Οι συνεταιριστικές εταιρείες δεν απολύουν. Η αλληλεγγύη είναι πάνω από την κρίση και την οικονομική συγκυρία. Αυτό είναι το μήνυμα που προσπαθεί να περάσει ο μεγαλύτερος συνεταιριστικός όμιλος του κόσμου, η ισπανική Mondragon, σε μια χώρα που μαστίζεται από... ελληνικά ποσοστά ανεργίας. Η Mondragon σχεδιάζει να απορροφήσει τους περίπου 2.000 εργαζόμενους - συνεταιριστές της Fagor Electrodomesticos, της επίσης συνεταιριστικής εταιρείας κατασκευής ηλεκτρικών συσκευών που υπέβαλε αίτηση πτώχευσης την περασμένη εβδομάδα.
Η διοίκηση του συνεταιριστικού κολοσσού απέρριψε τη χρηματοδότηση της Fagor με 170 εκατ. ευρώ για την αποπληρωμή των χρεών της και τη χρηματοδότηση της αναδιάρθρωσής της, πυροδοτώντας μια σκληρή αντιπαράθεση στην κοινωνία της Χώρας των Βάσκων. Η εθνικιστική Αριστερά EH Bildu κατήγγειλε το γεγονός ότι τράπεζες, τοπική κυβέρνηση και κράτος κράτησαν κλειστή τη χρηματοδότηση στη συνεταιριστική Fagor, ενώ χαρίζουν δισεκατομμύρια στις ιδιωτικές τράπεζες.
Το πρώτο μήνυμα αλληλεγγύης ήρθε από τη συνεταιριστική αλυσίδα λιανικής Eroski, που απασχολεί 38.000 άτομα και ανήκει στον όμιλο. Ήδη έχει ανακοινωθεί η απορρόφηση 350 συνεταιριστών σε άλλες δραστηριότητες του ομίλου, ενώ στις αρχές του επομένου έτους θα μετακινηθούν άλλοι 1.000 με 1.200 εργαζόμενοι. Οι υπόλοιποι θα συνταξιοδοτηθούν πρόωρα.
Ο συνεταιριστικός κολοσσός Mondragon δημιουργήθηκε από έναν ιερέα το 1943, σε ένα από τα πρώτα και πιο δύσκολα χρόνια της δικτατορίας του Φράνκο και σε μια από τις πλέον καθολικές και συντηρητικές περιοχές της Ισπανίας: τη Χώρα των Βάσκων. Η επιτυχία της Mondragon αποδεικνύει τη δυναμική της Καθολικής Εκκλησίας στη δημιουργία μορφών κοινωνικής οικονομίας σε συνδυασμό με ένα πολιτικό και τραπεζικό σύστημα στις... υπηρεσίες της.
Αν η Mondragon είχε μια μεγάλη εξέλιξη επί Φράνκο, με την είσοδο της Ισπανίας στην τότε ΕΟΚ αυτή πολλαπλασιάστηκε και όχι μόνο με τη... βοήθεια του Θεού, αλλά και χάρη στα κοινοτικά προγράμματα, τις συνέργειες, το άνοιγμα των αγορών και την επέκταση του συνεταιριστικού μοντέλου της.
H Mondragon αποτελεί σήμερα τη μεγαλύτερη συνεταιριστική εταιρεία του κόσμου, τη μεγαλύτερη στη Χώρα των Βάσκων και την έβδομη στην Ισπανία. Στις 256 εταιρείες της απασχολούνται πάνω από 80.000 άτομα - συνεταιριστές, με το 69% των συνολικών της πωλήσεων να είναι εκτός Ισπανίας, με άξονα την Κίνα, τη Γαλλία, το Μεξικό και τη Βραζιλία. Οι δραστηριότητές της επεκτείνονται από τον ασφαλιστικό τομέα και την παραγωγή ηλεκτρικών συσκευών οικιακής χρήσης ώς τον αυτοματισμό, τη ρομποτοποίηση, τον βιομηχανικό και μηχανολογικό εξοπλισμό, τον κατασκευαστικό τομέα και τις αλυσίδες λιανικής. Τα έσοδά της πλησίασαν τα 14 δισ. ευρώ το 2012.
Αργύρης Παναγόπουλος
