Ρεπορτάζ: Κώστας Παπαγιάννης
Με 251 ψήφους υπέρ, 32 κατά και 8 "παρών" υπερψηφίστηκε το νομοσχέδιο με το οποίο δίνεται εξουσιοδότηση στον πρωθυπουργό να διαπραγματευτεί συμφωνία με τους εταίρους, ενώ 9 ήταν οι απουσίες βουλευτών από την ονομαστική ψηφοφορία που ζήτησε το ΚΚΕ και η Χ.Α. Το κατεπείγον νομοσχέδιο, του οποίου η ψήφιση ολοκληρώθηκε τα ξημερώματα του Σαββάτου, υποστηρίχθηκε από τον ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος είχε αρκετές απώλειες, τους ΑΝ.ΕΛΛ., τη Ν.Δ., το Ποτάμι και το ΠΑΣΟΚ, ενώ καταψηφίστηκε από τη Χρυσή Αυγή και το ΚΚΕ. Νωρίτερα το νομοσχέδιο είχε περάσει κατά πλειοψηφία από τις τέσσερις συναρμόδιες επιτροπές της Βουλής.
Οι απώλειες από το κυβερνητικό στρατόπεδο ήταν σημαντικές καθώς δύο βουλευτίνες του ΣΥΡΙΖΑ (Ι. Γαϊτάνη, Έλ. Ψαρέα) καταψήφισαν το νομοσχέδιο, ενώ 8 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ ψήφισαν "παρών" (ο υπουργός Παραγωγικής Ανασυγκρότησης Π. Λαφαζάνης, η πρόεδρος της Βουλής, Ζ. Κωνσταντοπούλου, ο αναπληρωτής υπουργός Κοινωνικής Ασφάλισης, Δ. Στρατούλης, ο Στ. Λεωτσάκος, ο Κ. Λαπαβίτσας, ο Γ. Σταθάς, ο Θ. Σκούμας, η Άγλ. Κυρίτση).
Επτά ακόμα βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ απουσίαζαν, με την απουσία των πέντε εξ αυτών να αποτελεί πολιτικό μήνυμα (Ρ. Μακρή, Δ. Κοδέλας, Ελ. Σωτηρίου, Β. Χατζηλάμπρου, Β. Κυριακάκης), ενώ τέσσερις κυβερνητικοί βουλευτές ψηφίσαν στη δεύτερη ανάγνωση, η Ν. Κασιμάτη από τον ΣΥΡΙΖΑ, καθώς και τρεις βουλευτές των ΑΝ.ΕΛΛ. (Π. Χαϊκάλης, Στ. Ξουλίδου, Ν. Μαυραγάνης).
Οι λόγοι των διαφοροποιήσεων
Τέσσερις από τους βουλευτές που απουσίαζαν (Δ. Κοδέλας, Ελ. Σωτηρίου, Β. Χατζηλάμπρου, Β. Κυριακάκης) έβγαλαν κοινή ανακοίνωση με την οποία σημείωσαν ότι η αποχή τους από την ψηφοφορία στηρίχτηκε στο ότι «εκλεχθήκαμε με ένα πρόγραμμα, έχουμε δεσμευτεί στον λαό να προωθήσουμε μια αντιμνημονιακή πολιτική, και θεωρούμε πως η πολιτική και η ηθική πρέπει να ξανασυναντηθούν».
Παράλληλα, 15 βουλευτές που πρόσκεινται στην Αριστερή Πλατφόρμα, μεταξύ των οποίων οι αναπληρωτές υπουργοί Εξωτερικών και Άμυνας Ν. Χουντής και Κ. Ήσυχος, εξέδωσαν κοινή ανακοίνωση με την οποία ξεκαθαρίζουν ότι «αυτή η πρόταση δεν θα έπρεπε να ψηφιστεί από τη Βουλή», εκφράζοντας την αλληλεγγύη τους με όσους κι όσες δεν ψήφισαν το νομοσχέδιο και σημειώνοντας ότι ψήφισαν "ναι" για να μην τεθεί θέμα δεδηλωμένης προς την κυβέρνηση. Επίσης επισήμαναν ότι «το δικό μας 'ναι' δεν μπορεί να καταγραφεί ως 'ναι' στην εφαρμογή μέτρων λιτότητας και νεοφιλελεύθερης κατεδάφισης".
Ζ. Κωνσταντοπούλου: Ο πρωθυπουργός εκβιάζεται με όπλο την επιβίωση αυτού του λαού
Εκτός από τη διαφοροποίηση δύο μελών του υπουργικού συμβουλίου, ηχηρή ήταν και η διαφοροποίηση της προέδρου της Βουλής Ζ. Κωνσταντοπούλου, η οποία στην ομιλία της αναφέρθηκε σε «εκβιασμό» της χώρας από τους εταίρους, επισημαίνοντας ότι «η απόπειρα επιβολής μέτρων που απέκρουσε ο λαός με δημοψήφισμα, μέσα από τον εκβιασμό των κλειστών τραπεζών και την απειλή χρεοκοπίας, συνιστά βίαιη κατάλυση του Συντάγματος». Η Ζ. Κωνσταντοπούλου υπογράμμισε ότι «το περιεχόμενο της συμφωνίας δεν θα μπορούσα ποτέ να το ψηφίσω, το ίδιο πιστεύω ότι ισχύει για τον πρωθυπουργό που σήμερα εκβιάζεται με όπλο την επιβίωση αυτού του λαού».
Αλ. Τσίπρας: Αυτός ο αγώνας δεν μπορεί και δεν θα πάει χαμένος
«Βρισκόμαστε στο τέλος μιας πολύ σκληρής μάχης, διαπραγματευτήκαμε σκληρά για την Ελλάδα και για να αλλάξει πορεία η Ευρώπη» τόνισε ο πρωθυπουργός Αλ. Τσίπρας, υπογραμμίζοντας ότι «αυτός ο αγώνας δεν μπορεί να πάει χαμένος και δεν θα πάει χαμένος». Ο Αλ. Τσίπρας σημείωσε ότι «έχουμε χρέος εθνικό να κρατήσουμε ζωντανό τον λαό μας για να συνεχίζει να αγωνίζεται με πείσμα για ευημερία», ενώ δεν παρέλειψε να επισημάνει την πανευρωπαϊκή διάσταση του αγώνα της Ελλάδας, μιλώντας για «σπόρο που θα φέρει κι άλλους καρπούς στην Ευρώπη».
Μιλώντας σε προσωπικό τόνο, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στις απειλές και στους εκβιασμούς, στον πόλεμο που δέχτηκε η ελληνική κυβέρνηση, σχολιάζοντας ότι «δεν συμφιλιώθηκα με τους εύκολους συμβιβασμούς ώστε να διασφαλίσω την εύκολη παραμονή μου στην εξουσία». Ο Αλ. Τσίπρας παραδέχθηκε λάθη στη διαπραγμάτευση, επισήμανε όμως τις συνθήκες «πρωτοφανούς οικονομικής ασφυξίας» μέσα στις οποίες διαπραγματευόταν η κυβέρνηση, σημειώνοντας ότι «αποφασίσαμε να αποτρέψουμε ένα πολιτικό Grexit με οικονομική πρόθεση».
Ο πρωθυπουργός παραδέχτηκε ότι η συμφωνία απέχει «πάρα πολύ» από τις προεκλογικές διακηρύξεις, ζήτησε όμως να κριθεί σε σύγκριση με τις εναλλακτικές που υπάρχουν, παρατηρώντας ότι το τελεσίγραφο που απορρίφθηκε στο δημοψήφισμα περιλάμβανε «μόνο σκληρά μέτρα χωρίς ανάσα και προοπτική». Παράλληλα, σημείωσε ότι «δεν είχαμε πρόθεση για την περιπέτεια των κλειστών τραπεζών».
«Δεν έκρυψα στιγμή τις προθέσεις μου, δεν ζήτησα το Όχι ως εντολή εξόδου»
Ο Αλ. Τσίπρας τόνισε σχετικά με το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος ότι «δεν έκρυψα στιγμή τις προθέσεις μου, δεν ζήτησα το Όχι ως εντολή εξόδου», συμπληρώνοντας ότι «δεν εξαπάτησα τον λαό ή τους πολιτικούς αρχηγούς». Ο πρωθυπουργός σχολίασε ότι το Όχι του ελληνικού λαού ήταν «εντολή για μια καλύτερη λύση», επισημαίνοντας ότι «εξέλαβα το Όχι ως ψήφο εμπιστοσύνης».
Υπερασπιζόμενος την ελληνική πρόταση, ο πρωθυπουργός σχολίασε ότι περιλαμβάνει επαρκή χρηματοδότηση, δέσμευση για εμπροσθοβαρές αναπτυξιακό πακέτο και ουσιαστική αναδιάρθρωση του χρέους. Ο Αλ. Τσίπρας τόνισε ότι το πρόγραμμα είναι δύσκολο, αλλά «για πρώτη φορά η πιθανότητα, και όχι βεβαιότητας συμφωνίας θα δώσει ουσιαστικό τέλος στη συζήτηση περί Grexit», κάτι που, κατά την εκτίμησή του, «θα δώσει ένα μήνυμα σε αγορές και επενδυτές να ξαναεμπιστευτούν την ελληνική οικονομία και άρα δυνατότητα να αντισταθμίσουμε υφεσιακές προοπτικές των δύσκολων μέτρων».
Σχολιάζοντας τα θετικά των ελληνικών προτάσεων, ο πρωθυπουργός παρατήρησε ότι είναι ένα «αποκλειστικά ευρωπαϊκό πρόγραμμα, χωρίς το ΔΝΤ» και με τριετή διάρκεια, κάτι που θα δώσει «χρόνο και χώρο» για τη σταθεροποίηση της οικονομίας. Σημείωσε ακόμα ότι η μείωση των στόχων για τα πρωτογενή πλεονάσματα θα έχει ως αποτέλεσμα 13 δισ. ευρώ λιγότερα ως στόχο για την περίοδο 2015-2018. Όσον αφορά το χρέος, ο Αλ. Τσίπρας επισήμανε τη μετατροπή του βραχυπρόθεσμου χρέους σε μεσοπρόθεσμο, υπογραμμίζοντας ότι αυτό «ισοδυναμεί με αναδιάρθρωση», ενώ επιτρέπει ακόμα την «έστω και μερική συμμετοχή στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ».
Ευ. Τσακαλώτος: Βιώσιμη συμφωνία που θα δώσει την αυτοπεποίθηση στον λαό ότι κάτι άλλαξε
Τον στόχο για μια «βιώσιμη συμφωνία που να μπορεί να φέρει ανάπτυξη, να δώσει την αυτοπεποίθηση στον λαό ότι κάτι άλλαξε» υπογράμμισε ο υπουργός Οικονομικών Ευ. Τσακαλώτος, ο οποίος τόνισε ότι «μια εβδομάδα μετά το δημοψήφισμα είμαστε σε καλύτερη θέση από ό,τι πριν», υπογραμμίζοντας ότι «η λαϊκή παρέμβαση μπορεί να αλλάξει τα πράγματα». Ο Ευ. Τσακαλώτος έφερε το παράδειγμα του σχεδίου Γιούνκερ, όπου το μόνο που μπορούσε να αλλάξει ήταν το ΕΚΑΣ, όπως και τη δημοσιοποίηση της έκθεσης του ΔΝΤ για το χρέος.
Σχολιάζοντας το περιεχόμενο των ελληνικών προτάσεων, ο υπουργός Οικονομικών επισήμανε ότι «δεν μπορούμε να κρύψουμε ότι αυτά τα μέτρα είναι σε υφεσιακή κατεύθυνση», παρατηρώντας ότι η συμφωνία «πρέπει να κριθεί με το μεγάλο κάδρο», δηλαδή το χρέος και το αναπτυξιακό πακέτο, όπως την προοπτική να φύγει η ρητορεία για Grexit. «Ξέρουμε ότι είναι μια πολύ δύσκολη συμφωνία, η εφαρμογή της εξαρτάται από το συνολικό πακέτο, τότε θα μπορούμε να το κρίνουμε» παρατήρησε χαρακτηριστικά.
Β. Μεϊμαράκης: Στηρίζουμε την εξουσιοδότηση, δεν ψηφίζουμε επιμέρους μέτρα
Ο προσωρινός πρόεδρος της Ν.Δ. Β. Μεϊμαράκης εξέφρασε τη στήριξη του κόμματός του στην εξουσιοδότηση που ζήτησε η κυβέρνηση, σημειώνοντας ότι η Ν.Δ. δεν ψηφίζει επιμέρους μέτρα και εκφράζοντας την αντίθεσή της ο κατάλογος των προτάσεων να συμπεριληφθεί στην αιτιολογική έκθεση του κατεπείγοντος νομοσχεδίου. Ο προσωρινός πρόεδρος της Ν.Δ. υπονόησε ότι η κυβέρνηση προσπαθεί να εγκλωβίσει τη Βουλή, υποστηρίζοντας ότι η επιμονή της κυβέρνησης να συμπεριλάβει στην αιτιολογική έκθεση του νομοσχεδίου τις ελληνικές προτάσεις «ανεβάζει τις πιθανότητες της υποψίας ότι αν σας προταθούν παραπάνω ζητήματα, πιθανόν να πείτε ότι δεν μπορώ παραπάνω, αυτή την εξουσιοδότηση έχω».
Π. Καμμένος: Δεν μπορώ να αναλάβω την ευθύνη για εθνικό διχασμό
Τον κίνδυνο εθνικού διχασμού και εμφυλίου πολέμου επέσεισε ο πρόεδρος των ΑΝ.ΕΛΛ. Π. Καμμένος, υπογραμμίζοντας ότι «τέτοια ευθύνη δεν μπορώ να αναλάβω». Ο Π. Καμμένος χαρακτήρισε την πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης ως «συνθηκολόγηση», περιγράφοντας με αρνητικό τρόπο πολλές από τις ρυθμίσεις και μιλώντας μάλιστα για αντισυνταγματικότητα των διατάξεων για τα νησιά. Ο πρόεδρος των ΑΝ.ΕΛΛ. έδωσε την προσωπική του δέσμευση ότι δεν πρόκειται να κοπεί ούτε ένα ευρώ από το προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων μετά και τις σχετικές διευκρινήσεις του υπουργού Οικονομικών.
Ο Π. Καμμένος έθεσε ως προϋπόθεση για να ψηφίσει τη συμφωνία τη σαφή αναγραφή σε αυτήν του αναπτυξιακού πακέτου και της διαγραφής ή επιμήκυνσης τους χρέους, εκτιμώντας ότι αυτές οι δύο παράμετροι είναι ο μόνος τρόπος αυτά τα μέτρα να αντιμετωπιστούν. Ο πρόεδρος των ΑΝ.ΕΛΛ. τόνισε με ένταση ότι από τη Δευτέρα πρέπει να δοθεί τέλος στη λειτουργία του συστήματος διαπλοκής και να τιμωρηθούν οι υπεύθυνοι.
Οι τοποθετήσεις των αρχηγών Χ.Α., ΚΚΕ, Ποταμιού, ΠΑΣΟΚ
«Η κατάργηση του Μνημονίου είναι προϋπόθεση για την ανάπτυξη και την πρόοδο στο έθνος των Ελλήνων» σημείωσε ο αρχηγός της Χρυσής Αυγής Ν. Μιχαλολιάκος, υπογραμμίζοντας ότι «το Μνημόνιο δεν καταργείται με αυτή τη συμφωνία. Είναι προφανές ότι αυτή η συμφωνία είναι Μνημόνιο». «Το Ποτάμι δεν εξουσιοδοτεί, απαιτεί από τον πρωθυπουργό να κάνει ό,τι είναι δυνατόν για να μείνει η Ελλάδα στον φυσικό της χώρο, την Ευρώπη» τόνισε ο επικεφαλής του Ποταμιού, Στ. Θεοδωράκης, σε μια ομιλία μόλις 56 λέξεων.
«Δεν διαλέγουμε ούτε Μνημόνιο, ούτε Grexit» τόνισε ο γ.γ. του ΚΚΕ, Δ. Κουτσούμπας, καλώντας τον λαό να πει «το μεγάλο, πραγματικό όχι στη συμφωνία κυβέρνησης - τρόικας» και «να αντιπαλέψει στον δρόμο τα μέτρα - φωτιά», ενώ δεν παρέλειψε να σχολιάσει ότι «φίλοι τού λαού δεν είναι το γαλλικό και το αμερικάνικο κεφάλαιο». «Το δικό μας 'ναι' δεν είναι συγχωροχάρτι, δεν είναι άφεση αμαρτιών, δεν είναι συνενοχή και συνευθύνη» τόνισε η πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Φ. Γεννηματά, συμπληρώνοντας ότι «είναι ψήφος εθνικής συνεννόησης με σαφή εντολή για οριστική λύση μέσα στην Ευρώπη, μέσα στο ευρώ».