Σχεδόν τρεις δεκαετίες μετά τον θάνατό του ο διπλός πράκτορας Κιμ Φίλμπι εξακολουθεί να στοιχειώνει τους Βρετανούς και τις μυστικές υπηρεσίες στις οποίες διείσδυσε παραδίδοντας επί δεκαετίες απόρρητα στοιχεία στη Σοβιετική Ένωση την εποχή του Ψυχρού Πολέμου. Το BBC ανακάλυψε στα αρχεία της Στάζι, της μυστικής υπηρεσίες της πρώην Ανατολικής Γερμανίας, ένα τετράωρο φιλμ όπου ο Κιμ Φίλμπι εξιστορεί τα κατορθώματά του, δίνει συμβουλές σε πράκτορες και εξηγεί πώς απέτρεψε έναν τρίτο πραγκόσμιο πόλεμο.
Διάλεξη για πράκτορες
Τον Φίλμπι παρουσιάζει στο κοινό ο Ανατολικογερμανός αρχικατάσκοπος Μάρκους Βολφ. Ο Φίλμπι ανεβαίνει στο βήμα και περιγράφει πώς επί 30 χρόνια έζησε "μέσα στο στρατόπεδο του εχθρού" προερχόμενος από τα σπλάχνα της βρετανικής άρχουσας τάξης. Ο Κιμ Φίλμπι εξιστορεί πως ενδιαφέρθηκε για τον κομμουνισμό ενώ φοιτούσε στο Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ και εξηγεί ότι στρατολογήθηκε από τους Σοβιετικούς κατα τη δεκαετία του 1930 για να διεισδύσει στη βρετανική Secret Intelligence Service (SIS), την υπηρεσία πληροφοριών, που είναι τώρα γνωστή ως MI6. Εργάστηκε επί χρόνια -λέει- για να το καταφέρει. Ασχολήθηκε με τη δημοσιογραφία, κάλυψε τον ισπανικό εμφύλιο, απέκτησε επαφές μέσα στο κατεστημένο και καθώς πλησίαζε ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος άφησε να εννοηθεί ότι ενδιαφερόταν να γίνει πράκτορας των βρετανικών μυστικών υπηρεσιών, όπου έγινε τελικά δεκτός μετά από "συνέντευξη".
Ο πόλεμος των κατασκόπων
Ο διπλός πράκτορας εξηγεί στη συνέχεια ότι έπιασε φιλίες με υπαλλήλους των αρχείων για να έχει πρόσβαση σε απόρρητους φακέλους, καθώς στον τομέα αυτό "δεν υπήρχε καθόλου πειθαρχία". Ο Φίλμπι περιγράφει πώς έφευγε κάθε μέρα από το γραφείο του με έναν μεγάλο φάκελο γεμάτο δικά του γραπτά και απόρρητα έγγραφα, τα παρέδιδε στον σοβιετικό σύνδεσμό του, ο οποίος τα φωτογράφιζε, και τα επέστρεφε την επομένη στη θέση τους. Θεωρήθηκε τόσο ικανός από τους Βρετανούς προϊσταμένους του, που τον τοποθέτησαν υποδιευθυντή Τομέα Αντικατασκοπείας για τους Σοβιετικούς και στη συνέχεια του ανέθεσαν τη διευθυντική θέση, όταν φρόντισε ο ίδιος να υπονομεύσει τον προϊστάμενό του με βρόμικο τρόπο, παρ' ότι τον συμπαθούσε. "Στη δουλειά μας συχνά βρομίζουμε τα χέρια μας, αλλά το κάνουμε για έναν σκοπό που δεν είναι βρόμικος" εξηγεί ο Φίλμπι.
Ο Φίλμπι και το σχέδιο για την Αλβανία
Σε άλλο σημείο της αφήγησής του εξηγεί πώς εξουδετέρωσε σχέδιο για την αποστολή χιλιάδων Αλβανών για την ανατροπή της κομμουνιστικής κυβέρνησης στην Αλβανία. Τότε ο Κιμ Φιλμπι ήταν σύνδεσμος μεταξύ βρετανικών και αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών στην Ουάσιγκτον (1949-1951). Έμαθε για το σχέδιο, ενημέρωσε αρμοδίως και σκοτώθηκαν αρκετοί που μετείχαν στη επιχείρηση. Αλλά, όπως εξηγεί, εάν δεν το είχε κάνει αυτό, οι Δυτικοί θα επαναλάμβαναν το σχέδιο στη Βουλγαρία, με τον κίνδυνο να ξεσπάσει τρίτος παγκόσμιος πόλεμος γιατί ήταν βέβαιο ότι η Σοβιετική Ένωση θα αντιδρούσε. Αργότερα, όταν τον υποψιάστηκαν οι συνάδελφοί του, αρνήθηκε τα πάντα και κατάφερε να τους ξεγελάσει για μεγάλο χρονικό διάστημα, μέχρι που διέφυγε στη Σοβιετική Ένωση μέσω Λιβάνου το 1963. Η συμβουλή του: "Όταν σας ανακρίνουν, θα αρνείστε τα πάντα, ακόμη και την υπογραφή σας. Θα λέτε ότι είναι πλαστή, δεν θα ομολογείτε". Ο Κιμ Φίλμπι πέθανε το 1988 στη Μόσχα, σε ηλικία 76 ετών, πριν καταρρεύσει η Σοβιετική Ένωση.
Στρατής Αγγελής
