Την τροποποίηση των συμβάσεων παραχώρησης χωρίς νέα διαδικασία ανάθεσης, εφόσον η αξία της τροποποίησης είναι π.χ. κατώτερη του 10% της αξίας της αρχικής σύμβασης παραχώρησης (ΣΠ), προβλέπει μεταξύ των άλλων το σχέδιο νόμου των υπουργείων Οικονομίας (σ.σ.: τέθηκε χθες σε δημόσια διαβούλευση, η οποία θα διαρκέσει έως και τις 11 Μαρτίου) που εισάγει για πρώτη φορά στην ελληνική έννομη τάξη ένα ενιαίο, ομοιόμορφο, πλήρες και συνεκτικό νομοθετικό πλαίσιο για την ανάθεση και εκτέλεση των συμβάσεων παραχώρησης έργων και υπηρεσιών ενσωματώνοντας την Οδηγία 2014/23/ΕΕ.
Στο σχέδιο νόμου προβλέπεται πως οποιαδήποτε αύξηση της αξίας δεν μπορεί να υπερβαίνει το 50% της αξίας της αρχικής σύμβασης παραχώρησης, γιατί σε διαφορετική περίπτωση απαιτείται νέος διαγωνισμός, ενώ στα έγγραφα της ΣΠ, συμπεριλαμβανομένης της σύμβασης, καθώς και στην προσφορά των οικονομικών φορέων περιλαμβάνεται ειδικός όρος εκτέλεσης της σύμβασης που θεσπίζει ρητή δέσμευση ότι, κατά την εκτέλεση των ΣΠ, θα τηρήσουν τις υποχρεώσεις στους τομείς του περιβαλλοντικού, κοινωνικού και εργατικού δικαίου.
Παράλληλα προβλέπεται ότι η αναθέτουσα αρχή ή ο αναθέτων φορέας μπορεί να επιβάλει στον παραχωρησιούχο να συμβληθεί με αυτόν/αυτήν σε ΣΠ μέσω εταιρείας ειδικού σκοπού που συνίσταται από τον παραχωρησιούχο αποκλειστικά και μόνο για τον σκοπό της παραχώρησης.
Το ν/σ ρυθμίζει όλες τις ΣΠ έργων και υπηρεσιών που ανατίθενται από αναθέτουσες αρχές και αναθέτοντες φορείς τόσο στον δημόσιο τομέα όσο και στον τομέα των υπηρεσιών κοινής ωφελείας με έναν ενιαίο και ομοιόμορφο τρόπο.
Η ρύθμιση που περιλαμβάνεται στο ν/σ για τις συνέργειες μεταξύ δημοσίων φορέων (συμπράξεις Δημοσίου - Δημοσίου) διευκολύνει τις αναθέτουσες αρχές/φορείς να παρέχουν τις υπηρεσίες τους προς τους πολίτες μέσω της συνεργασίας τους με άλλους δημόσιους φορείς, χωρίς να απαιτείται η διεξαγωγή διαγωνιστικής διαδικασίας για την επιλογή ενός ιδιωτικού φορέα, εισάγοντας ταυτόχρονα εχέγγυα για τη μη στρέβλωση του ανταγωνισμού.
Το σχέδιο νόμου αποσκοπεί σε καταπολέμηση φαινομένων απάτης, σύγκρουσης συμφερόντων και διαφθοράς ώστε να θωρακίζεται το δημόσιο συμφέρον και να επιτυγχάνεται η επιλογή αξιόπιστων αναδόχων. Στο πλαίσιο αυτό, προβλέπεται ρητά ο αποκλεισμός διαγωνιζομένων εφ' όσον διαπιστωθεί ότι αυτοί μετέρχονται παράνομες πρακτικές ή χρησιμοποιούν αθέμιτα μέσα για νοθεύσουν τον ανταγωνισμό ή να επηρεάσουν το αποτέλεσμα της διαδικασίας ανάθεσης. Επιπλέον καθίσταται υποχρεωτική η προσάρτηση στη σύμβαση του «συμφώνου ακεραιότητας» και θεσπίζεται ένα σύστημα αποκλεισμού των οικονομικών φορέων στο πρόσωπο των οποίων συνέτρεξε κάποιος λόγος αποκλεισμού κατά τη διάρκεια μίας διαδικασίας ανάθεσης ή εκτέλεσης ΣΠ από μελλοντικούς διαγωνισμούς, με βάση την αρχή της αναλογικότητας.
Το ν/σ δίνει τη δυνατότητα στους δημόσιους φορείς να παραχωρούν κατ' αποκλειστικότητα το δικαίωμα συμμετοχής στις διαδικασίες ανάθεσης ΣΠ υπηρεσιών σε Προστατευμένα Παραγωγικά Εργαστήρια, Κοινωνικούς Συνεταιρισμούς Περιορισμένης Ευθύνης (ΚΟΙΣΠΕ), Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις Ένταξης κ.ο.κ., στο πλαίσιο της υλοποίησης πολιτικών κοινωνικής συνοχής που αποσκοπούν στην ενίσχυση ευπαθών ομάδων. Επιπλέον, εισάγει ρυθμίσεις που επιτρέπουν στους δημόσιους φορείς να συνεκτιμούν περιβαλλοντικές και κοινωνικές πτυχές σε όλο τον κύκλο ανάθεσης και εκτέλεσης της ΣΠ, μέσω κατάλληλων τεχνικών προδιαγραφών, κριτηρίων ποιοτικής επιλογής και ανάθεσης, αλλά και όρων εκτέλεσης της σύμβασης. Τέλος, πρώτη φορά προβλέπεται ως λόγος αποκλεισμού διαγωνιζομένων από διαδικασίες ανάθεσης η εκ μέρους τους παράβαση διατάξεων της περιβαλλοντικής και εργατικής - κοινωνικής νομοθεσίας.