Με τραγούδια του αγώνα κατά του Απαρτχάιντ, θρησκευτικούς ύμνους αλλά και χορό, οι Νοτιοαφρικανοί άρχισαν από χθες να τιμούν τη μνήμη του Νέλσον Μαντέλα/ που απεβίωσε το βράδυ της Πέμπτης σε ηλικία 95 ετών. Ο ιστορικός ηγέτης του Αφρικανικού Εθνικού Κογκρέσου (ANC) και παγκόσμιο σύμβολο της αντίστασης σε ένα από τα πιο βάναυσα αποικιοκρατικά καθεστώτα της Ιστορίας θα κηδευτεί την επόμενη Κυριακή δημοσία δαπάνη.
Μόλις το νέο του θανάτου του μαθεύτηκε, ομάδες Νοτιοαφρικανών κάθε ηλικίας άρχισαν να συγκεντρώνονται μπροστά στο σπίτι της οδού Βιλακάζι στο Σοβέτο, όπου έζησε ο Μαντέλα στις αρχές της δεκαετίας του '40 και του '50, και σήμερα έχει μετατραπεί σε μουσείο. Πολύ σύντομα άρχισαν να ακούγονται τραγούδια του αγώνα κατά του Απαρτχάιντ, όπως το "Κανείς δεν είναι σαν τον Νέλσον Μαντέλα" με στίχους όπως "Δεν είδαμε τον Μαντέλα στο μέρος που βρίσκεται, στο μέρος που τον κρατάνε", που αναφέρεται στον 27χρονο εγκλεισμό του στα κάτεργα του Απαρτχάιντ.
"Γιορτάζουμε τη ζωή του και όσα έκανε για μας" δήλωσε ο Τέρι Μακοένα ανάμεσα στο πλήθος. Ο πρόεδρος της Νότιας Αφρικής, Τζέικομπ Ζούμα, απευθυνόμενος στον λαό της χώρας, εξέφρασε τη βαθιά του θλίψη για τον θάνατο του Μαντέλα λέγοντας ότι η ταπεινοφροσύνη αλλά και η αποφασιστικότητά του ενέπνευσαν την αλλαγή όχι μόνο στη χώρα, αλλά και σε ολόκληρο τον κόσμο. "Το έθνος μας έχασε τον πιο σημαντικό γιο του. Ο λαός μας έχασε έναν πατέρα» είπε.
"Οι σκέψεις μας είναι με την οικογένεια, τους φίλους και όλους όσοι πολέμησαν στο πλευρό του Μαντέλα. Οι σκέψεις μας είναι με τον λαό της Νότιας Αφρικής, που θρηνεί σήμερα τον χαμό του ανθρώπου που περισσότερο από κάθε άλλο κατάφερε να ενσαρκώσει την ομόνοια σε ένα ολόκληρο έθνος. Οι σκέψεις μας είναι με τους ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, που θαύμασαν και αγκάλιασαν τον Μαντέλα σαν άνθρωπο αλλά και τον αγώνα του. Είναι μια στιγμή βαθύτατης θλίψης" κατέληξε.
Το κυβερνών σήμερα Αφρικανικό Εθνικό Κογκρέσο ανακοίνωσε ότι η Νότια Αφρική και ολόκληρος ο κόσμος έχασε έναν "κολοσσό και την επιτομή της ταπεινότητας, της ισότητας, της δικαιοσύνης, της ειρήνης και της ελευθερίας". "Η ζωή του μας δίνει θάρρος να προωθήσουμε την ανάπτυξη και την πρόοδο ώστε να καταπολεμήσουμε την πείνα και την φτώχεια" προστίθεται στην ανακοίνωση.
Ο θάνατος του Μαντέλα έδωσε πάντως αφορμή και για επικριτικές δηλώσεις εις βάρος της σημερινής κυβέρνησης της Νότιας Αφρικής. "Ο Θεός ήταν τόσο καλός μαζί μας που μας έδωσε τον Νέλσον Μαντέλα σαν πρόεδρο σε μια κρίσιμη στιγμή της Ιστορίας μας" δήλωσε ο επί χρόνια συνεργάτης του, αρχιεπίσκοπος Ντέσμοντ Τούτου. Στη συνέχεια, όμως, αναφέρθηκε και σε αδυναμίες του εκλιπόντος, όπως "η άκρατη αφοσίωσή του στην οργάνωσή του και σε συναγωνιστές που τελικά τον απογοήτευσαν", κάτι που, όπως υποστήριξε, προετοίμασε το έδαφος για τη μετέπεια "μετριοκρατία" και "διαφθορά".
Ο πρόεδρος Ζούμα κήρυξε περίοδο πένθους μιας εβδομάδας, η οποία θα συνοδευτεί από διάφορες εκδηλώσεις σε όλη τη χώρα. Η αυριανή Κυριακή θα είναι μέρα προσευχής με επιμνημόσυνες δεήσεις σε όλες τις εκκλησίες. Την Τρίτη θα πραγματοποιηθεί εθνική τελετή σε στάδιο του Γιοχάνεσμπουργκ, ενώ από την Τετάρτη ώς την Παρασκευή, η σορός του εκλιπόντος θα τεθεί σε δημόσιο προσκύνημα στην πρωτεύουσα Πρετόρια. Η κηδεία θα γίνει την επόμενη Κυριακή, 15 Δεκεμβρίου, στο χωριό Κούνου όπου μεγάλωσε ο Μαντέλα.