Του Τζον Ριντ*
Ο πρεσβευτής του Ισραήλ στις Ηνωμένες Πολιτείες Ρον Ντερμέρ κατηγόρησε την κυβέρνηση του Μπάρακ Ομπάμα ότι συνωμότησε εναντίον της χώρας του ενορχηστρώνοντας το ψήφισμα στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών για τον ισραηλινό εποικισμό, σε μια ασυνήθιστη ευθεία επίθεση στην απερχόμενη ηγεσία του κοντινότερου συμμάχου του.
Ο Ισραηλινός πρεσβευτής περιέγραψε την απόφαση των ΗΠΑ να απέχουν από την ψηφοφορία ορόσημο ως «μια θλιβερή μέρα και ένα αισχρό κεφάλαιο στις σχέσεις ΗΠΑ - Ισραήλ». Πρόσθεσε ότι το Ισραήλ θα παρουσιάσει στοιχεία που έχει για το θέμα στη νέα κυβέρνηση του νεοεκλεγέντος προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, που θα αναλάβει καθήκοντα στις 20 Ιανουαρίου. «Θα παρουσιάσουμε τα στοιχεία στη νέα κυβέρνηση μέσω των κατάλληλων διαύλων» δήλωσε σε συνέντευξη στο CNN. «Αν θέλουν να τα μοιραστούν με τους Αμερικανούς πολίτες, ευχαρίστως να το κάνουν».
Αμερικανοί αξιωματούχοι απέρριψαν τις ισραηλινές κατηγορίες ότι έπαιξαν ρόλο στη συγγραφή ή την προώθηση της απόφασης 2334 του ΟΗΕ, που απαιτεί από το Ισραήλ «άμεσα και πλήρως» να σταματήσει κάθε δραστηριότητα εποικισμού σε παλαιστινιακά εδάφη και θέτει μια καθαρή διαχωριστική γραμμή μεταξύ των διεθνώς αναγνωρισμένων συνόρων της χώρας και των κατεχόμενων παλαιστινιακών εδαφών.
Το ψήφισμα εγκρίθηκε την περασμένη Παρασκευή με 14 μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας να ψηφίζουν υπέρ, ενώ οι ΗΠΑ, που συχνά χρησιμοποιούσαν το βέτο για να προστατεύσουν το Ισραήλ από κρίσιμα για την πολιτική του ψηφίσματα απείχαν.
Το ψήφισμα εξαγρίωσε τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπεναμίν Νετανιάχου, ο οποίος κάλεσε τους πρεσβευτές των χωρών που στήριξαν το ψήφισμα για «αυστηρή επίπληξη» ανήμερα τα Χριστούγεννα. Ο Ισραηλινός ηγέτης, που διατηρεί επίσης τη θέση του υπουργού Εξωτερικών, διέταξε τους υπουργούς του να περιορίσουν τα ταξίδια τους τις επόμενες ημέρες σε αυτές τις χώρες. «Το Ισραήλ είναι μια χώρα με εθνική υπερηφάνεια και εμείς δεν γυρίζουμε και το άλλο μάγουλο» δήλωσε τη Δευτέρα κατά τη διάρκεια τελετής στο βόρειο Ισραήλ. «Αυτή είναι μια μετρημένη, σθεναρή αντίδραση, η φυσική αντίδραση ενός υγιούς λαού, που ξεκαθαρίζει στα έθνη του κόσμου ότι αυτό που έγινε στον ΟΗΕ είναι για εμάς απαράδεκτο» είπε.
Ως μέρος της διπλωματικής αντίδρασης, ο Νετανιάχου υπαναχώρησε από μια σχεδιαζόμενη συνάντηση με τη Βρετανίδα ομόλογό του Τερέζα Μέι, δήλωσαν Βρετανοί και Ισραηλινοί αξιωματούχοι. Οι δύο ηγέτες σχεδίαζαν να συναντηθούν στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός στα μέσα Ιανουαρίου, αλλά οι συζητήσεις ματαιώθηκαν μετά την ψηφοφορία της Παρασκευής. Η Βρετανία ήταν μεταξύ των χωρών που υπερψήφισαν την απόφαση. «Εγκαταλείψαμε τον συντονισμό» δήλωσε στους “Financial Times” ένας Ισραηλινός αξιωματούχος τη Δευτέρα, θέλοντας να διατηρήσει την ανωνυμία του, καθώς το θέμα είναι «ευαίσθητο».
«Προκαλεί απογοήτευση η ανακοίνωση της ισραηλινής κυβέρνησης ότι ο πρωθυπουργός Νετανιάχου δεν θέλει να συζητήσει με την Τερέζα Μέι» δήλωσε στο ισραηλινό ραδιόφωνο ο Τόνι Κέι, αναπληρωτής πρεσβευτής του Ηνωμένου Βασιλείου στο Ισραήλ. «Είμαι σίγουρος ότι θα υπάρξουν πολλές συζητήσεις μεταξύ των δύο ηγετών στο μέλλον. Προσβλέπουμε σε αυτές τις συζητήσεις και σίγουρα θα συνεχίσουμε να συζητούμε στο Τελ Αβίβ».
Σε μια περαιτέρω ένδειξη των διπλωματικών επιπτώσεων από την ψηφοφορία στον ΟΗΕ, η κυβέρνηση της Ουκρανίας κάλεσε τον Ισραηλινό πρεσβευτή Έλι Μπελοτσεσκόφσκι στο υπουργείο Εξωτερικών στο Κίεβο προκειμένου να διαμαρτυρηθεί για την ακύρωση της επίσημης επίσκεψης του πρωθυπουργού Βολοντίμιρ Γκρόισμαν, που είχε προγραμματιστεί για αυτή την εβδομάδα. Το Ισραήλ ανακοίνωσε ότι το ταξίδι ακυρώθηκε το Σάββατο, έπειτα από τη στήριξη που έδωσε η Ουκρανία στην απόφαση του Σ.Α. του ΟΗΕ.
Στο Ισραήλ, η σφοδρή αντίδραση του Νετανιάχου στην ψηφοφορία στον ΟΗΕ επικρίθηκε από πολιτικούς της αντιπολίτευσης. Ο Γιαΐρ Λαπίντ, επικεφαλής του κεντροδεξιού κόμματος Γες Ατίντ, επέκρινε το ψήφισμα του ΟΗΕ ότι τιμωρεί το Ισραήλ, αλλά παράλληλα δήλωσε πως η αντίδραση του Νετανιάχου είναι «παράλογη». «Δεν είναι πολιτική, είναι υστερία» είπε σύμφωνα με τον ισραηλινό Τύπο. Επίσης, το Ισραήλ ανακάλεσε τους πρεσβευτές του από τη Νέα Ζηλανδία και τη Σενεγάλη χώρες οι οποίες υποστήριξαν το ψήφισμα, διέκοψε την εξωτερική βοήθεια προς τη Σενεγάλη και ανακοίνωσε ότι θα παρακρατήσει ένα μέρος της χρηματοδότησης προς τον ΟΗΕ σε απάντηση για την ψηφοφορία της Παρασκευής.
Παλαιστίνιοι ηγέτες και Ισραηλινοί που ασκούν κριτική στην κατοχή καλωσόρισαν την απόφαση ως επιβεβαίωση των νομικών παραμέτρων για μια λύση στη διένεξη Ισραήλ - Παλαιστίνης πριν αναλάβει την εξουσία τον επόμενο μήνα, ο Ντόναλντ Τραμπ, υποστηρικτής του Ισραήλ. Το Ισραήλ αντιστέκεται σε αυτό που περιγράφει ως προσπάθεια των Παλαιστινίων να διεθνοποιήσουν τη σύγκρουση αντί να τη λύσουν μέσω άμεσων διμερών διαπραγματεύσεων. Η Γαλλία σχεδιάζει μια διεθνή σύνοδο στο Παρίσι στις 15 Ιανουαρίου για να συζητήσει το θέμα, στην οποία ο Νετανιάχου επίσης αντιτίθεται.
O Αβιγκντόρ Λίμπερμαν, ο υπερεθνικιστής υπουργός Άμυνας, συνέκρινε την επικείμενη σύνοδο με τη δίκη του Άλφρεντ Ντρέιφους, του Εβραίου αξιωματικού που κατηγορήθηκε για προδοσία στα τέλη του προηγούμενου αιώνα και αργότερα αποκαταστάθηκε έπειτα από μια δικαστική υπόθεση που έγινε συνώνυμο του γαλλικού αντισημιτισμού. Επίσης, σε μια εκδήλωση του κόμματός του (Ισραήλ Μπεϊτένου), ο Αβιγκντόρ Λίμπερμαν κάλεσε τους Γάλλους Εβραίους να μεταναστεύσουν στο Ισραήλ λέγοντας, σύμφωνα με την εφημερίδα “Jerusalem Post”, ότι «είναι ώρα να πούμε στους Γάλλους Εβραίους: Αυτή δεν είναι η χώρα ή η γη σας, είναι καιρός να φύγετε».
*Ο Τζον Ριντ είναι ανταποκριτής των “Financial Times” στην Ιερουσαλήμ
