Η καταστροφή αυτή ξεκίνησε στις 22 Απριλίου. Εκείνη την ημέρα, για πρώτη φορά στην ιστορία, ένας πρόεδρος της ιταλικής δημοκρατίας ξεκινούσε μια δεύτερη θητεία. Υστερα από διεργασίες που κράτησαν δύο μήνες, στη διάρκεια των οποίων τα πολιτικά κόμματα απέτυχαν να συμφωνήσουν τόσο στον σχηματισμό κυβέρνησης όσο και στην εκλογή προέδρου της Δημοκρατίας, ο Τζόρτζιο Ναπολιτάνο δέχθηκε στα 87 του χρόνια να παραμείνει στη θέση του για έξι ακόμη χρόνια.
Μιλώντας στους βουλευτές που είχαν ανανεώσει δύο ημέρες νωρίτερα την εμπιστοσύνη τους στο πρόσωπό του, ο Ναπολιτάνο προειδοποίησε: «Είμαι υποχρεωμένος να είμαι ειλικρινής μαζί σας. Αν βρεθώ εκ νέου αντιμέτωπος με ανεύθυνες συμπεριφορές ανάλογες με εκείνες που αντιμετώπισα στο παρελθόν, δεν θα διστάσω να εκθέσω τις συνέπειές τους ενώπιον του λαού». Οι βουλευτές τον χειροκρότησαν θερμά, κι εκείνος πρόσθεσε: «Τα χειροκροτήματα δεν σημαίνουν άφεση αμαρτιών».
Η ιταλική κεντροαριστερά αναγκάστηκε τότε να συγκροτήσει κυβέρνηση μαζί με τον Σίλβιο Μπερλουσκόνι. Η συμφωνία ήταν να προχωρήσουν τουλάχιστον οι μεταρρυθμίσεις που είχε επειγόντως ανάγκη η χώρα και να ψηφιστεί ένας νέος εκλογικός νόμος που να αντανακλά με μεγαλύτερη ακρίβεια τη βούληση των Ιταλών. Τίποτα από τα δύο δεν συνέβη.
Την ημέρα της ομιλίας του Ναπολιτάνο, ο Μπερλουσκόνι χαμογελούσε και ο τότε ηγέτης της κεντροαριστεράς Πιερ Λουίτζι Μπερσάνι είχε δακρύσει. Χρειάστηκε να περάσουν αρκετοί μήνες για να αποκαλυφθούν οι λόγοι. Στη θέση του Μάριο Μόντι, ο Ναπολιτάνο διάλεξε για το αξίωμα του πρωθυπουργού τον Ενρίκο Λέτα, έναν άνθρωπο πολιτικά και πνευματικά έτοιμο, με καλές σχέσεις με την κεντροδεξιά (ο θείος του είναι στενός συνεργάτης του Μπερλουσκόνι) και αποφασισμένο να αποκαταστήσει την αξιοπιστία της Ιταλίας. Όλα έδειχναν ότι θα τα κατάφερνε. Κι όμως όχι. Ο Λέτα είναι ο δεύτερος πρωθυπουργός που ορίζεται από τον Ναπολιτάνο, ο οποίος αποτυγχάνει στην προσπάθειά του να οικοδομήσει μια σύγχρονη και αξιόπιστη χώρα. Και ο υπαίτιος είναι πάντα ο ίδιος: ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι.
Βεβαιώνοντας ότι κοιμήθηκε για δέκα ώρες συνεχώς ύστερα από 59 νύχτες αϋπνίας, ο τελευταίος μίλησε χθες από το τηλέφωνο στους οπαδούς του που είχαν συγκεντρωθεί στη Νάπολη και του υποσχέθηκαν χρόνια πολλά για τα 77α γενέθλιά του.
«Ο μόνος τρόπος να προχωρήσουμε είναι να γίνουν εκλογές, τις οποίες όλες οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι θα κερδίσουμε», δήλωσε ο Μπερλουσκόνι. Λίγες ώρες αργότερα, όμως, φάνηκε να κάνει ένα βήμα πίσω. Υποσχέθηκε ότι θα στηρίξει τον προϋπολογισμό του 2014 «αν είναι πραγματικά χρήσιμος» για τη χώρα και φάνηκε έτοιμος να διαπραγματευθεί την αύξηση των φόρων. Η υπαναχώρηση αυτή φαίνεται πώς ήταν αποτέλεσμα της δυσαρέσκειας που εξέφρασαν αρκετοί από τους βουλευτές που είχαν παραιτηθεί.
Πρόωρες εκλογές ζητά και ο Μπέπε Γκρίλο, επικεφαλής του Κινήματος των Πέντε Αστέρων. Και αυτός όμως έχει εσωκομματικά προβλήματα, καθώς αρκετοί από τους βουλευτές του κόμματός του φαίνονται διατεθειμένοι να στηρίξουν τον Λέτα.
Ακόμη κι αν ο Μπερλουσκόνι καταφέρει να ρίξει την κυβέρνηση, πολύ δύσκολα θα μπορέσει να ξαναβάλει υποψηφιότητα μετά την καταδίκη του για φοροδιαφυγή την 1η Αυγούστου. Η ποινή φυλάκισης ενός έτους στην οποία καταδικάστηκε θα εκπληρωθεί είτε με κατ'οίκον παραμονή είτε με κοινοτική εργασία.
Το βέβαιο είναι, όπως επισημαίνει ο Εκόνομιστ, ότι ο Μπερλουσκόνι εξακολουθεί να κινεί τα νήματα από τα παρασκήνια. Αρκετοί Ιταλοί είναι μαζί του. Αλλοι έχουν αντιληφθεί ότι το μόνο που τον ενδιαφέρει είναι να υπερασπιστεί τα συμφέροντά του. Εκείνος πάντως είναι απτόητος. Και δηλώνει ότι θα συνεχίσει να ηγείται του κόμματός του (το οποίο μετονομάζει και πάλι «Φόρτα Ιτάλια») ακόμη κι αν εκδιωχθεί από το κοινοβούλιο.
Πηγή: ΑΜΠΕ - El Pais, Financial Times, The Economist