Ο νέος πρωθυπουργός της Σλοβακίας Ρόμπερτ Φίτσο «θυμάται σίγουρα τι συνέβη το 2009», δήλωσε χαρακτηριστικά ο απερχόμενος υπουργός Εξωτερικών της χώρας Μίροσλαβ Βλατσόφσκι στην τελευταία Σύνοδο Κορυφής GLOBSEC Tatra, όπως καταλήγει στο εκτενές θέμα του το Politico για την στροφή 180 μοιρών της Μπρατισλάβα στο θέμα της στήριξης της Ουκρανίας. Η χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ προστέθηκε στην Ουγγαρία και δημιουργεί πλέον «μπλοκ» κατά της συνεχούς παροχής στρατιωτικού εξοπλισμού και κονδυλίων στο Κίεβο, ενώ είναι σε εξέλιξη ο πόλεμος με τις ρωσικές δυνάμεις που εισέβαλαν το 2022. Και οι αιτίες αυτής της στροφής, είναι και προσωπικές, όπως υποστηρίζει.
Ο Φίτσο ήταν πρωθυπουργός της Σλοβακίας και το 2009, όταν η κόντρα μεταξύ Μόσχας και Κιέβου οδήγησε στο να σταματήσουν οι ροές ρωσικού φυσικού αερίου στους αγωγούς που μέσω Ουκρανίας καταλήγουν στην ΕΕ. Η Σλοβακία βρέθηκε να χάνει περίπου 100 εκατ. ευρώ κάθε μέρα, καθώς τα εργοστάσιά της σταμάτησαν να λειτουργούν.
Η κυβέρνηση της Σλοβακίας επεδίωξε άμεσα διμερείς επαφές και με τις δύο πλευρές και ο Φίτσο πήγε πρώτα στο γειτονικό Κίεβο, στις 14 Νοεμβρίου, όπου τον περίμεναν δυσάρεστες εκπλήξεις. Αφού οι Ουκρανοί άφησαν επί τρεις ώρες την σλοβενική αποστολή "στο περίμενε", στη συνέχεια οδήγησαν τον Φίτσο όχι σε κανονική συνάντηση με την πρωθυπουργό Γιούλια Τιμόσενκο, αλλά σε κοινή συνέντευξη Τύπου. Και η Τιμόσενκο επί 20 λεπτά κατηγορούσε τον Φίτσο ότι πήρε το μέρος της Μόσχας.
Αντίθετα, όταν η σλοβακική αποστολή πήγε στη Μόσχα αμέσως μετά, έγινε δεκτή με όλες τις τιμές και τελετή στην πολυτελή Αίθουσα του Αγίου Γεωργίου στο Κρεμλίνο. «Μετά από αυτό, ο Σλοβάκος πρωθυπουργός άρχισε να παίρνει μια ανοιχτά αντι-ουκρανική θέση», ανέφερε ανώτερο στέλεχος της σλοβακικής διπλωματίας. Ο Φίτσο «είπε ότι δεν χρειάζεται να υποστηρίξουμε τους Ουκρανούς, η Ουκρανία δεν μας χρειάζεται, δεν έχουν σοβαρές συζητήσεις μαζί μας. Αυτό είναι προσωπικό».
Στις αρχές της επόμενης χρονιάς, επίσης, ο τότε πρόεδρος της Σλοβακίας Ιβάν Γκασπάροβιτς πήγε επίσης στο Κίεβο, καθώς ο Ουκρανός ομόλογός του Βίκτορ Γιούσενκο τον είχε ενημερώσει ότι η ουκρανική Naftogaz θα μπορούσε να αρχίσει κάποιες ροές αερίου προς τη Σλοβακία. Στη συνάντηση, ωστόσο, επικεφαλής της Naftogaz ενημέρωσε πως αυτό δεν θα γίνει. «Οι Ουκρανοί κατάφεραν να ταπεινώσουν τόσο τον πρωθυπουργό όσο και τον πρόεδρο της Σλοβακίας», όπως σχολιάσε ο ίδιος διπλωμάτης.
Κάπως έτσι, η Σλοβακία που είχε στείλει άμεσα στην Ουκρανία S-300 και Mig-29, ενώ της παρείχε όπλα και πυρομαχικά σλοβακικής κατασκευής, σήμερα περνάει στην απέναντι πλευρά...
