Η απελευθέρωση του ωραρίου των καταστημάτων και εμμέσως η θέσπιση διδάκτρων σε όλες τις βαθμίδες της δημόσιας εκπαίδευσης ήταν δύο από τις πολιτικές θέσεις που υπερψήφισαν με μεγάλη πλειοψηφία οι σύνεδροι του ιδρυτικού Συνεδρίου του Ποταμιού, το οποίο διεξήχθη στο Λαύριο, από τις 27 ώς και τις 29 Ιουνίου. Το σώμα του συνεδρίου εξέλεξε, δι' ανατάσεως χειρών, «επικεφαλής» -και όχι πρόεδρο- τον Σταύρο Θεοδωράκη, ενώ τα μέλη του κόμματος αποφασίστηκε πως θα ονομάζονται «εθελοντές». Επιπλέον, εξέλεξε Πανελλήνια Επιτροπή 86 μελών και 7μελή Κεντρική Συντονιστική Επιτροπή. Μέσω καταστατικής ρύθμισης, η Επιτροπή Διαλόγου του Συνεδρίου, η οποία αποτελείται από πρόσωπα που δεν ανήκουν στο κόμμα, διαθέτει συμβουλευτικό ρόλο στην Κεντρική Συντονιστική Επιτροπή.
Μετά την τριήμερη διαδικασία, είναι σαφές πλέον ότι το ιδεολογικό στίγμα του Ποταμιού είναι νεοφιλελεύθερο. Τόσο τα αποτελέσματα από τις θεματικές επιτροπές όσο και τα αποτελέσματα από τη διαδικασία του dotmocracy επικύρωσαν το πρόσημο του κόμματος, παρά την πεισματική αποφυγή του ίδιου να τοποθετηθεί στον άξονα Αριστερά-Δεξιά. Η μεγάλη πλειοψηφία των συνέδρων δήλωναν πως είναι εργαζόμενοι σε υψηλές θέσεις στον ιδιωτικό τομέα και επιχειρηματίες μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
Από 'κει και πέρα, το δείγμα γραφής του Στ. Θεοδωράκη την εβδομάδα που πέρασε ήταν εξίσου σαφές: τάχθηκε υπέρ της ιδιωτικοποίησης της ενέργειας, αποφεύγοντας ωστόσο να πάρει θέση επί του συγκεκριμένου νομοσχεδίου για τη «μικρή ΔΕΗ», ενώ τάχθηκε υπέρ της εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας από την παρούσα Βουλή.
Σενάρια συγκυβέρνησης
«Ο λαός θα πρέπει να επιλέξει κάποιον με ευρωπαϊκή λογική, ανθρωπιστική λογική» και που θα «ισορροπήσει είτε τις ακρότητες της Ν.Δ. είτε τις ακρότητες του ΣΥΡΙΖΑ», τόνισε ο Στ. Θεοδωράκης αναφερόμενος στο ενδεχόμενο εθνικών εκλογών. Το Ποτάμι δεν κρύβει την επιθυμία του να συμμετάσχει στη νομή της εξουσίας. Είναι προφανές ότι επιδιώκει να παίξει τον ρόλο του μπαλαντέρ-ρυθμιστή του πολιτικού συστήματος, γι' αυτό και τονίζει διαρκώς τη σημασία της πολιτικής συνεννόησης μεταξύ των κομμάτων. Κρίσιμο ρόλο σε αυτή τη διαδικασία παίζει ο ευρύτερος χώρος της κεντροΑριστεράς: οι δύο βασικοί προσκεκλημένοι του συνεδρίου ήταν οι δήμαρχοι Αθηνών και Θεσσαλονίκης, Γιώργος Καμίνης και Γιάννης Μπουτάρης.
Σε κάθε περίπτωση, οι υπόλοιπες πολιτικές δυνάμεις δεν είναι αδιάφορες για το πού το πάει το Ποτάμι. Ξεκινώντας από το κυβερνητικό μπλοκ, ο γραμματέας της Ν.Δ., Ανδρέας Παπαμιμίκος τόνισε πως η Ν.Δ. και το Ποτάμι ανήκουν στην ίδια όχθη, στον χαιρετισμό του στο συνέδριο. «Χρειάζεται διάλογος και συναίνεση όλων των προοδευτικών δυνάμεων για να προκύψει επιτέλους ένα εθνικό σχέδιο για την υπέρβαση της σημερινής επώδυνης κατάστασης», τόνισε ο γραμματέας του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης.
«Ελάτε να συζητήσουμε για τις πρωτοβουλίες και τις ανατροπές που πραγματικά χρειάζεται ο τόπος για να ορθοποδήσει. Ελάτε να μιλήσουμε, χωρίς προκαταλήψεις και προαπαιτούμενα. Με ειλικρίνεια. Χωρίς σκόπιμες διαστρεβλώσεις και καρικατούρες των απόψεων των άλλων», σημείωσε ο γραμματέας της Κ.Ε. του ΣΥΡΙΖΑ Δημήτρης Βίτσας.
«Η συμμετοχή του Ποταμιού (σ.σ.: στον διάλογο για την Κεντροαριστερά) θα συμβάλει στο να εξασφαλιστεί η ισχυρή παρουσία του προοδευτικού χώρου», σημείωσε ο γραμματέας της ΔΗΜ.ΑΡ. Θανάσης Θεοχαρόπουλος.
Σαφή θέση για ένα κεντροαριστερό εγχείρημα πήρε ο Γ. Καμίνης στην ομιλία του στο Ποτάμι, υπογραμμίζοντας ότι «ποθούμε ένα Ποτάμι αλλαγών. Δεν έχουμε χρόνο για να επαναλάβουμε τα ίδια λάθη. Είτε με μνημόνια είτε με αντιμνημόνια. Έχω όμως ελπίδα και πίστη, γι' αυτό είμαι εδώ». Από την πλευρά του, ο Γ. Μπουτάρης, στον μαγνητοσκοπημένο χαιρετισμό που απέστειλε, σημείωσε πως ένα από τα πρώτα πράγματα που πρόταξε το Ποτάμι ως αδήριτη ανάγκη είναι η πολιτική σταθερότητα. "Γι' αυτό και ορθά, κατά τη γνώμη μου, δήλωσε χωρίς περιστροφές ότι αν χρειαστεί, θα συνεργαστεί για τον σχηματισμό κυβέρνησης και με τα δύο μεγάλα κόμματα».
Το ιδεολογικό στίγμα
Με μέθοδο που παρέπεμπε σε δημοσκόπηση αποφασίστηκαν οι πολιτικές θέσεις του Ποταμιού. Συγκεκριμένα, στην αίθουσα της συνεδρίασης υπήρχαν αναρτημένες 50 ερωτήσεις που αφορούν πλειάδα πολιτικών θεμάτων, για τα οποία οι σύνεδροι κλήθηκαν να απαντήσουν… συμφωνώντας ή διαφωνώντας. Στο πλαίσιο αυτό, το Ποτάμι στηρίζει τη σύσταση ιδιωτικών πανεπιστημίων, την επιβολή διδάκτρων και στα σχολεία, την απελευθέρωση του ωραρίου των καταστημάτων και την εκχώρηση κρίσιμων τμημάτων της δημόσιας διοίκησης στον ιδιωτικό τομέα.
Αναλυτικότερα, το 95% των συνέδρων ψήφισαν «να υπάρχουν βαθμίδες στους δασκάλους και καθηγητές της μέσης εκπαίδευσης μετά από αξιολόγηση». Επίσης, το 59% ψήφισαν τη θέση «σε περίπτωση αδυναμίας των κρατικών μηχανισμών, η καταδίωξη καταχραστών του Δημοσίου και μεγάλων φοροφυγάδων να ανατίθεται σε ιδιώτες, οι οποίοι θα αμείβονται με βάση τα αποτελέσματα της δουλειάς τους».
Τέλος, ψήφισαν τη σύσταση φυλακών «ειδικού τύπου», το «νομικό ασυμβίβαστο για το αξίωμα του βουλευτή και του υπουργού», αλλά και το ότι πρέπει «ο άμεσα επωφελούμενος πολίτης από μια παροχή του Δημοσίου (όπως παιδεία, υγεία, πολιτισμό κ.ο.κ.) να έχει μια άμεση μικρή προσωπική συμμετοχή για τη βελτίωση της υπηρεσίας».
