Ρεπορτάζ: Αλεξάνδρα Γκίτση
Η Έλενα Χάρη είναι ιδιοκτήτρια της εταιρείας παραγωγής σαλιγκαριών Helixir Snail. Πριν από λίγες ημέρες έπρεπε να στείλει σε έναν πελάτη από τη Σικελία δείγμα του προϊόντος της. Η κανονική οδός θα ήταν να το στείλει οδικώς με μεταφορική εταιρεία, με κόστος 50-60 ευρώ. Εξαιτίας όμως των αγροτικών κινητοποιήσεων και το κλείσιμο των δρόμων αυτό δεν ήταν εφικτό.
Οπότε, ή θα έπρεπε να ενημερώσει τον εν δυνάμει νέο Ιταλό πελάτη της ότι αδυνατεί να στείλει το δείγμα στους καθορισμένους χρόνους, κάτι που θα ισοδυναμούσε πιθανότατα με απώλεια της συγκεκριμένης δουλειάς, ή θα έπρεπε να αναζητήσει μια άλλη λύση. Τελικά, επέλεξε να στείλει το δείγμα αεροπορικώς για να είναι on time, κάτι που της κόστισε 180 ευρώ συν ΦΠΑ.
Αυτό το επιπλέον κόστος των 130 ευρώ, που για πολλούς μπορεί να μην είναι δραματικά απαγορευτικό, αποτελεί το "κερασάκι στην τούρτα" των συσσωρευμένων προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι επιχειρηματίες, τα οποία έχουν διογκωθεί, όπως λένε οι ίδιοι, μετά την επιβολή των capital controls και τις αγροτικές κινητοποιήσεις.
Αύξηση κόστους και κίνδυνος απώλειας ξένων πελατών
Οι αγροτικές κινητοποιήσεις και το κλείσιμο κεντρικών οδικών αξόνων έχουν μεταφραστεί σε πολύωρες, κάποιες φορές και σε πολυήμερες καθυστερήσεις, σε αύξηση του μεταφορικού κόστους, ακόμη και σε μερική ή ολοσχερή καταστροφή των εμπορευμάτων.
Για να ξεπεράσουν το πρόβλημα, οι εξαγωγικές επιχειρήσεις σε συνεργασία με τους μεταφορείς - συνεργάτες τους έκαναν προσπάθεια αναπροσαρμογής φορτίων, τόσο σε όρους χρόνων φόρτωσης, όσο και διαδρομής φορτηγών, αναλαμβάνοντας όμως και το σχετικό πρόσθετο κόστος της αναδρομολόγησης.
Ακόμη και έτσι όμως, σε ορισμένες περιπτώσεις το κόστος, σύμφωνα με τους πιο μετριοπαθείς υπολογισμούς, αγγίζει το +5% στο κόστος μεταφοράς και μπορεί να φτάσει σε κάποιες περιπτώσεις το 60%, το οποίο δεν μπορεί να μετακυλιστεί στους εισαγωγείς, καθώς τα συμβόλαια έχουν ήδη υπογραφεί με συμφωνημένες τιμές που δεν προέβλεπαν τέτοιες καθυστερήσεις και χρεώσεις.
Εκτός από το εμφανές κόστος, εν προκειμένω το μεταφορικό, η απώλεια εμπιστοσύνης από πλευράς των αγοραστών προς τις ελληνικές επιχειρήσεις είναι ανυπολόγιστη, καθώς δεν αφορά συγκυριακές ακυρώσεις φορτίων, αλλά οριστική απώλεια πελατών και αντικατάσταση ελληνικών προϊόντων με ανταγωνιστικά από γειτονικές χώρες, όπως η Τουρκία.
Ήδη η συνεχιζόμενη σημαντική παρεμπόδιση των ελληνικών εξαγωγών πορτοκαλιών, μανταρινιών, ακτινιδίων και κηπευτικών και κυρίως ντομάτας (σ.σ.: η Βουλγαρία και Ρουμανία απορροφούν το 92% των εξαγωγών τους), σε συνδυασμό με τη γνωστοποιηθείσα επιδότηση των φρούτων και λαχανικών εκ μέρους της Τουρκίας δημιουργούν κινδύνους απώλειας του ελληνικού μεριδίου σε Βουλγαρία και Ρουμανία, όπως λέει ο ειδικός σύμβουλος της Incofruit Γιώργος Πολυχρονάκης.
Με δεδομένο μάλιστα ότι το 66% των εξαγωγών, ύψους 6 δισ. ευρώ κατά το πρώτο τρίμηνο του έτους, κατευθύνεται σε ευρωπαϊκές χώρες, είναι, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΕΣΕΕ κ. Βασίλη Κορκίδη, προφανές ότι το κλείσιμο των δρόμων για μεγάλα χρονικά διαστήματα, κατά τη διάρκεια της ημέρας, καθιστά εξαιρετικά δύσκολες τις εξαγωγές προς τους βασικότερους οικονομικούς εταίρους, δηλαδή τις χώρες της Κεντρικής και Δυτικής Ευρώπης.
Ανάγκη κλεισίματος όλων των ανοιχτών μετώπων
Πρόβλημα που μπορεί να είναι μεγάλο, αλλά όχι άλυτο, όπως λέει στην "Αυγή" ο πρόεδρος της ΚΕΕΕ και του ΕΒΕΑ κ. Κωνσταντίνος Μίχαλος, ο οποίος σημειώνει ότι «απλά χρειάζεται πολιτική βούληση» και συμπληρώνει ότι "ως εκπρόσωποι του επιχειρηματικού κόσμου αξιώνουμε από το πολιτικό σύστημα, την κυβέρνηση και την αντιπολίτευση να συμφωνήσουν επιτέλους ότι πρέπει να ομονοήσουν για τη διάσωση της ελληνικής οικονομίας. Από κοινού να προωθήσουν τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις για να δημιουργηθεί επιτέλους ένα βιώσιμο περιβάλλον για την επιχειρηματικότητα και βεβαίως για το σύνολο της κοινωνίας".
Την ανάγκη να υπάρξει κλείσιμο όλων των ανοιχτών μετώπων από την κυβέρνηση με τρόπο άμεσο και αποφασιστικό επισημαίνει στην «Αυγή» και ο πρόεδρος του ΣΕΒ κ. Θεόδωρος Φέσσας. Όπως αναφέρει, «οι συνεχιζόμενες αγροτικές κινητοποιήσεις, η καθυστέρηση στην ολοκλήρωση της πρώτης αξιολόγησης και η όξυνση της προσφυγικής κρίσης οδηγούν την ελληνική οικονομία και τις επιχειρήσεις σε μια νέα ζώνη κινδύνου. Το εθνικό μας συμφέρον, η επιβίωση των επιχειρήσεων, οι δουλειές των εργαζομένων, οι ευκαιρίες που μας περιμένουν αν η χώρα σταθεροποιηθεί επιβάλλουν το κλείσιμο όλων αυτών των μετώπων από την κυβέρνηση με τρόπο άμεσο και αποφασιστικό". "Ένας νέος κύκλος εντάσεων και ανασφάλειας, σαν αυτόν που ζήσαμε το 2015, θα ρίξει στον κάλαθο των αχρήστων τις νέες θυσίες των Ελλήνων και θα βάλει τη χώρα σε σοβαρές περιπέτειες» αναφέρει ο ίδιος.
Βήμα προς τα πίσω το κλείσιμο των συνόρων
Βέβαια, οι αγροτικές κινητοποιήσεις μπροστά στο απευκταίο ενδεχόμενο κλεισίματος των συνόρων και κατάρρευσης της συνθήκης Σένγκεν μπορεί κάλλιστα να χαρακτηριστεί ως παρανυχίδα.
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του Ινστιτούτου Μπέρτελσμαν, αν λόγω της επαναφοράς των συνοριακών ελέγχων και του κόστους που αυτοί συνεπάγονται στις μεταφορές των προϊόντων αυξηθούν οι τιμές των προϊόντων έστω και 3%, το κόστος για την οικονομία της Ευρώπης θα ξεπεράσει το 1,4 τρισ. ευρώ.
Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, αν τα κλειστά «τραπεζικά» σύνορα με τα capital controls στοίχισαν περισσότερο από 1,8 δισ. ευρώ στην οικονομία της χώρας, το κλείσιμο και των φυσικών συνόρων της χώρας, θα έχει ανάλογες συνέπειες, όπως λέει χαρακτηριστικά στην "Αυγή" στέλεχος εξαγωγικής επιχείρησης. Με την πρόεδρο του ΠΣΕ κ. Χριστίνα Σακελλαρίδη να συμπληρώνει: "Τα προβλήματα με τα φυσικά σύνορα της χώρας, είτε σε όρους αγροτικών κινητοποιήσεων, είτε σε όρους προσφυγικών ροών και Συνθήκης Σένγκεν, προσθέτουν ανησυχία ενδεχόμενου εκμηδενισμού των όποιων θετικών επιδράσεων στο ΑΕΠ από τις αυξημένες εξαγωγές».
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΕΒΕΘ κ. Δημήτρη Μπακατσέλο, «Η επαναφορά των συνοριακών ελέγχων, θα επιφέρει αύξηση των τιμών των εισαγομένων αγαθών, αύξηση του κόστους παραγωγής λόγω αύξησης πρώτων υλών, μείωση των εξαγωγών λόγω μείωσης της ήδη χαμηλής ανταγωνιστικότητάς μας και βέβαια μείωση των τουριστικών ροών στη χώρα μας».
Στο ίδιο μήκος κύματος κινούνται και τουριστικά στελέχη, τα οποία σημείωναν στην "Αυγή" ότι καταγράφεται μείωση των προκρατήσεων από βασικούς πελάτες του ελληνικού τουριστικού προϊόντος (σ.σ.: υπολογίζεται στο -25% από τη Γερμανία) και αναμένουν να δουν τι θα γίνει στις 7 Μαρτίου, κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής. Σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΚΕΕΕ και του ΕΒΕΑ κ. Κωνσταντίνο Μίχαλο, "Το τεράστιο ζήτημα των προσφυγικών ροών και ο τρόπος αντιμετώπισής του από τους εταίρους μας στην Ε.Ε. φαίνεται ότι θα δώσει ένα μεγάλο χτύπημα στον δυναμικότερο ίσως κλάδο της ελληνικής οικονομίας αυτήν την περίοδο, τον τουρισμό. Τα μηνύματα που έρχονται είναι αποκαρδιωτικά» λέει ο κ. Μίχαλος, «καθώς παρατηρείται μείωση των τουριστικών πακέτων, κυρίως για τα νησιά του Αιγαίου, όπου παρατηρείται όξυνση του προσφυγικού προβλήματος. Ιδιαίτερα δε η συνεχιζόμενη φημολογία περί κατάρρευσης της Συνθήκης Σένγκεν οξύνει ακόμη περισσότερο το πρόβλημα».
Μεγάλο βήμα προς τα πίσω και επικίνδυνη εξέλιξη για την ήδη εύθραυστη ευρωπαϊκή οικονομία συνολικά και όχι μόνο για την Ελλάδα χαρακτηρίζει ο Chief Operations Officer (COO) του Πανελληνίου Συνδέσμου Εξαγωγέων Νικόλαος Αρχοντής το να παραμένει σε ισχύ μόνο στα χαρτιά, αλλά να καταργείται στην πραγματικότητα η Συνθήκη Σένγκεν.
