Οταν η πραγματικότητα μας ξεπερνά, χάνουμε το έδαφος κάτω από τα πόδια μας. Αισθανόμαστε σαν Ιανοί που ζούμε σε ένα σύμπαν διττό. Εκείνο που βιώνουμε μέσα στη δύσκολη και δυσβάσταχτη καθημερινή έρημο των ανθρώπων που δυσκολεύονται να πληρώσουν τα αναγκαία (το νοίκι, το ρεύμα, τα τρόφιμα και τα νοσήλια), να περπατήσουν μια πόλη της καταστροφής και της διάλυσης, να αντέξουν τις εν ψυχρώ δολοφονίες των παιδιών τους, στον δρόμο και στα σχολειά τους.
Και αυτό που προβάλλεται στις τηλεοράσεις και στις κυβερνητικές ανακοινώσεις ως μια όαση της ευημερίας και της οικονομικής ανάπτυξης της χώρας, του κομμένου και περιφρουρούμενου -σε αντίθεση με τα καμένα δάση μας- δέντρου στο Σύνταγμα και των χιλιάδων λαμπιονιών με τα οποία οι δημοτικοί άρχοντες επιχειρούν να κατασκευάσουν ανάμεσα στα σκάμματα και στις λαμαρίνες, τα σπασμένα πεζοδρόμια και τα κλειστά μαγαζιά μιαν ατμόσφαιρα γιορτινή.
Νιώθουμε σαν κοινοί επαίτες αποδεχόμενοι -όπως στις μακρινές εποχές της γερμανικής κατοχής- δελτία για τη διατροφή μας, τη θέρμανση, τη βενζίνη μας. Ενώ μαθαίνουμε ότι οι εκλεγμένοι (ευρω)βουλευτές, τραπεζίτες, διευθύνοντες σύμβουλοι καταληστεύουν τους πόρους μας, τους συσσωρεύουν σε σακούλες, τους επενδύουν σε σπίτια που κάποτε μας ανήκαν και τα χάσαμε.
Οταν η πραγματικότητα μας ξεπερνά, παίζουμε σαν μικρά παιδιά
Προσπαθούμε να την ανασυγκροτήσουμε, όσοι και όσο μπορούμε, με τη φαντασία μας. Όπως το επιχειρούν ανέκαθεν όλοι οι οραματιστές ενός καλύτερου, ειρηνικού και δίκαιου κόσμου. Όπως το πράττει στην τελευταία του ατομική έκθεση ο εικαστικός καλλιτέχνης Δημήτρης Αναστασίου στην γκαλερί Citronne, στο Κολωνάκι. Δανείζεται τον τίτλο της «Τάνγκραμ», καθώς δηλώνει ο ίδιος, «από ένα αρχαίο κινέζικο παζλ που αποτελείται από επτά επίπεδα πλακίδια διαφορετικού σχήματος. Στόχος του παίχτη είναι να φτιάξει ένα δεδομένο σχήμα, του οποίου βλέπει μόνο το περίγραμμα, χρησιμοποιώντας όλα τα κομμάτια. Τα επτά πλακίδια συνθέτουν αναρίθμητες μορφές».
Μεταδίδει μέσα από το σταδιακό κλείσιμο των ματιών των αυτοπροσωπογραφιών ή τον σταδιακό, σουρεαλιστικό εγκλωβισμό τους μέσα στην κλειδαρότρυπα, καρέ με καρέ, τη σταδιακή μετάλλαξή τους μέσα στη ροή του χρόνου. Προβάλλει στα «μαθήματα φιλοσοφίας» το πρόσωπό του ανάμεσα από τις μορφές του Ντεκάρτ, του Καντ, του Νίτσε και τις μορφές που μας στοιχειώνουν τον εγκέφαλο ως αναλώσιμο. Το δείχνει διαιρεμένο στα πέντε, με κάθε γνώρισμα να μιλά διαφορετικά και να αποτυπώνει το διαφορετικό που το ξεχωρίζει από τα άλλα. Παρουσιάζει πορτρέτα με ανεπαίσθητες και όμως ορατές, παραμορφωτικές αλλοιώσεις σε έναν διάλογο με τον Πικάσο που θεωρώ ότι μπορεί να τον οδηγήσει στην εξέλιξη της δουλειάς του. Παρουσιάζει έναν ψευδαίσθητο, λόγω της παρουσίας φωτογράφου, στραγγαλισμό που μοιάζει να γίνεται πραγματικός με τον επικείμενο στραγγαλισμό του τελευταίου. Δημιουργεί χρωματιστά πολύπτυχα και ασπρόμαυρα κόμικς με εικόνες που αποσπά από την πραγματικότητα, την ιδιωτική και τη δημόσια, στον δρόμο ή στο σπίτι, αποδίδει με ένα ύφος ρεαλιστικό, κερματισμένες, με λάδια πάνω στον καμβά, με μολύβι ή μελάνι πάνω στο χαρτί. Συμπληρώνει τα κόμικς του με φράσεις που μας αφορούν άμεσα για τους μειωμένους μισθούς, την παράνομη παιδική απασχόληση, την παράνομη επαναπροώθηση προσφύγων από συνοριοφύλακες...
Φτιάχνει με τον τρόπο του Ίψεν τρομαχτικά «κουκλόσπιτα» όπου το μικρό αγοράκι μοιάζει να γίνεται επικίνδυνο υποχείριο των ενήλικων γονιών του. Αφηγείται με τη σημαίνουσα ιδιότητα του καλλιτεχνικά δρώντος υποκειμένου την προσωπική του και τη συλλογική μας ιστορία και καλεί τον θεατή να συμμετάσχει με την ιδιότητα του δρώντος παρατηρητή και να παρέμβει σ’ αυτήν αλλάζοντας σύμφωνα με τις δικές του, υποκειμενικές εμπειρίες τις δεδομένες εικόνες αλλά και τη σύνθεσή τους. Σε ένα φανταστικό παιχνίδι που αλλάζει ή μας δίνει την ψευδαίσθηση ότι μπορεί να αλλάξει τον κόσμο.
Info:
Δημήτρης Αναστασίου, «Τάνγκραμ», Citronne gallery, Πατριάρχου Ιωακείμ 19, Κολωνάκι, 4ος όροφος.
Διάρκεια έκθεσης: 1 Δεκεμβρίου 2022 - 28 Ιανουαρίου 2023.
Ώρες λειτουργίας: Τρ./Πεμ./Παρ. 11 π.μ. - 8 μ.μ., Τετ./Σαβ. 11 π.μ. - 4 μ.μ.
