Και λίγα λόγια για τον θαυμαστό και «ασπρόμαυρο» κόσμο του NBA που προσφάτως άνοιξε τις πύλες του και για τον Γιάννη Αντετοκούνμπο. Ένας κόσμος που το χρώμα του χρήματος δεν έχει ακόμα καταφέρει να ξεπεράσει το χρώμα του δέρματος.
Ένας κόσμος ολόλευκος ως το 1950 όταν και υποδέχθηκε τον Ερλ Λόιντ, τον πρώτο αφροαμερικανό αθλητή που αγωνίστηκε στο NBA, στις 31 Οκτωβρίου στο ματς των Ουάσινγκτον Κάπιταλς εναντίον των Ρότσεστερ Ρόγιαλς.
Όταν βγήκε το πρόγραμμα του NBA για τη σεζόν 1950-51 και ο Λόιντ είδε ότι αυτός θα έπαιζε το πρώτο ματς, θυμάται ότι όλη η ομάδα και η πόλη ήταν σε αναβρασμό. Πολλοί περίμεναν την Κου Κλουξ Κλαν να κάνει την εμφάνισή της έξω από το γήπεδο, αλλά… τίποτα δεν έγινε.
«Πάντα λέω σε όσους με ρωτάνε ότι στο πρώτο παιχνίδι δεν έγινε τίποτα. Πολλοί περίμεναν την Κλαν να είναι εκεί με κρεμάλες και άλλα τέτοια. Αλλά η Κλαν δεν έβγαινε στα ανοιχτά για να πάει έξω από το γήπεδο. Οι οπαδοί με αποκαλούσαν ό,τι μπορείτε να φανταστείτε, εκτός από… άνθρωπο. Μου φώναζαν να γυρίσω στην Αφρίκη, ενώ εγώ δεν είχα πάει ποτέ εκεί! Αλλά δεν μπορείς να πηδήξεις στις εξέδρες και να επιτεθείς στους οπαδούς. Το μόνο που μπορείς να κάνεις για να τους εκδικηθείς είναι να παίξεις». Στο παιχνίδι ο Λόιντ είχε 10 πόντους και 10 ριμπάουντ.
Από τότε έχουν περάσει 60 χρόνια και ο κόσμος (θεωρητικά και πρακτικά) έχει κάνει αρκετά βήματα στο θέμα του ρατσισμού. Έχουν περάσει πολλά χρόνια από το 1966 όταν οι Χάσκινς έγιναν η πρώτη ομάδα που παρατάχθηκε με «μαύρη» πεντάδα στον τελικό του NCAA απέναντι στο «λευκό» Κεντάκι και συντάραξε τον κόσμο του μπάσκετ και έχει μείνει ως η στιγμή που τα κολέγια άρχισαν να σταματούν τη φυλετική διάκριση στο μπάσκετ. Όμως, ακόμη και σήμερα τα ίχνη του ρατσισμού δεν έχουν σβηστεί τελείως από τα αμερικανικά γήπεδα του μπάσκετ.
Τι σχέση έχει αυτό με ένα πρωτάθλημα που 4 στους 5 παίκτες είναι μαύροι; Δύο μελέτες, η μία του 1985-86 (που επαναλήφθηκε το 2005-06) και μία της τελευταίας τριετίας (μελετώντας 14 σεζόν συνολικά) αναδεικνύουν ότι θέματα ρατσισμού υπάρχουν ακόμη στο NBA και, βέβαια, στην κοινωνία που το περιστοιχίζει.
Η πρώτη μελέτη μελετά το κατά πόσο υπάρχει ρατσισμός απέναντι στους μαύρους από τις ομάδες και τους οπαδούς και τα ευρήματά της αναφέρουν με σιγουριά ότι είναι παρών. Φαινομενικά όλα μοιάζουν ιδανικά, το 1985-86 οι 3 πιο ακριβοπληρωμένοι παίκτες του NBA ήταν μαύροι (Μάτζικ, Τζαμπάρ, Μόουζες Μαλόουν), ενώ το ίδιο συνέβαινε και το 2005-06, όταν οι 4 πιο ακριβοπληρωμένοι παίκτες ήταν και πάλι μαύροι (Σακίλ, Ουέμπερ, Φίνλεϊ, Γκαρνέτ).
Όμως, οι περισσότεροι φίλαθλοι είναι λευκοί. Οι παίκτες στο μπάσκετ είναι πολύ πιο «ορατοί» απ' ότι στα άλλα σπορ, καθώς και τα γήπεδα είναι μικρότερα και οι κάμερες ζουμάρουν περισσότερο. Η μελέτη έδειξε ότι με τους ταλαντούχους λευκούς παίκτες να είναι αρκετά λιγότεροι συγκριτικά, οι ιδιοκτήτες ομάδων «μονομαχούν» για να υπογράψουν τους υπάρχοντες λευκούς με αποτέλεσμα να ανεβαίνει ο μισθός τους δυσανάλογα με την προσφορά τους. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα μια διαφορά της τάξης του 20% στους μισθούς ανάμεσα σε λευκούς και μαύρους (υπέρ των λευκών εννοείται). Μελέτη πάνω στην προσέλευση του κόσμου έδειξε ότι αν αντικαταστήσουμε σε μια ομάδα έναν μαύρο παίκτη με έναν λευκό (θεωρητικά) ίσης αξίας και ταλέντου, τότε ο λευκός θα φέρει κατά μέσο όρο 9.000 περισσότερους θεατές στις εξέδρες το χρόνο απ' ότι ο μαύρος (με τις συντεταγμένες της περιοχής, της πορείας στο πρωτάθλημα και της αγοράς να μένουν ίδιες)!
Ο «ασπρόμαυρος» κόσμος του ΝΒΑ
