ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ. ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΒΑΣΙΛΑΚΗ
Την πρόοδο που έχουν σημειώσει οι ελληνικές αρχές στη διαχείριση των προσφυγικών ροών που φτάνουν στην Ελλάδα από την Τουρκία διαπιστώνει με έκθεσή της η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εντείνοντας ωστόσο τις πιέσεις της για αποτελεσματικότερη φύλαξη των συνόρων και λήψη μέτρων αποτροπής της έλευσης των μεταναστών.
Κατά τη χθεσινή συνεδρίαση του Κολεγίου των Επιτρόπων στις Βρυξέλλες παρουσιάστηκε νέα έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σύμφωνα με την οποία παρά τις καθυστερήσεις στη δημιουργία των hotspots στα ελληνικά νησιά (Λέσβος, Χίος, Σάμος, Λέρος και Κως), οι ελληνικές αρχές έχουν ολοκληρώσει τις τυπικές λειτουργικές διαδικασίες, ενώ έχουν σημειώσει «αξιοσημείωτη αύξηση» όσον αφορά το ποσοστό των μεταναστών από τους οποίους έχουν ληφθεί δακτυλικά αποτυπώματα (από 8% στο τέλος Σεπτεμβρίου του 2015 σε 78% τον Ιανουάριο του 2016). Παράλληλα, επισημαίνεται ότι έχουν κατά πολύ αυξήσει τη δυνατότητα φιλοξενίας προσφύγων.
Όσον αφορά τις επιστροφές οικονομικών μεταναστών, η Επιτροπή επισημαίνει ότι από τις αρχές του 2015, η Ελλάδα έχει προβεί σε 16.131 αναγκαστικές επιστροφές και 3.460 υποστηριζόμενες οικειοθελείς επιστροφές οικονομικών μεταναστών που δεν είχαν δικαίωμα ασύλου στην Ευρώπη, σημειώνοντας ότι ο αριθμός αυτός παραμένει ανεπαρκής σε σχέση με τον αριθμό των αφίξεων, που ξεπέρασαν τις 800.000 το 2015. Υπογραμμίζεται δε ότι θα πρέπει να δημιουργηθούν επαρκείς θέσεις σε κλειστά κέντρα γι' αυτούς που δεν έχουν δικαίωμα ασύλου στην Ε.Ε. και στη συνέχεια να επιστρέφουν στις πατρίδες τους.
Παρ' όλες όμως τις βελτιώσεις, οι συστάσεις της Επιτροπής στην Ελλάδα περί λήψης δραστικών μέτρων για τον περιορισμό των προσφυγικών ροών, που βασίστηκαν στις επιτόπιες αποστολές των αρμόδιων υπηρεσιών τον περασμένο Νοέμβριο τόσο στα νησιά όσο και στα βόρεια σύνορα της χώρας συνεχίζουν κανονικά το «ταξίδι» τους στα αρμόδια όργανα. Η επιτροπή των μόνιμων αντιπροσώπων των 28 κρατών - μελών της Ε.Ε. υιοθέτησε χθες με ενισχυμένη πλειοψηφία το εν λόγω πακέτο συστάσεων ανοίγοντας τον δρόμο για την έγκρισή του, αύριο, από το συμβούλιο των υπουργών και την έναρξη της τρίμηνης διορίας για την εφαρμογή του. Πηγή με καλή γνώση των διαπραγματεύσεων επιβεβαίωνε χθες πως ορισμένες χώρες είναι αποφασισμένες να διατηρήσουν τους ελέγχους στα εσωτερικά σύνορά τους και ο μοναδικός τρόπος για να γίνει κάτι τέτοιο σε συμφωνία με τον Κώδικα Σένγκεν είναι να αποδειχθεί ότι η Ελλάδα δεν φυλάσσει ικανοποιητικά τα εξωτερικά σύνορα της Ε.Ε.
«Επιθυμία μας δεν είναι η ενεργοποίηση του άρθρου 26», το οποίο θα επιτρέψει την παράταση των εσωτερικών συνοριακών ελέγχων, δήλωσε από την πλευρά του ο επίτροπος Μετανάστευσης Δημήτρης Αβραμόπουλος, όταν ερωτήθηκε χθες αν «οι κατηγορίες κατά της Ελλάδας» εξυπηρετούν κάποιον τέτοιο σκοπό. «Ξέρουμε ότι υπάρχουν ελλείψεις, λαμβάνουμε υπόψη την πρόοδο» συμπλήρωσε, ενώ εξέφρασε την πεποίθηση ότι η κατάσταση στην Ελλάδα θα έχει βελτιωθεί ακόμη περισσότερο μέσα στον επόμενο μήνα.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η Ελλάδα, λαμβάνοντας υπόψη τις συστάσεις της Επιτροπής, οφείλει μέσα σε διάστημα ενός μήνα να εκπονήσει ένα σχέδιο δράσης, το οποίο θα πρέπει να έχει εφαρμόσει έως τον Μάιο. Τότε θα κριθεί αν θα προχωρήσει η ενεργοποίηση του άρθρου 26 ή όχι, ενώ τον Απρίλιο θα γίνει από τις ευρωπαϊκές υπηρεσίες η πρώτη αξιολόγηση των μέτρων που θα έχουν ληφθεί.
Δημήτρης Αβραμόπουλος: Το Δουβλίνο "δεν πέθανε"
Ξεκάθαρη έγινε χθες και η πρόθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να τεθεί και πάλι σε ισχύ για την Ελλάδα το Δουβλίνο ΙΙ ώστε να υπάρξει «σταδιακή επανέναρξη μεταφορών» βάσει του κανονισμού. «Το Δουβλίνο υπάρχει και πρέπει να το σεβαστούμε μέχρι να το αναθεωρήσουμε», δήλωσε ο Δ. Αβραμόπουλος, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι στόχος δεν είναι «να επιβαρυνθεί περαιτέρω» η Ελλάδα με επιστροφές ατόμων. Σύμφωνα με κοινοτική πηγή, ο απώτερος στόχος είναι να δοθεί ένα μήνυμα στους αιτούντες άσυλο ότι δεν μπορούν να μεταφέρονται από χώρα σε χώρα χωρίς συνέπειες. Η συνέπεια, όμως, θα είναι η επιστροφή στην Ελλάδα, καθώς, όπως παραδέχεται η ίδια πηγή, η αναθεώρηση της Συνθήκης του Δουβλίνου δεν θα γίνει «πολύ σύντομα». Η Επιτροπή θα παρουσιάσει μόνο κάποιες «ιδέες» αναθεώρησής του τον Μάρτιο, ενώ παράλληλα η Ελλάδα καλείται να υποβάλει έκθεση προόδου επίσης μέχρι τον Μάρτιο, «βάσει της οποίας θα εκτιμηθεί σαφέστερα κατά πόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις που θα επιτρέψουν στα κράτη - μέλη να προβούν σε επανέναρξη μεμονωμένων μεταφορών προς την Ελλάδα».
Ανύπαρκτη η μετεγκατάσταση - πιέσεις της Επιτροπής στα κράτη - μέλη
Στο πλαίσιο της έκθεσης για την Ελλάδα η Επιτροπή διαπιστώνει επίσης πως το σύστημα μετεγκατάστασης προσφύγων σε άλλες χώρες της Ε.Ε. δεν λειτουργεί. Συγκεκριμένα, αναφέρει πως έχουν γίνει μόνο 218 μετεγκαταστάσεις, ενώ μόνο 15 κράτη - μέλη προσέφεραν στην Ελλάδα συνολικά 1.081 θέσεις για μετεγκατάσταση. Ο Δ. Αβραμόπουλος μάλιστα ανακοίνωσε πως απέστειλε σχετικές επιστολές στους υπουργούς Εσωτερικών των κρατών - μελών για να αναλάβουν τις ευθύνες που τους αναλογούν. Σύμφωνα με κοινοτική πηγή, οι εν λόγω επιστολές περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων την επισήμανση ότι απαγορεύεται από τον κανονισμό οι χώρες υποδοχής να προχωρούν σε «επιλεκτική» αποδοχή προσφύγων. Όπως εξηγεί η ίδια πηγή, σε ορισμένες χώρες δεν αρκεί η διαδικασία ταυτοποίησης που γίνεται στα hotspots και αναγκάζουν τους πρόσφυγες να περάσουν και από άλλες διαδικασίες ώστε να επιλέξουν συγκεκριμένο προφίλ ανθρώπων.
Η Επιτροπή υπενθυμίζει επίσης στα κράτη - μέλη πως είναι νομικά δεσμευμένα να υλοποιήσουν τις αποφάσεις για τη μετεγκατάσταση, ωστόσο δεν φαίνεται να επιθυμεί να κινηθεί νομικά εναντίον τους. Σύμφωνα με πηγή της Επιτροπής, τέτοιες διαδικασίες είναι χρονοβόρες και στόχος είναι να υπάρξουν λύσεις πολύ πιο σύντομα.
Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Δεν είναι ικανοποιητική η προσπάθεια για μείωση των ροών από την Τουρκία
Σε συστάσεις προς την Τουρκία να σημειώσει «επειγόντως» σημαντική πρόοδο στην αποτροπή των παράτυπων αναχωρήσεων μεταναστών και προσφύγων από το έδαφός της προς την Ευρώπη, κυρίως αυξάνοντας τις χερσαίες επιχειρήσεις, προχώρησε χθες η Επιτροπή. Σε ξεχωριστή -από της Ελλάδας- έκθεση που εστιάζει στην εφαρμογή του σχεδίου δράσης με την Τουρκία, αναφέρεται πως ο αριθμός των ανθρώπων που φτάνουν τακτικά στην Ε.Ε. από την Τουρκία μειώθηκε «σταθερά» από τον Οκτώβριο του 2015, ωστόσο ο συνολικός αριθμός των αφίξεων παραμένει σε «υψηλά επίπεδα» παρά τις χαμηλές θερμοκρασίες (2.186 τον Ιανουάριο, σε σύγκριση με 6.929 τον Οκτώβριο και 3.575 το Δεκέμβριο).
Τέλος, καλεί την Τουρκία να εφαρμόσει τις συμφωνίες επανεισδοχής και να ενδυναμώσει τη δράση της για την καταπολέμηση των διακινητών.
Σημειώνεται ότι ο Τούρκος πρωθυπουργός Αχμέτ Νταβούτογλου αναμένεται, σύμφωνα με διπλωματική πηγή που επικαλείται ο Euobserver, να επισκεφθεί την επόμενη Πέμπτη 18 Φεβρουαρίου τις Βρυξέλλες και να συναντηθεί, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής της Ε.Ε., με Ευρωπαίους ηγέτες, όπως είχε συμβεί και τον Δεκέμβριο.
"Forget it" λέει ο Τούρκος πρεσβευτής στην Ε.Ε.
Ο Τούρκος πρεσβευτής στην Ε.Ε. Σελίμ Γιουνέλ απέρριψε το ευρωπαϊκό σχέδιο για το προσφυγικό που προβλέπει τη μεταφορά, απευθείας από την Τουρκία στην Ευρώπη, 250.000 προσφύγων σε ετήσια βάση με την προϋπόθεση ότι η Άγκυρα θα σταματήσει την προσφυγική ροή προς το Αιγαίο, όπως ανέφερε χθες το βράδυ στην ιστοσελίδα της η βρετανική εφημερίδα "Guardian". "Forget it (Ξεχάστε το). Είναι απαράδεκτο και δεν είναι εφικτό" είπε ο Τούρκος διπλωμάτης για το σχέδιο της ολλανδικής προεδρίας.
Ο Σελίμ Γιουνέλ δήλωσε ότι τον εξέπληξε που οι Ευρωπαίοι ζητούν από την Τουρκία να ανοίξει τα σύνορά της στους πρόσφυγες από το Χαλέπι όταν η χώρα του το κάνει αυτό εδώ και πέντε χρόνια, προειδοποιώντας παράλληλα για ακόμη ένα "τσουνάμι" προσφύγων από τη Συρία προς την Τουρκία και την Ευρώπη.
