Η κότα έκανε το αυγό ή το αυγό την κότα; Η κρίση της Ευρωζώνης παρασέρνει προς τα κάτω τη γερμανική οικονομία ή η γερμανική πολιτική βυθίζει την Ευρωζώνη στην ύφεση; Το ερώτημα αρνείται να το θέσει στον εαυτό της η γερμανική πολιτική ηγεσία, πλην όμως το θέτει η πραγματικότητα. Κι αυτή λέει ότι, το τελευταίο τρίμηνο του 2012, τόσο το γερμανικό ΑΕΠ όσο και αυτό της Ευρωζώνης συρρικνώθηκε κατά 0,6% σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο. Προφανώς, η έστω παροδική αδυναμία της γερμανικής οικονομίας επιδεινώνει την ύφεση στην Ευρωζώνη και η ύφεση στις χώρες που υποδέχονται το 40% των γερμανικών εξαγωγών επηρεάζει αρνητικά τη γερμανική οικονομία.
Η τελευταία φορά που είδαμε μια τέτοια συρρίκνωση από τρίμηνο σε τρίμηνο, ήταν στις αρχές του 2009, στο ζενίθ της χρηματοπιστωτικής κρίσης. Κι ενώ οι περισσότεροι αναλυτές εκτιμούν ότι η Γερμανία θα ανακάμψει το τρέχον τρίμηνο και θα αναλάβει πάλι τον ρόλο της οικονομικής ατμομηχανής, η πολυπόθητη ανάκαμψη στην Ευρωζώνη δεν διαφαίνεται στον ορίζοντα.
Το κλαμπ των «17» δεν κατάφερε το 2012 να έχει ούτε για ένα τρίμηνο θετικό πρόσημο στην πορεία της οικονομίας του - κι αυτό έχει να συμβεί από το 1995, πριν ακόμη γίνει Ευρωζώνη και με τη βούλα. Στο σύνολο του 2012, η ύφεση στην Ευρωζώνη έκλεισε στο 0,5%, την ώρα που η Γερμανία, παρά το αδύναμο τέταρτο τρίμηνο, είχε συνολικά ρυθμό ανάπτυξης 0,7%.
Για τις περισσότερες χώρες της Ευρωζώνης τα ποσοστά της ύφεσης είναι τρομακτικά. Με απόσταση το πιο δραματικό ποσοστό είναι το ελληνικό, με το ΑΕΠ της χώρας να συρρικνώνεται κατά 6% από το τρίτο στο τέταρτο τρίμηνο. Στον ίδιο χορό του Ζαλόγγου είναι δεμένη η Πορτογαλία, με μείωση 1,8%, η Κύπρος (μείον 1%), η τρίτη σε μέγεθος οικονομία της Ευρωζώνης, η Ιταλία, με μείωση 0,9% κι από κοντά η τέταρτη, η Ισπανία, με μείον 0,7%. Κάπως καλύτερα, αλλά όχι καλά, τα πήγε το νούμερο δύο, η Γαλλία, με ύφεση 0,3%.
Στο σύνολο του 2012, πέρα από την... άπαιχτη Ελλάδα, τη μεγαλύτερη ύφεση τη μέτρησε η Πορτογαλία με 3,8%, με την Κύπρο να ακολουθεί με 3%, την Ιταλία με 2,7%, την Ισπανία με 1,8%, και τη Φινλανδία με 1,6%.
Για το 2013, η πρόβλεψη της Κομισιόν για την πορεία της οικονομίας της Ευρωζώνης είναι αποκαρδιωτική - και παρ' όλα αυτά ενδεχομένως υπεραισιόδοξη. Οι αξιωματούχοι των Βρυξελλών εκτιμούν ότι θα επιτευχθεί οριακή ανάπτυξη της τάξης του 0,1%, ενώ οι αναλυτές θεωρούν ότι ακόμη κι αν δεν υπάρξει καμία δυσάρεστη έκπληξη, οι περικοπές δαπανών παντού και η αυξανόμενη ανεργία δεν θα αφήσουν περιθώρια στην ανάκαμψη. Η μόνη ελπίδα των αναλυτών των τραπεζών είναι να διαρκέσει αρκετά η ηρεμία στις αγορές και να αναθαρρήσουν πάλι οι επιχειρήσεις που επί ένα χρόνο φοβούνται να κάνουν επενδύσεις, αλλά κάτι πρέπει να κάνουν στην τελική τα κεφάλαιά τους. «Αυτό το μποτιλιάρισμα των επενδύσεων αρχίζει αργά να διαλύεται», δήλωναν χθες οι αναλυτές της UniCredit.