθυπουργός. Αλλά δεν είναι απίθανο να πέσουν έξω -άλλωστε υπάρχει ιστορικό δημοσκοπικών... ναυαγίων στην Ινδία.
Οι επικριτές του Μόντι τον αντιπαθούν για τις αυταρχικές τάσεις του και για την καχυποψία με την οποία αντιμετωπίζει τις μειονότητες, ιδιαίτερα τους μουσουλμάνους, αλλά οι μεγαλοεπιχειρηματίες τον θαυμάζουν για την ικανότητά του «να βάζει τα πράγματα στη σειρά», κάτι που, όπως λένε, έχει αποδείξει επανειλημμένα στη διάρκεια της πρωθυπουργικής θητείας του στο κρατίδιο Γκουτζαράτ, το πολυπληθέστερο της Ινδίας.
Ένας από τους ισχυρούς «θαυμαστές» του είναι κι ο 52χρονος δισεκατομμυριούχος μεγαλοεργολάβος Γκαουντάμ Αντάνι. Η ταχεία ανέλιξη του Αντάνι στην κορυφή του επιχειρηματικού κόσμου της Ινδίας συνδέεται από πολλούς με την άνοδο του Μόντι στο πολιτικό στερέωμα της χώρας. Η μετοχή της Adani Enterprises εκτοξεύθηκε στα ύψη την περασμένη Πέμπτη στο χρηματιστήριο της Βομβάης καταγράφοντας αύξηση 22,9% μέσα σε μια ημέρα (!) ενώ απ' τις αρχές Φεβρουαρίου η τιμή της έχει σχεδόν διπλασιαστεί. Οι εταιρείες του Αντάνι έχουν κατασκευάσει μεγάλο μέρος των υποδομών που βοήθησαν το Γκουτζαράτ να γίνει το κέντρο της βιομηχανικής παραγωγής της Ινδίας κι ο στυλοβάτης του ινδικού «οικονομικού θαύματος».
«Με διαδικασίες fast track και 24ωρη ηλεκτροδότηση σε μια χώρα διαβόητη για τη γραφειοκρατία της και τις διακοπές ρεύματος, το Γκουτζαράτ έχει γίνει ο μαγνήτης των επενδυτών» σχολιάζει το Ρόιτερς. Έχει γίνει όμως "μαγνήτης" και για τους επικριτές του ινδικού οικονομικού μοντέλου, το οποίο, καθώς λένε, "παραέχει πάρει κλίση υπέρ των βιομηχάνων όπως ο Αντάνι". Αλλά για τον επιστήθιο φίλο του πιθανού μελλοντικού πρωθυπουργού αυτά είναι... κακεντρέχειες. «Επειδή συνεργάζεσαι στενά με την κυβέρνηση δεν σημαίνει ότι κάνεις καπιταλισμό με τους κολλητούς σου» λέει χαρακτηριστικά απαντώντας στους... κακεντρεχείς.
Ο τρίτος πόλος
Ο «τρίτος πόλος», που συμμετέχει στις εκλογές φιλοδοξώντας να αποτελέσει την εναλλακτική λύση στη διαπλοκή του δικομματισμού, είναι ένας συνασπισμός 14 αριστερών και κοσμικών κομμάτων, στον οποίο συμμετέχουν το Κ.Κ. Ινδίας, το Κ.Κ. Ινδίας (μαρξιστικό), το Επαναστατικό Σοσιαλιστικό Κόμμα, το Μέτωπο «Εμπρός» και πολλοί άλλοι σχηματισμοί της Αριστεράς που δραστηριοποιούνται σε επίπεδο κρατιδίων. Η ονομασία του συνδυασμού και η σύνθεσή του διαφέρει από περιοχή σε περιοχή, ωστόσο σχεδόν παντού είναι έντονη η παρουσία των υποψηφίων του Κ.Κ. Ινδίας (μαρξιστικό) - CPI (M) (Το Κ.Κ. Ινδίας, που ιδρύθηκε το 1925 διασπάστηκε το 1964).
Με βασικό σύνθημα "απορρίψτε το (κόμμα) Κογκρέσο, νικήστε το Μπαρατίγια Τζανάτα", το CPI(M) συμμετέχει δυναμικά και σ' αυτή την εκλογική αναμέτρηση κατεβάζοντας υποψήφιους σ' όλη την επικράτεια. Τα τελευταία 21 χρόνια οι κομμουνιστές βρίσκονται στην κυβέρνηση του βορειοανατολικού κρατιδίου Τριπούρα, ένα από τα φτωχότερα της Ινδίας, και μέχρι το 2010 έλεγχαν τις κυβερνήσεις στα κρατίδια της Κεράλα και της Δυτικής Βεγγάζης. Το κόμμα συμμετέχει στις εκλογές με ένα πρόγραμμα - μανιφέστο που καλύπτει όλα τα μεγάλα κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα της Ινδίας τα οποία έχουν ενταθεί τα τελευταία χρόνια ως αποτέλεσμα της ραγδαίας καπιταλιστικής ανάπτυξης.
Από την καθημερινή ακρίβεια -απ' το 2007 η Ινδία καταγράφει διψήφιο ποσοστό αυξήσεων στις τιμές των τροφίμων- και την ανεργία που χτυπά τους νέους, μ' έναν στους τρεις Ινδούς μεταξύ 15 και 29 ετών να είναι σήμερα άνεργος, έως τις περικοπές των κυβερνητικών επιδοτήσεων στα τρόφιμα, τα καύσιμα και τα λιπάσματα.
Το κόμμα κατακεραυνώνει τις νεοφιλελεύθερες πολιτικές της απερχόμενης κυβέρνησης του Κόμματος του Κογκρέσου και των συμμάχων της κατηγορώντας την ότι έχει μεταβιβάσει τις πλουτοπαραγωγικές πηγές της χώρας στους πλούσιους σημειώνοντας χαρακτηριστικά το γεγονός ότι από τους 13 δισεκατομμυριούχους που είχε η Ινδία το 2003 σήμερα οι δισεκατομμυριούχοι έχουν γίνει 56. Το CPI (M) στρέφεται και κατά του Μόντι χαρακτηρίζοντας τις πολιτικές του για τη fast track ανάπτυξη του Γκουτζαράτ "κράχτη" για τους ψηφοφόρους, που αντιπροσωπεύει ένα επικίνδυνο μείγμα πατρωνίας της πολιτικής από τους μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους και λυσσαλέου τοπικισμού.
