Ο θάνατος, στις 19 Ιανουαρίου, από υποθερμία του 84χρονου Ελβετού φωτογράφου Ρενέ Ρομπέρ σ’ ένα από τα πιο κεντρικά και πολυσύχναστα σημεία του Παρισιού θα μπορούσε να καταχωρισθεί κι αυτός στις μακριές λίστες της στατιστικής. Ένας ακόμη απ’ τους πεντακόσιους και πλέον ανθρώπους που πεθαίνουν κάθε χρόνο στους δρόμους της Γαλλίας. Αλλά αυτό που κάνει τον Ρομπέρ να ξεχωρίζει από τους υπόλοιπους άστεγους, που ζουν και πεθαίνουν μόνοι και εγκαταλειμένοι σε δρόμους και πάρκα, είναι ότι, πρώτον, δεν ήταν άστεγος και, δεύτερον, ήταν ένας διάσημος επαγγελματίας φωτογράφος που με τον φακό και το ταλέντο του έχει απαθανατίσει τους μεγαλύτερους αστέρες του φλαμένκο, ανάμεσά του τον θρύλο τραγουδιστή των Ρομά Καμαρόν ντε λα Ίσλα και τον ανεπανάληπτο βιρτουόζο της κιθάρας Πάκο ντε Λουθία.
Κι ακριβώς επειδή δεν ήταν ένας ανώνυμος στο πλήθος, ο τρόπος που πέθανε, κυριολεκτικά αβοήθητος, πεσμένος σε ένα πεζοδρόμιο επί ώρες, με τα βλέμματα των περαστικών να τον προσπερνούν αδιάφορα, σαν να μην υπήρχε, έγινε γνωστός σκορπίζοντας θλίψη.
Στις 19 Ιανουαρίου, λίγο μετά τις 9, ο Ρομπέρ έκανε τη νυχτερινή του βόλτα στην Πλας ντε λα Ρεπουμπλίκ, στο πολυσύχναστο κέντρο της γαλλικής πρωτεύουσας που είναι σχεδόν πάντα γεμάτο κόσμο. Αλλά στο Νο 89 της οδού Τουρμπιγκό έπεσε και βρέθηκε στο πεζοδρόμιο. Κανείς δεν γνωρίζει αν γλίστρησε ή ζαλίστηκε κι έχασε την ισορροπία του.
Έμεινε εκεί για ώρες. Ανήμπορος και αβοήθητος, ανάμεσα σε μια κάβα κι ένα κατάστημα οπτικών, υπό τα βλέμματα των χιλιάδων Παριζιάνων που επέστρεφαν βιαστικοί στο σπίτι τους μετά τη δουλειά, των περαστικών που μπαινόβγαιναν στα εστιατόρια και τα καφέ, και των τουριστών που τραβούσαν ασταμάτητα σέλφι και βίντεο με τα κινητά τους.
Οι ώρες περνούσαν, οι δρόμοι άδειασαν, ο παλαίμαχος φωτογράφος ήταν πεσμένος ακόμη στο ίδιο σημείο, στο παγωμένο πεζοδρόμιο. Εύκολα μπορεί να φανταστεί κάποιος ότι για τους περαστικούς ήταν μόνο ένας από τους πολλούς, όχι μόνο στο Παρίσι, αλλά παντού, σ’ όλες τις μεγάλες πόλεις του πλούσιου κόσμου, που ζουν και κοιμούνται στον δρόμο. Ένας από εκείνους που η παρουσία ή η απουσία τους περνά εντελώς απαρατήρητη...
Στις 6 το πρωί της άλλης μέρας κάποιος τελικά είδε τον Ρομπέρ και κάλεσε την Πυροσβεστική, έναν από τους παρόχους ιατρικών υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης στο Παρίσι. Όμως ήταν πια πολύ αργά. Είχαν περάσει εννέα ώρες από τη στιγμή της πτώσης. Ένα ασθενοφόρο έφτασε σε λίγο. Ο άτυχος φωτογράφος μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο, όμως οι γιατροί δεν μπόρεσαν να τον επαναφέρουν στη ζωή. Αιτία θανάτου του, η «ακραία υποθερμία».
Ο στενός φίλος του, δημοσιογράφος και μουσικός Μισέλ Μομποντέ σε ανάρτησή του στο Twitter αποκάλυψε πως ο άνθρωπος που κάλεσε την Πυροσβεστική ήταν ένας άστεγος.
Μιλώντας αργότερα στο France TV Info ο Μομποντέ εξιστόρησε τις συνθήκες θανάτου του Ρομπέρ λέγοντας χαρακτηριστικά πως “τον Ρενέ τον σκότωσε η αδιαφορία”. «Αν αυτός ο φρικτός θάνατος μπορούσε να εξυπηρετήσει κάποιο σκοπό, θα ήταν αυτός: Όταν ένας άνθρωπος βρίσκεται πεσμένος στο πεζοδρόμιο, θα πρέπει να του δώσουμε προσοχή, να κοιτάξουμε τι συμβαίνει, ανεξάρτητα από το πόσο απασχολημένοι μπορεί να είμαστε. Ας σταματήσουμε για ένα δευτερόλεπτο!».
Ο θάνατος του διάσημου φωτογράφου σε μια περιοχή του Παρισιού όπου ζουν πολλοί άστεγοι έχει προκαλέσει σοκ στη Γαλλία και έχει ανοίξει εκ νέου τη συζήτηση για ζητήματα όπως η αδιαφορία, η αποξένωση, ο εκφυλισμός κάθε έννοιας αλτρουϊσμού. Ο τίτλος της Le Figaro ήταν χαρακτηριστικός: «Ο φωτογράφος Ρενέ Ρομπέρ νεκρός από αδιαφορία στη μέση του δρόμου».
«Ο θάνατος του Ρενέ Ρομπέρ, που απαθανάτισε με την κάμερά του όλους τους μεγάλους καλλιτέχνες του φλαμένκο, είναι μια πρόκληση για τη συλλογική συνείδηση μας» ανέφερε ανάρτηση στο Twitter της ισπανικής πρεσβείας στην Ολλανδία.
Ο Ρενέ Ρομπέρ είχε στενή σχέση με όλους τους τραγουδιστές, τους κιθαρίστες και τους χορευτές του φλαμένκο στη Γαλλία. Τους φωτογράφιζε από τη δεκαετία του 1960, όταν ανακάλυψε το φλαμένκο σ' ένα κλαμπ στο Ριβ Γκος που ήταν δημοφιλές στον Πάμπλο Πικάσο και σε άλλους Ισπανούς που ζούσαν στο Παρίσι, το κλαμπ ονομαζόταν “Ο Καταλανός”.
Μικρά και μεγάλα ονόματα, μέτριοι και ιδιοφυΐες του φλαμένκο “πέρασαν” όλοι από την κάμερά του. Πάντα σε μαύρο και άσπρο. “Το ασπρόμαυρο έχει μια τραγική πλευρά που ταιριάζει καλύτερα στο φλαμένκο” είχε πει, σε παλαιότερη συνέντευξή του στη μουσική ιστοσελίδα Musique Alhambra.
