Τρεις από τις ρυθμίσεις στη φορολογία που είχαμε αυτή τη βδομάδα αξίζουν την προσοχή μας. Η μείωση του ΦΠΑ, η συμφωνία-υπόσχεση φόρου με τους εφοπλιστές και η νέα αναβολή φορολόγησης των κερδών στη Χρηματιστήριο. Παρά τις διαφορές κάθε μέτρου από τα τρία, υπάρχει κοινό χαρακτηριστικό: η αποδοχή της αρχής "πληρώνω φόρο εάν θέλω". Για την ακρίβεια, για ορισμένους και ορισμένα εισοδήματα ισχύει αυτό - για πολλούς και κυρίως για τα εισοδήματα από εργασία ισχύει το ανάποδο. Αυτή είναι η κεντρική αδικία της φορολογικής μας πραγματικότητας.
Την υπόθεση του Χρηματιστηρίου μπορεί να μην την προσέξατε. Αναβλήθηκε για έβδομη φορά -τρίτη μέσα στο 2013- ο φόρος επί των πραγματοποιημένων κερδών από την πώληση μετοχών (φόρος υπεραξίας). Διότι θα ζημειωθεί η αγορά, διότι έχουμε κρίση και τα γνωστά. Και έτσι παραμένουν τα χρηματιστηριακά κέρδη κεφαλαίου αφορολόγητα, όταν τα κέρδη του κεφαλαίου από την παραγωγική δραστηριότητα φορολογούνται, όχι όσο η εργασία, αλλά φορολογούνται. Δεν θέλουν, δεν φορολογούνται στο Χρηματιστήριο.
Η συμφωνία με τους εφοπλιστές υπογράφηκε παρουσία και του πρωθυπουργού. Το ακριβές κείμενο δεν έγινε ακόμη γνωστό, αλλά προβλέπεται εθελοντική φορολόγηση σημαντικού κομματιού των εμπορικών πλοίων με ελληνική σημαία - ανά πλοίο και όχι με βάση τα κέρδη. Υπολογίζεται ποσό 140 εκατομμύρια τον χρόνο. Δύο είναι τα ενδιαφέροντα: ο συντεχνιακός χαρακτήρας του φόρου (υπογραφή συμφωνίας με την Ένωση Εφοπλιστών - όσοι θέλουν φορολογούνται, όσοι δεν θέλουν δεν φορολογούνται, όσοι θέλουν σταματούν τη φορολογία) και το εξαιρετικά χαμηλό συνολικό ποσό. Τα τελευταία στοιχεία μιλούν για συνεισφορά της εμπορικής ναυτιλίας που φθάνει στο 7% του ΑΕΠ - μια κάπως αντίστοιχη συμμετοχή στον φόρο εισοδήματος θα περνούσε το 1 δισ. ευρώ!
Η σημαντική μείωση του ΦΠΑ της εστίασης -ήταν και είναι επιβεβλημένο μόνιμο μέτρο ομαλοποίησης-, αν δεν συνδυαστεί με αποτελεσματικά μέτρα ελέγχου ειδικά στις περιοχές τουριστικής αιχμής (και στις φορτωμένες περιοχές των μεγάλων πόλεων), ούτε στο δημόσιο ταμείο θα προσφέρει ούτε οι τιμές θα πέσουν. Απαιτείται μια αύξηση 80% του δηλούμενου τζίρου για να παραμείνουν τα ίδια φορολογικά έσοδα... Μέτρα ελέγχου μεθοδικά σχεδιασμένα δεν έχουν ανακοινωθεί ακόμη. Μόνον εκκλήσεις έγιναν, με την απειλή ότι... η τρόικα θα επιβάλει ξανά 23%! Μα όποιος δεν κόβει αποδείξεις ή δεν δηλώνει, θα δώσει τώρα το 13% στο κράτος (ή το 9% στα νησιά) και θα κάνει και μείωση τιμής; Πάλι οι μόνιμα συνεπείς καλούνται να βγάλουν τα κάστανα από τη φωτιά;
Το δημοσιονομικό στίγμα του 2013 είναι αρκετά σαφές. Διατηρείται η τάση προς το πρωτογενές πλεόνασμα χάρη στις σκληρές μειώσεις δαπανών, ενώ τα έσοδα υστερούν σημαντικά έναντι των στόχων. Αν οι τομείς αιχμής που αναπτύσσονται και γι' αυτό φέρνουν περισσότερα κέρδη -ναυτιλία και τουρισμός- δεν συμμετάσχουν κατ' αναλογία στα φορολογικά βάρη, πώς θα βγει ο λογαριασμός; Δεν θα βγει. Δεν πρόκειται για φετεινό πρόβλημα. Το πρόγραμμα μείωσης του δημόσιου ελλείμματος υλοποιείται όλα αυτά τα χρόνια με διπλή μονομέρεια: με συμπίεση των κρατικών δαπανών -σε βαθμό που έχει προκληθεί υφεσιακή σπείρα- και φορολογική πίεση μόνον στις "εύκολες" κατηγορίες φορολογουμένων - χωρίς κατάργηση των φοροαπαλλαγών που ισχύουν σε ολόκληρους τομείς και χωρίς αποτελεσματική μάχη κατά της φοροδιαφυγής. Δικαιοσύνη -χωρίς εξαιρέσεις- και αποτελεσματικά μέτρα χρειαζόμαστε επειγόντως.
